Druckschrift 
1 (1499) Opera philosophica minora et theologica
Entstehung
Seite
13v
Einzelbild herunterladen
 

Prime editionis In porphi. li. ii.

dit: ſic proprium ſequitur. Quod dicit tale ē omnisſpēs vt habeat propriū: primo eſſe cōſtare neceſſe eſt. Oportet enim prius hominem eſſe vt ſit riſibilis: non prius eſſe riſibile vt ſit homo. quoniaꝫprium dicit̉: per ſe propriū non cōſtat: niſi alicuiꝰ ſpeciei ſit Atqꝫ priꝰ neceſſe ē illd̓ cuiꝰ ē ꝓpriū quā ſitꝓpriū Huc accedit qd̓ ſpēs ſemꝑ in opere ītelligiturcuiuſcūqꝫ ſubiecti. Spēs .n. ſemꝑ in actu ē: non ſoluꝫꝓpria ptāte. .n. reuera oꝑe actu eſt .i.qͣꝫ poterit eſſe non homo. At vero riſibile quod ēpriū poteſtate tantū dicitur: etiā ſi actu non ſit. Poteſt enim quilibet ille non ridere: tamen quia riderepoteſt: riſibile nominatur. Diſtant igitur ī hoc quodſemper ſpēs in actu eſt in opere: proprium vero aliquotiens poteſtate: deinde quorum diffnitiones diuerſe ſunt: neceſſario etiam ipſa quoqꝫ diuerſa ſunt.Oīs diffinitio ſubſtantiam diffinit. Ergo ſi qua eiuſdem ſubſtantie fuerīt: eadē ēt diffinitione monſtrātur. Si qua eiuſdē diffinitionis fuerint: eadem ſb̓adicant̉. At vero ſi qua diffinitionibus differant: differunt etiam ſubſtantijs. Que ſubſtantijs differuntlonge a ſeipſis alia ſunt. Nunc igitur quoniam diffinitiones proprij ſpeciei differunt: ſpecies ipſa quoqꝫ ꝓpriū a ſe diſſerunt. Eſt auteꝫ ſpeciei diffinitio ſubgenere eſſe ad plurima numero differētia in eo qd̓quid ſit predicari. At vero ꝓprij vni tantū ineſſe ſpēi ſub ipſa de omnibus indiuiduis predicari. Sed quoniā diffinitiōes differūt: ipſa quoqꝫ ſpēs a propriodiſtabit. De cōmunibꝰ ſpeciei accidentis.Oſt hec ad cōmunitatis ſpeciei accidentis diſputatiōeꝫ tranſtulit: dicit eoꝝ raUAli ras aliaſ eſſe cōmūitates: niſi has ſolas qd̓Mꝑe pluribꝰ p̄dicant̉. Longe enī a ſe diſtarevidēt̉: ī ſubſtātia ſui in ptāte patiēdi atqꝫ faciēdiid qd̓ alicui rei accidit: id cui accidit. Nāqꝫ illud cuiaccidit: qͣſi quoddā accidētis fūdamētū ē. Illd̓ v̓o qd̓accidit p̄ter id cui accidit: ī ſui ſb̓a non poteſt. De proprijs eorum. Ropria v̓o ſinguloꝝ ſūt hec: qd̓ ſpēs ī eoqd̓ ꝗd ſit p̄dicat̉: accn̄s v̓o ī eo qd̓ qͣle ſitquodāmō ſe hn̄s. ſi ꝗs dicat: ꝗd ſocra¶¶ I tes ē: dr̄. Si quis dicat qͣlis ſit: caluusvel ſimus appellat̉. Si ꝗs v̓o qūo ſe hn̄s: ſedēs aut iacens appellabitur. Item in hoc differunt quod vnaqͣqꝫ ſubſtantia vnam ſpeciem habet. Namqꝫ hominisſubſtantia vnam ſolam hominis ſpecieꝫ habet. Subſtantia v̓o equi vnam ſolius equi ſpeciem habet. Atvero vna ſubſtantia plura frequenter accidentia continebit. Nam in eodem equo quedam pars frequēter nigra quedam alba eſt. Et eſt in eo proceritas: eſtaltitudo. eſt aꝗlinū caput: alia huiuſmodi. Habetetiā ſolum inſeparabile accidens eadem ſubſtātiaſed etiam ſeparabile. Nam fortaſſe quidam velox eſt idem etiam corpore validus eſt. idem etiā ſagitator cetera. Huic accedit quod ſpecies prenoſcuntur .i.ītelligūt̉: hoc ē an̄ p̄noſcūt̉ qͣꝫ accn̄tia. Et priꝰ eritaliq̄ res vbi accidat: qͣꝫ illa accidit iōqꝫ an̄ ſpēs ītelligitur eſſe quā accn̄s. Accn̄a vero poſtea ſunt a forisvenientia extranea: a qualibet illa ſubſtantia etiamſi inſeparabilia ſunt: Hec quoqꝫ eſt eorum ſeparatio:quod ſemper omnia que participant ſpecie: equaliterparticipant. Equaliter enim ſocrates cicero plato homines ſunt. At vero illa que participant accidēti: etiam ſi inſeparabile accidens ſit: tamen non equa

liter participant. Nam quāuis īſeparabile ſit accidēsethiopes nigros: tn̄ ē aliꝗs inter ipſos nigrior: necomnes illa nigredine equaliter participant. De cōmunibus ꝓprij accidentis.Elinquit̉ igitur de cōmunibus ꝓprij accn̄tiſqꝫ tractare. ꝓpriū quid diſtaret vela ſpecie vel a genere vel a differentia: ſuAVperiꝰ demōſtratū ē. Propriū aūt īſeꝑarabile accn̄s cōe hn̄t: quod ſine his nūqͣꝫ cōſiſtunt: eaque eoꝝ participāt: in ꝗbꝰ ipſa cōſiderāt̉. neqꝫ amittit riſibile: nec ethiops: aut coruus nigruꝫAtqꝫ ſine his ipſis .i. ꝓprijs accidentibus: que eo ꝑticipant: cōſtare poſſunt. Ne forte cōtra ſuperiorē diffinitionē accn̄tis venire videatur iſta cōmunio. Eſt enim ita diffinitū. Accn̄s ē qd̓ īfert̉ aufert̉ſine eius in quo ē īteritu. Quod nunc dici videt̉ ſinehis conſtare non poſſe: ſuperius ſine eoꝝ interitupoſſe diceretur auferri. Sed hoc modo dicitur: nonquod ſi auferatur hoc accidens inſeparabile: ītereatillud cui accidit: ſed quoniam ſeparari non poteſt: iccirco ſine his conſtare non poſſit. Eſt etiam inſeparabilis accidentis: proprij alia communio: quod ſicut omni ſemper ineſt proprium: cui ineſt ideſt homini (ſemper enim omnis homo riſibilis eſt) Sicetiam quodlibet accidens inſeparabile. ſempereſt accidens inſeparabile. Nāqꝫ omnis coruus: ſēper niger ē. Sola autem inſeparabilibus accidentibꝰilla cōio eſt: quod quemadmodum de multis indiuiduis proprium predicatur: ita etiam accidēs de multis indiuiduis poteſt predicari. Plures etiam currūtplures etiā ambulant: que .ſ. accidētia ſeparabilia ſūtquemadmodum plures poſſunt eſſe riſibiles. De Proprijs eorum.Ifferunt aūt iſta: quod ꝓpriū ſemper vniſpeciei ineſt: accidens v̓o pluribus. Namaccn̄s pluribus ſpeciebus animatis inFanimatis euenit: vt eſt ebeno nigrū: coruonigrum: homini ethiopi nigrum. Riſibile v̓o nulli: niſi ſoli homini. Atqꝫ ideo conuerſim propriū p̄dicaturquia vnius ſpeciei continens eſt: illi ſpēi ſoli equaliſeſt. At v̓o accidēs cōuerſim predicari non poteſt: qꝛplures ſub ſe ſpēs habet. enī pōt dicere id eſſe nigꝝ qd̓ ebenū: cuꝫ dicas hoc ebenū qd̓ nigrū. Poteſt enī nigꝝ ebenū. Deinde ꝓpriū eq̄liter ſe his rebꝰ que ſub ſe fuerīt dat ab his equal̓rparticipat̉. Socrates enī cicero virgilius equal̓r riſibili participant: equaliter riſibiles ſunt. At v̓oaccidens non ſemper equaliter eſt accidens. Poteſtenim quicūqꝫ eſſe procerior: alius eſſe velocior Qd̓ſcilicet illud ſeparabile eſt accidens: illud inſeparabile. Et fortaſſe alie eoꝝ quedā proprietates vel cōmuniones eſſe videantur. Sed nunc quātū introductiōiſat eſt: iſta ſufficiant. Sed iam tibi mi fabi oīa quecūqꝫ ad introductionē porphyrij pertinēt: pleniꝰ vberiuſqꝫ tractata ſunt. Poſt vero ſiquid vnqͣꝫ me egueris: ſtudijs preſertim tuis: que nulla vnqͣꝫ honeſtatecaruerunt: libens animo hortatorqꝫ ad eaſdē cupiditates parebo. Hic fabiꝰ. Tu inquit paterno hec mihi animo pelliceris. verum ego nunqͣꝫ deficiā ab hijsſtudijs te preſertim docente: a quo totam fortaſſe logice ariſtotelis. ſi vita ſuppetit capiam diſciplinam.Et ego faciā inquā libentiſſime. Sed quoniam matutinus (vt ait petronius) ſol tectis arriſit: ſurgamus ſiꝗd ē: illd̓ diligētiore poſtea cōſideratiōe tractabit̉