Druckschrift 
Summa de casibus conscientiae
Einzelbild herunterladen
 

corꝑa et ſenſus immutare nō poſſunt tn̄ alia īſacramentū ꝯuertere qꝛ in hoc ſacramēto fittranſ ſubſtāciato que nō fit ſine verbo. Si dicatur ꝙ aqua modica ꝯuertỉ in ſpeciem vini. Dicunt aliqͣ ꝙ ibi forma ſubſtancialis aque n̄ ſoluitur ſꝫ alterat̉ qꝛ mutả tolor et ſapor et odoret ſenſus ꝑcipit ꝓprietates vini. et ideo ꝙͣtumad ſenſū ꝯuertit̉. Alij vero dicūt ꝙ aquā ꝯuertitur in vinū et hoc v̓tute ſpecieꝝ illaꝝ nō inquā ī vinū qd̓ ſit vinū ſcd̓ꝫ ſpecie ſꝫ ē vinū ſꝫmmateriā tm̄. ſicut caro ſcd̓m ſpēm ꝯuertit̉ ī carnem ſꝫm materiā. Vterqꝫ modus dicendi ſcd̓mbon̄. eſt ſatis ꝓababilis. et ſic patet ꝙ neutromō ſequit̉ ꝙ aquā iuncta vino fiat ſacramētūlicet aūt ſit miraculoſuꝫ ꝙ ſic ꝑ ſe ſcꝫ ſine ſubſtancia maneāt accidētiā naturale tn̄ eſt ꝙ ſicmanentia agant. vn̄ ſi ſecuris ꝑ ſe incideret ligna ip̄am ꝑ ſe moueri eſſet miraculoſū ſꝫ incidere naturale ita ē hic. Dn̄t etiā ip̄a accidētianūc corrumpi ſic̄ poterant priꝰ ſubſtātia paīset vini exiſtente. Circa qd̓ diſtinguo. ꝙ ſi fiatimmutatō ex ꝑte accidentiū q̄ nō ſufficiat adcorruptōꝫ panis vel vini ꝓpter tale immutatōꝫ nō deſinit corpus xp̄i aūt ſanguīs eſſe ſubhoc ſacramēto. Si aūt fiat īmutato ex ꝑte quātitatis. ſic̄ cum diuidit̉ panis vel vinū ī talesꝑtes ꝙͣ nō poſſit in eis ſaluari natura panisvini nō remanet corpus aut ſanguis xp̄i ſub hͨſacramento. Et ſil̓r ex ꝑte qualitatū vt cuꝫ itaīmutat̉ color et ſapor et alie qualitates paniſet vini ꝙ nullo mō poſſet ꝯꝑati natura panisvel vini. hec tho. Non ſic aut corrupunt̉ ſpēsſacramētales vt anichilent̉ ſꝫ eis aliqͥd̓ ſenſibile in īſtanti ſuccedit. et ita neceſſe ē dicereꝙ ex eis aliquid generẻ. qd̓ quidē videre qūofiat eſt difficile. Vn̄ circa hoc fuerunt et ſuntdiuerſi modi dicendi quos etiā ſcotus recitatet reꝓbat quibus omiſſis cā breuitatis dicendū eſt ſcd̓m ſcotum ꝙ deſinente ibi eſſe euchariſtia redit ſubſtāti a ꝯpoſita cui talia accidentia ꝯueniunt quā etiam afficiūt et hoc etiā ininſtanti corruptonis et immediate a deo. prīapars huiꝰ ſententie ꝓbatur qꝛ deus ſtatuit illas ſpeciēs manere ſine ſubiecto tn̄ in euchariſtia. gͦ ſtatuit ꝙ nō ſtāte euchariſtia nō ſintaccidētiā ſine ſubiecto. et ꝑ ꝯſequens in inſtāti illiꝰ corrupptōis fit aliqua ſubſtantia Secūda pars ꝓbat̉ qꝛ ſi redit aliqua ſubā n̄ ē aliaꝙͣ illa que p̄t illis accidentibus affici qꝛ aliaſubā nō eſſet eoꝝ capax. Tercia ꝑs ſcꝫ ꝙ nō redit niſi īmediate a deo patꝫ. qꝛ nullū aliud agens hoc agere poſſꝫ. hec ſco. Dn̄t etiā ſpecieſſacramētales nutrire qꝛ ꝑ eande rōem cōuertipn̄t in corpus hūanū ꝑ quā poſſunt ꝯuerti incineres vel vermes. pn̄t etiā iſte ſpecies diuidi. diuiſio em̄ eſt paſſio quātitatis vt eſt ꝙͣtumin hoc vero ſacramento eſt aliquid ꝙͣtum permodum quāti vt ſpecies et aliquid quantumnon ꝑ modū quāti vt corpus xp̄i. ideo diuiſioſit in ſpeciebus nō in corꝑe xp̄i. Querỉ aūtvtꝝ illis ſpeciebus poſſꝫ aliqd̓ ꝑmiſceri vt vinu̓m vel aqua. ℟ºº ꝙ ſic. Diſtinguit tam̄ pe. ꝙaūt apponit̉ vinū aūt alius liquor. ſi vinū addit̉ aūt ē quātitatis maioris aūt equalis autminoris. ſi maioris tūc ad om̄es dimenſionesſpeciei ꝑuenit. et eius ꝯtinuitate totaliter tollit vel ſoluit. et ſic etiā aliud vinū nouū qͦ adactū eſſe incipit. et ſanguis xp̄i ibi eſſe deſinitSi equalis ſil̓r ꝯtingit. Si aūt mīoris tūc uſqꝫad omēs dimeſiones ſpeciei n̄ ꝑuenit. ſub ꝑtibus gͦ illis ad quas ꝑuenit. ſanguis xp̄i eſſedeſinit. cum ibi iam nō ſint accidētiā ſine ſubiecto. et ꝯtinuitas ſpeciei q̄ ſine ſubiecto eratſoluta ſit. ſub ꝑtibus vero illis ad quas nō puenit. ſanguis xp̄i manet. Puto tn̄ ꝙ ſi additunō ſit notabiliter excellens. ꝓpter dubiū totoliquore ip̄o tanꝙͣ ſacramēto vtendum eſſet. Sivero addat̉ liquor alius a vino in minori quātitate trāſmutat̉ in naturā ſpēi. tn̄ ſub partibꝰillis ad quas liquor additus penetrat. cuꝫ nōſint ibi accidētiā ſine ſubiecto deſinit eſſe ſarguis criſti De miniſtro euchariſtie ti. xiij.Einde ꝯſiderandū ē dr̄ mīſtro huiꝰ ſacͣmenti ſcꝫ euchariſtie. Et prīo in ꝯui. 2ºin ſpēali de mīſtro inepto ex parte corporis. tercio de miſtro indigno ex ꝑte mentisCirca primū ſciendū ꝙ ſolus p̄ſbr p̄t ꝯſecrare corpꝰ et ſanguinē dn̄i vt habet̉ di. xxv. ꝑlect. et exͣ. de ſū. tri. firmiter. §. vna. Nā h̓ docꝫfides nr̄a quā ab apl̓is accepimꝰ et ip̄i a dn̄ovnde etiā ordinauerūt eccl̓iam ſꝫm dei inſtitutōꝫ. Et qꝛ apl̓i et eoꝝ ſucceſſores ptāteꝫ ꝯficiendi ꝑſonis ſpālibus ꝯtulerūt quos etiā p̄ſbiteros vocauerūt. ideo tm̄ eis vt tenet fides licet ꝯficere. Et ſꝫm ſco. eccleſia accepit fūdam̄tum huiōī ſentētie ex illo verbo. A. xxv. hocquotienſcūqꝫ feceri. in me. memo. faci. vbi loquit̉ xp̄us apl̓is vel admīꝰ nō niſi diſcipulisquibus nō ſuccedūt niſi p̄ſbri. vt habẻ di. xx.Ratio aūt quare dn̄s ſic inſtituit ē. qꝛ illd̓ ſacͣmentū in magna reuerētiā debet hr̄i. et iō ſpecialibus ꝑſonis debuit ꝯmitti. aut gͦ rationeſanctitatis aut aucͣtis. ſi rōe ſctītatis vt dicūtheretici. tunc nō eſſet qͣs certus vtꝝ ꝯficeretvel nō et ſalus nr̄a ex aliena bonitate depederet. ſi rōne aucͣtis cū aucͣtas poſſit ꝯmitti boīſet malis ꝯſtat ꝙ om̄es et ſoli p̄ſbiteri h̓ poſſūtEt hanc vocamꝰ ordinē ſacerdocij Quid gſiquis credat ſe p̄ſbiteꝝ eſſe cum tn̄ non ſit etcelebret miſſam. ℟º nō ꝯficit in vitate. ſibi tn̄dūmō alias bonus ſit. et ec alijs qͥ credūt ip̄mp̄ſbiteꝝ eſſe audientibꝰ eiꝰ miſſaꝫ vel ec recipientibꝰ ab eo euchariſtiā ꝓficit tanꝙͣ ſi veꝝꝯficeret ſacramentū ex. de p̄ſbitero nō baptiſato. apl̓icam in glo. c. Soli ec̄ p̄ſbrō ꝯuēīt diſpenſare corpꝰ xp̄i. vt habet̉ de ꝯſe. di. ij. peruenit Nam in reuerentiā eiꝰ a nulla re ꝯtingtur niſi ꝯſecrata. vn̄ corꝑale calix et patena ꝯſecrant̉ et ſil̓r manꝰ ſacerdotis ad tangendūhoc ſacramētū. vnde nulli alij tāgere licꝫ niſi nccitate. vt ſi caderet in terraꝫ vel in aliqͣalio caſu. nec ec dyaconis di. xciij. dyaconei Nota tn̄ ꝙ cum dicitur. xciij. di. dyaconesꝙ dyacones ſub ꝯſpectu epiſcopi vel p̄ſbite.ri niſi his abſentibꝰ corpus dn̄i dare non debent̓ a ꝯtrario ſenſu eolligỉ ꝙ illis abſentibꝰpn̄t dare nō tn̄ debet niſi in extrema nccitate