Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Einzelbild herunterladen
 

et cōſimilibus. nam ſi huiuſmodi ſeruirēt vſurarijs in rebus licitis ad augmentū ſubſtātie vſurarij. merito talis merces cum expenſis per eos factis cōpenſatur. Tercio. propterreſtaurationē .i. ſi ſe reſtauraturū ꝓponat. etad hoc facultatē ſe habiturū probabiliter credit. Quarto. ꝓpter ignorantiā. quia ſi neſcitrem eſſe vſurariā. nec cauſam habeat hoc ſciēdi illum vicꝫ eſſe talem. Quinto ꝓpter neceſſitatem. puta. qͣꝫtum ad hoc. quia filij et filiein tali etate ſunt ꝙ aliter cōmode viuere nōpoſſunt. Poteſt etiā queri. ſi dum viueret pater ticij expendit. ccc. lib̓. in ſtudio ꝓ filio ſuo vt doctor efficeretur. cum niſi de vſuris haberet. Cūqͣꝫ de vſuris habuiſſet. M. poſt mortem nō dimiſit filio ſuo niſi. ccccc. lib̓. Queritur vtrumde illis. ccc. ticius ad reſtitutionē ſit obligatꝰ.Ad quod rn̄dit. S. Ber. ſi pater ticij non eratſoluendo. quādo filium in ſtudio nutriebat.tunc diſtinguendū eſt. Nam ſi ticius credebat ꝙ pater ſuus ſibi de licitꝭ bonis ꝓuideretratione bone fideī. de bonis iam cōſumptis ſatiſfacere nō tenetur. ſed ſolum de extantibus.Si autem nouiſſet patrem ſuum de vſuris omnia peſſidere. propter cōſcientiā leſam quāhabebat invtendo alienis rebꝰ. debet illas. ccc.lib̓. reſtituere ẜm diuinum ius. Et idem iudicium de cōſimilibus fieri poteſt. Quid autem de filia que habuit dotem devſuta. Rn̄det. S. Ger. ꝙ ſi quis accepit filiaꝫvſurarij in vxorem. qui nihil tunc temporishabebat niſi reddendū tunc ẜm quoſdā. dotēquam inde accepit cum filia reddere nō tenetur. ſi nō craſſa. ſed ꝓbabili ignorantia ductꝰfuit. quia ſcꝫ ꝓbabiliter credebat ſoceruꝫ nōeſſe vſurarium. Aut preter illam dotem habere ſufficientia ad ſoluendum. Uerius tamencum diſtinctōneⁱ dicendū eſt ꝙ quādo paterdotauit filiam. aut non erat ſoluendo. aut ſic.Primo caſu. ſi pater nō erat ſoluēdo. tūc ẜmGirar. ol. alioſqꝫ ſolennes doc. talis gener. exquo ſcit ꝙ dos accepta quādo eam accepit erat neceſſaria ad ſoluenda debita. non poteſttalem dotem cū bona conſcientia retinere. ſicerti ſunt hi quibus primo talia debebanturii fatiCuius ratio eſt. quia de aliorum rebus nullatenus ẜm deum illa potuit dotari. Si tamē vſurarij filia talem dotem vult reſtitui. et eiusmaritus obſtat. culpa erit mariti et non vxoris. Et hoc ſi illa ꝓponat dotem illam reſtituere ſi vir eius ante ip̄am obiret. Si auteꝫ ecōuerſo vir eius vult illam reſtitui. ſed vxor eiobſiſtit. nec patitur illam reddi. tunc forte il-li ſufficit ꝙ ip̄e nō percipiat de bonis illis et ꝓponat quando poſſet reſtituere illam. Si verovtriqꝫ in nō ſatiſfaciendo ex mala voluntatecōcordant. tunc in ſtatu damnatōnis ambo viuunt. In remediū tamen periculi dici poſſetꝙ ſi pater talis vxoris ſeu eius heredes haberent ſufficientia ad ſatiſfaciendū certa. tuncſi talis dos ſit parua in totuꝫ. Si autē magnain partem. De incertis dioceſanus poſſet cūtali muliere ẜm diſcretum iudicium diſpenſare. Conſulendū eſt autem tali mulieri de bonis certis vſure habenti dotem. cum ſibi nonpoteſt aliter ꝓuidere. ꝙ ſi cōtingeret eam premori viro. debet in finem vocare virum. et filios ſi illos habet. ac eis proteſtari dotem ſuaꝫfuiſſe de vſuris. obſecrans et obteſtans quātenus reſtituant. quia illaꝫ nullo modo poſſuntlicite retinere. quod ſi nō fecerint. non ei. ſedimputabitur illis. Secundo autem ſi patervſurarius dotauit filiaꝫ ſuam eo tempore quoetiam remanebat ſoluendo. ⁊ per cōſequensnō propter dotes illas/ factus eſt impotēs adſoluendum. nō tenetur recipiens ſatiſfacerequod recepit. quia quando vſurarius verus dominus dedit. et ſine ip̄a. erat potens ſatiſfacere. propterea nō dedit ei recipiens ad reſtituēdum cauſam efficacem. Si autem impotenspoſtea factus eſt. nō eſt culpa recipientis. vide tamē Panor. in. c. cum tu. de vſur̄. vbi format. q. de vſurario nō habente pecuniam niſivſurariam. qui ſine fraude maritauit filiā. etdedit dotem genero reſtituendam filie in caſu ſoluti matrimonij. Queritur. nūquid poſtſolutum matrimoniū et dotem ſibi traditamteneatur ſatiſfacere creditoribus. ex quo nonadſunt alie facultates. Federi. conſilio. lxiij.cōſuluit. ꝙ ſi non in fraudem conſtituta fuitdos. nō tenetur filia reſtituere. licet habeat excauſa lucratiua. quia illa nō eſt pecunia vſuraria. Nam pecunia vſuraria trāſit in dominiūmariti. et illa eſt alia pecunia que prociſciturexibonis mariti. Sed dominꝰ An. dubitat dehac deciſione. cum dos ſit quid vniuerſale. vtnotat Bar. in. l. i. ff. ſo. ma. Et in vniuerſali vna res ſuccedit loco alterius. vt. l. imperator.ff. del̓. ij. Item ſi filia in poteſtate erat. ergoheres. et prius reſtitui debent oīa debita. Sedaduerte ꝙ Fede. loquitur quando filia nonerat heres. Sed poſſet dici ꝙ licet non ſit heres. non debet habere quartam ſuam. niſi prius deductis oneribus et debitis. Hec deciſio videtur ſatis dubia. Forte de rigore iurisprocedit opinio Federici. Sed de equitate