IIPars
quedā que tm̄ vitia ſunt: ideo ꝯtraria: quadaꝫtn̄ ſpecie fallaci ſimilia: vt eidē prudētie: nō imprudentia: ſed aſtutia. Nunc enī eaꝫ dico aſtutiam: que vſitatius in malitioſis intelligi: ⁊ vocari ſolet: non ſicut noſtra loqui ſcriptura conſueuit: que ſepe aſtutiā ī bono ponit. Un̄ eſtote aſtuti: vt ſerpentes. ⁊ illud: vt et innocētibdet aſtutiaꝫ: qͣꝫqͣꝫ ⁊ apud illos: romane linguediſertiſſimꝰ dixerit: neqꝫ illi tamē ad cauenduꝫdolus: aut aſtutia deerant: aſtutiā ponēs ī bonō: ſꝫ apud illos rariſſimū: apud nr̄os frequentiſſimū eſt. Itēqꝫ in partibus tēperantie aꝑtiſſime contraria eſt effuſio parſimonie. ea vero q̄tenacitas dici vulgo ſolet: vitium qͥdem eſt: tamen parſimonie ſimile: nō natura: ſed fallaciſſima ſpecie. Item diſſimilitudine manifeſta cōtraria ē iniuſticia iuſticie. Solet autem qͣſi imitari iuſticiā vindicādi ſe libido. ſed vitiū ē. Ignauia fortitudini ꝑſpicue cōtraria eſt: duritiavero diſtat natura: fallit ſimilitudine. Cōſtantia pars q̄dam ꝟtutis eſt. Ab hac incōſtantialonge abhorret: ⁊ indubie contra ſiſtit. Pertinatia vero cōſtantia dici affectat: ⁊ nō eſt: qꝛ illa eſt ꝟtus: hoc vitiū. Vt ergo nō iterū hec eadem cōmemorare neceſſe ſit: exēpli gratia ponamus aliqͥd: vnde poſſint cetera intelligi Catilina vt de illo ſcripſerūt: qui noſſe potueruntfrigꝰ: ſitim: famē: ferre poterat: eratqꝫ patiensinedie: algoris: vigilie: ſupra qͣꝫ cuiqͣꝫ credibileeſt: ac ꝑ hoc ⁊ ſibi ⁊ ſuis magna p̄ditus fortitudine videbatur: ſed hec fortitudo prudēs nonerat: mala enī ꝓ nobis eligebat. Tēperās nonerat: corruptelis enī turpiſſimis fedebat̉. Iuſtus nō erat: nam ꝯtra patriā cōiurauerat. Etideo nec fortitudo erat: ſed duritia ſibi: vt ſtultos falleret: nomē fortitudinis īponebat. Naꝫſi fortitudo eſſet: non vitiū: ſed virtus eſſet. Siautē virtus eſſet: a ceteris ꝟtutibus tanqͣꝫ inſeparabilibꝰ comitibus nunqͣꝫ relinqueret̉ Quapropter dum q̄ritur etiā d̓ vitijs: vtrū ip̄a ſimiliter om̄ia ſint: vbi vnū erit: aut nulla ſint: vbivnū non erit: laborioſū ē id oſtēdere: ꝓptereaquia vni ꝟtuti duo vitia opponi ſolent. Et qd̓aperte cōtrarium eſt: ⁊ qd̓ ſpecie ſimilitudinisadumbrat̉. Un̄ illa Catiline qꝛ fortitudo nonerat: que eſſet cum ſecū ꝟtutes alias non habebat: facilius videbat̉. Quod ꝟo ignauia fuerit: vbi excitatio qͣſlibet grauiſſimas moleſtiaſꝑpetiendi atqꝫ tollendi: ſupra qͣꝫ cuiqͣꝫ credibile eſt fuit egre ꝑſuadere poteſt. Sed forte acutius intuentibus: ignauia apparet ip̄a duritia:quia laborē bonorū ſtudiorū qͥbus vera acqͥritur fortitudo neglexerat. Uerūtamē quia ſuntaudaces qͥ timidi non ſunt: ⁊ rurſus timidi a qͦbus abeſt audacia: cum ſit vtrūqꝫ vitiū: qm̄ qͥvera virtute fortis eſt: nec temere audet: nec in
cōſulte timet: cogimur fateri vitia plura eē virtutibus. Un̄ aliquando vitiū vitio tollitur: vtamore laudis: amor pecunie. aliquādo vnū cōdit: vt plura ſuccedāt: velut qͥ ebrioſus fueritſi modicū biberit: ⁊ tenacitatē ⁊ ambitionē didicerit. Poſſunt itaqꝫ vitia etiaꝫ cedere vitijsſuccedentibꝰ non ꝟtutibus: ⁊ ideo plura ſunt.Uirtus vero quo vna ingreſſa fuerit: qm̄ ſecūceteras ducit: ꝓfecto vitia cedent om̄ia q̄cūqꝫinerant. Non enī om̄ia inerāt: ſed aliqn̄ totidēaliqn̄ plura paucioribꝰ vel pauciora pluribusſuccedebāt. Hec vtrū ita ſe habeāt: diligētiusinqͥrendū eſt Non enī ⁊ iſta diuina ſentētia eſtqua dicit̉: qͥ vnam ꝟtutem habuerit: om̄es habet. eiqꝫ nulla ineſt: cui vna defuerit. ſed hoībꝰhoc viſum eſt: multū qͥdem ingenioſis: ſtudioſis: ſed tamen hominibꝰ. Ego vero neſcio quēadmodū dicam: non dico virū a quo denomīata dicit̉ ꝟtus: ſed etiam mulierē: que viro ſuoſeruat thori fidē ſi hoc faciat ꝓpter p̄ceptum ⁊ꝓmiſſum dei: ⁊ que pͥmitus ſit fidelis nō habere pudicitiā: aut pudicitiā nullā vel paruā eſſeꝟtutem. Sic ⁊ maritū qui hoc idem ẜuat vxori: ⁊ tamē ſunt plurimi tales: quoꝝ ſine aliquopeccato eſſe neminē dixerim. ⁊ vtiqꝫ illud qualecūqꝫ peccatū ex aliquo vitio venit. Unde pudicitia cōiugalis ī viris feminiſqꝫ religioſis cūꝓculdubio ꝟtus ſit: non enī aut nihil aut vitiūeſt. non tamē ſecū habet om̄es ꝟtutes. Nam ſioēs ibi eſſent: nullū eēt vitiū: nullū oīno peccatum. Quis autē ſine aliquo peccato: Quis ergo ſine aliquo vitio. id ē. fomite quodā vel qͣſiradice peccati: cum clamet qui ſupra pectꝰ domini recūbebat: ſi dixerimꝰ quia peccatuꝫ nonhabemus: noſip̄os ſeducimus: ⁊ veritas ī nobis non eſt. Neqꝫ hoc apud te diutius agēduꝫeſt: ſed ꝓpter alios qui forte hoc legerint dicoNam tu qͥdem in eodē ip̄o opere ſplēdido contra Iouinianū etiam hoc de ſcripturis ſanctisdiligēter ꝓbaſti. Ubi etiam ex hac ip̄a epiſtola cuius verba ſunt: quorū nunc intellectū reqͥrimus poſuiſti: qd̓ ſcriptuꝫ ē: in multꝭ enī offendimꝰ oēs. nō enī ait offenditis: ſed offendimusoēs: cū xp̄i loq̄ret̉ apoſtolꝰ: ⁊ cū hoc loco dicatQuicūqꝫ aūt totā legē ſeruauerit: offendat autem ī vno: factus ē oīuꝫ reus. Ibi nō in vno ſꝫin multis: nec quoſdaꝫ ſed oēs dicit offendere.Abſit aūt vt qͥſqͣꝫ fidelis exiſtimet tot milia ſeruorū xp̄i: qͥ veraciter dicūt ſe habere peccatuꝫne ſeip̄os decipiāt: ⁊ veritas ī eis nō ſit: nullāhabere ꝟtutē. cū ꝟtus magna ſit ſapiētia. Dixit aūt ip̄a ſapiētia hoī. Ecce pietas eſt ſapientia. Abſit ergo vt dicamꝰ tot ac tantos fideles⁊ pios hoīes dei nō habere pietatē quaꝫ grecivel euſebian vel exp̄ſſius ⁊ plenius theoſebiāvocāt. Quid aūt pietas ē: niſi dei cultꝰ: ⁊ vnde