In librum de interpretatione editio prima

lapis aīal eſt: qd̓ enim non eſt eē conſtituit. ⁊ hec eſtfalſa affirmatio. Tertia: ⁊ quod eſt eē: vt ſiquis dicatoīs homo aīal eſt. Quod enim eſt eſſe confirmat: ⁊hec eſt affirmatio vera. Quarta: ⁊ quod non eſt noneſſe: vt ſiquis dicat nullus lapis aīal eſt. Quod enimnon eſt non eſſe propoſuit: ⁊ hec eſt vera negatio. Etnon ſolum hoc ī preſenti tempore: ſed circa ea quoqꝫque preter preſens ſunt tempora. Hoc aūt tantū valet: ac ſi diceret: hoc nō modo in preſenti tempore itaenunciari poteſt: vt ſit ⁊ vera ⁊ falſa negatio: ⁊ rurſus vera falſaqꝫ affirmatio. ſed etiam in p̄teritum ⁊futurum: que extra p̄ſens tempora ſunt. Similiterenim omne cōtingit quod affirmatur. negare: ⁊ quodnegatur ab alio: alium rurſus affirmare. Qd̓ ſi oī veritati falſitas opponitur oī etiam falſitati veritas. ēautem ⁊ affirmationis ⁊ negationiſ falſa proferre: cōſtat quod oī negationi affirmatio. ⁊ oī affirmationinegatio opponitur. Hīc ergo quid ſit quod dr̄ cōtradictio declaratur. Eſt enim cōtradictio affirmatiōis⁊ negationis oppoſitio. Cum enī quis affirmat. quodalius negat: ipſa vtrarumqꝫ propoſitionū pugna contradictio noīatur. Atqꝫ hoc eſt qd̓ ais. Et ſit hoc contradictio affirmatio ⁊ negatio oppoſita. Cū enī affirmatio negationi opponitur: contradictō eſt. Sed queſit affirmatio oppoſita negationi: aut que ſit haꝝ ꝓpoſitionum oppoſitio: in ſequentibꝰ ꝓdit. Neqꝫ .n. qͣlibet negatio cuilibet affirmatiōi oppoſita ē: ſꝫ tm̄ hequas in ſequētibus ipſe determinat. quocirca erit cōtradictio affirmatio ⁊ negatio oppoſite. q̄ ſint aūt oppoſite. Sequens expoſitionis ordo contexit.¶ Dico autem opponi eiuſdem de eodem: Nonautem equiuoce: ⁊ quecumqꝫ cetera talium determinauimus contra ſophiſticas importunitates.CFieri tunc oppoſitionem in affirmationibus negationibuſqꝫ demonſtrat. Cum idē ſubiectum idemqꝫ predicatum in negatione ſit: quod quilibet in affirmatione propoſuit. oꝫ enim ſemper ſi oppoſita eſt affirmatio negationi: vnam eſſe veram: alteram falſam. Qd̓ſi vtreqꝫ falſe ſunt: aut vtreqꝫ vere non ſūt oppoſite.Neqꝫ enī ſe perimūt. Si auteꝫ vna ſit falſa: alia veratunc vera perimit falſam. Et ſi alia fuerit vera: aliamox a veritate diſcedit. Qd̓ ſi in qualibet affirmatione aut ſubiectum: aut predicatum fuerit equiuocumnō ſunt oppoſite. Si quis enī dicat: alexander helenārapuit. quoniam alexandri nomen equiuocum eſt: p̄tvtrūqꝫ eſſe verum ⁊ negatio ſi de alexandro magnoloq̄tur: ⁊ affirmatio ſi de alexandro troiano propōatQuare non ſunt he oppoſite. Illas autem eſſe dicitoppoſitas: quecunqꝫ eiuſdem predicati habent oppoſitionem de eodem ſubiecto: vt ibi nulla equiuocatiodiuerſitatis cauſa ſit. hoc enim eſt qd̓ ait. Dico autēopponi eiuſdem de eodem. Non autem equiuoce: vteiuſdem predicati ſit oppoſitio in negatione: que fuitin affirmatiōe. Et de eo ſb̓o fiat negatio de quo an̄facta ē affirmatio. Sꝫ diligētiꝰ hec in libro quem ſophiſticum elenchum inſcribit ediſſerit illic enim ſophiſtaꝝ: quos fallaces argumētatores latīe poſſumꝰdicere: qui per huiuſmodi propoſitiones que veruminter ſe falſumqꝫ non diuidunt: mendaces colliguntſyllogiſmos: argumenta diſtinxit. quibus capere repondētem atqꝫ innectere conſueuerūt. Ergo nūc hocdicit etiam illa eſſe obſeruanda: que contra argumētatoꝝ importunitatē determinata ſunt. Que v̓o ſūtilla dicenda a me ſecundę editionis textus expectet.

¶ Quoniam autem ſunt hec quidem rerum vniuerſalia illa. vero fingularia. Dico aūt vniuerſalequod in pluribus natuꝫ eſt p̄dicari. ſingulare veroquod non. vt homo quidem vniuerſale. plato veroeorum que ſunt ſingularia.¶ Omnis propoſitio quēadmodū fiat oſtēdit. Secūdūenim res que ſignificantur: propoſitionis natura perſpicitur. Rerū autem alia ſunt vniuerſalia: alia partcularia. vniuerſale eſt quod de pluribus predicat̉: vthomo de pluribꝰ dr̄: ⁊ eſt vniuerſalis. Singulare v̓oeſt: vt quelibet res indiuidua: cuius nulla predicatioad ſibimet ſubiecta ꝑueniat: vt plato vel ſocrates. horum autem naturam docet exemplis. ait enī Ut hōdem vniuerſale. Plato v̓o eoꝝ que ſunt ſingularia.Nam ſi hoc eſt vniuerſale qd̓ de pluribus p̄dicat̉:homo vniuerſale eſt de pluribus enim indiuiduis dicitur. Quod ſi hoc rurſus eſt ſingulare: quod de nullo alio predicatur: plato ſingularis eſt. Indiuidua nāqꝫ de nullis alijs predicantur. Quoniam ergo ſunt odam rerum vniuerſalia. Alia v̓o ſingularia: manifeſtū eſt: qm̄ oīs affirmatio aut negatio ꝑ hec ꝯſtituit̉.¶ Neceſſe eſt autem enunciare. quoniam ineſt aliquid aut non. Aliquotiens quidem eorum alicui:que ſunt vniuerſalia. aliquotiens autem eoruꝫ. queſunt ſingularia.¶ Omnis nāqꝫ propoſitio aut ſingulare hꝫ: aut vniuerſale ſubiectū: ſiue affirmatiōe annuat: ſiue abnuat negatiōe. Si quis enī dicat homo aīal eſt. homo aīal n̄eſt: vniuerſalē rem ideſt hominē animal aut eſſe autnon eē propoſuit. atqꝫ hoc eſt qd̓ ait neceſſe eſt autēenūciare qd̓ ineſt aliquid aut nō. aliquotiēs quidē eorum alicui que ſunt vniuerſalia. Hō enī: cū ſit vniuerſale. aīal illi īeē affirmatio poſuit. Que dixit: hō aīaleſt. ⁊ non ineſſe negatio. que ait. hō aīal nō ē: Si v̓oaliquis ſic dicat. Socrates diſputat ſocrates non diſputat alicui eoꝝ que ſunt ſingularia eſſe ⁊ non eſſe cōiunxit. Et hoc eſt qd̓ ait. Aliquotiens autem eoꝝ queſūt ſingularia. Nā cū ſocrates ſingulare ꝗddā ſit: diſputatō ei ab affirmatōe iūcta ē: ſꝫ a negatōe ſeiūcta¶ Si ergo vniuerſaliter enunciet in vniuerſali: quoniam eſt aut non. etiam contrarie enunciationes.Dico autem in vniuerſali enunciationem vniuerſalem. vt omnis homo albus eſt: nullus homo albꝰeſt. Quando autem in vniuerſalibus non vniuerſaliter. non ſunt contrarie que autem ſignificantureſt eſſe aliquando contraria.¶ Omnis affirmatio omniſqꝫ negatio aut vniuerſal̓ ēaut particularis: aut indefinita: vniuerſalis ē affirmatio: vt ſi ꝗs dicat oīs hō animal eſt. Cum ſit enī vniuerſale ſubiectū hō (de ml̓tis enī p̄dicari alijs poteſtvniuerſaliter p̄dicatū eſt. Diximꝰ enī oīs homo aīaleſt. Nec ſolū hoīeꝫ: quod eſt vniuerſale poſuimus: ſꝫetiā omne ⁊ vniuerſale: ideſt omne adiecimꝰ vniuerſali. id eſt homini. ⁊ hec eſt affirmatio vniuerſalis. ſinv̓o dicat aliꝗs. nullus homo animal eſt. Rurſus homini vniuerſali rei determinationem vniuerſaleꝫ idqd̓ dicit̉ nullꝰ adiecit. Siue ergo in affirmatiōe: ſiue īnegatiōe: ſi eas vniuerſaliter aliꝗs ꝓferat: vniuerſale ī vl̓i ꝓponit. Non ꝓponit autem vniuerſale in vniuerſali quotiens ita dicit. Hō animal eſt: homo aīaſnon eſt. Cum enim hō ſit res vniuerſalis: nulla adiectio vniuerſalitatis: que eſt nullus: aut oīs: affirmatōnem vel negationē fecit. Quocirca repetēdū eſt affirmatio