Uſura. ij.CCXCVIII

non concurrentibus nō licet. Nec eſt ſimile de coacte dantibus cōmunitati. qͥa de rōne vſure eſt vtcōmittatur circa mutuū voluntariū non violentūEt ꝓpterea in talibus non eſt ratio formalis vſureſed bene in iſtis voluntarijs qui intendūt mutuare non emere.79 ¶ Utrū emētes iura p̄fatoꝝ ciuiuꝫ qui licite a cōmunitate certum qͥd annuatim ex redditibus ciuitatis recipiūt: vt dictū eſt: ſint vſurarij? Rn̄. ꝙ nōẜm. d. Anto. ⁊ Io. de ſaxo. vbi sͣ. Rō qꝛ emūt redditū in pecunia iam ꝯſtitutū. Item idē redditꝰ creſcit et decreſcit: nec eſt maior ꝙ redditus poſſeſſionis īmobilis. Item ſtat periculo emptoris ⁊ multa alia que vide in Pe. de ancho. in. c. vſurarū. devſu. li. vj. qͥ his concordat. Limito tn̄ predicta v̓aniſi cōitas ipſa notabiliter lederetur ex ipſis emptionibus q̄ cum pupillo cōparet̉. vt. l. rem publicaꝫC. de iure reipublice. Id̓o eius admīſtratores nōpoſſent eam dānificare nec factū eoꝝ valeret in dānū reipublice. vt. l. ordinis. C. de decre. decū. ⁊. l. p̄ſes. C. de tranſac. et. l. ambitioſa. ff. de decre. ab or.fa. Ideo non valeret talis venditio nec emptio facta ab illis qui hoc ſciunt ſed tenerentur reſtitueretotū quod receperunt.90 ¶ Utruꝫ liceat mutuare cōi meo vel alicui dn̄o ꝓaliquo officio habēdo. ex quo ſpero conſequi magnum honorē et lucrū. Rn̄. ẜm Io. de ſaxo. vbi sͣ.ꝙ nō ſine vſura. quia mutuans ſic recipit exp̄ſſe exmutuo vltra ſortē. Ego tn̄ credo ꝙ ſi ex officio nōhabeo conſequi. niſi lucruꝫ qd̓ debito mō debeturtali exercitio cū nō poſſim illud habere niſi mediate mutuo ſi ſum aptus ad tale officiū exercendū ꝙ̄poſſum mutuū dare vt illud habeā ſine vſura. qͥaqd̓ accipio lucri nō reſpicit mutuū ſꝫ exercitiū pͥncipaliter lꝫ ſecūdaria poſtea mutuū qd̓ lucrū ſecn̄dario ſperare ex mutuo nō eſt vſura. vt sͣ. dictū eſt. ſj. Si tamē ex ſtatuto vel antiqua conſuetudine volens habere tale officiuꝫ teneretur aliquid ſoluere.⁊ vt talem ſolutionem euitaret mutuū daret eſſetvſurarius.1 ¶ Utrū mutuās ſuper pignore aliquo cū tali pacto. ꝙ donec debitor ſibi reſtituerit pecuniam ipſecreditor habeat fructus pignoris. Rn̄. ꝙ vſurariꝰeſt. c. illo vos. de pigno. Et quid teneatur reſtituere habes sͣ. pignus. §. xij.de eius prohibitione etNura. H. penis tā contra vſurarios qͣꝫ contra fautores eorū.4¶ Utrū vſura ſit peccatū mortale? ℟.ẜm om̄s tā theologos in. iiij. di. xv. qͣꝫ canoniſtas.in. c. qm̄ multi. xlvij. diſt. ⁊ in. c. ſuꝑ eo. de vſu. ⁊ inmultis alijs locis ꝙ ſic. Nam vſura eſt malū nonſolū in ſe ſicut homicidiū qd̓ poſſet ex aliqͣ circūſtātia fieri ſine peccato. vt in iudice ſeruato ordine debito ⁊ hmōi. ſꝫ etiā eſt malū ẜm ſe. Et ideo cū nullacircūſtantia poteſt bene fieri de poteſtate ordinataetiam a deo. Et hoc ꝓbatur .ſ. ꝙ ſit malū in ſe ⁊ ẜꝫſe tali rōne qꝛ eſt ꝯtra rōem naturalis ꝓprietatis pecunie ad qd̓ ſequit̉ vlterius ꝙ vēditur ibi illud qd̓nō eſt. Et hec eſt rō ph̓i. .v. ethi. ⁊ pͥmo pol̓. vbi ꝓbat ꝙ ꝓprius vſus pecunie ⁊ pͥncipalis eſt eius cō

ſumptio ſiue diſtractio. quia eſt inuēta ad cōmutatōnes faciendas. Et ideo ẜm ſe eſt malū ꝓ vſu pecunie mutuate p̄ciū recipere. qꝛ hoc eſt vēdere bisvel vēdere qd̓ nō eſt. Probat̉ ⁊ alia rōne ẜm Sco.in. iiij. di. xv. q. ij. ar. ij. ſic. Pecunia mutuo acceptatranſit in dominiū debitoris ita ꝙ ſit ſua. Et ideomagna eſt inequalitas ꝙ aliquis in re ſui ꝓximilucrū querat cū nullū dānuꝫ inde quicqͥd de re cōtingat incurrit. Multe alie rōes aſſignant̉ a doctoribus. Sed ꝙ ſit pctm̄ mortale melius ꝓbatur auctoritate diuine legis Ezechiel̓. xviij. ibi. ad vſurasdantē ⁊cͣ. et in psͣ. xiiij. ibi. qͥ pecuniā nō ⁊cͣ. Ergoexquo nō viuet nec habitabit in regno dei demoſtrat eſſe peccatū mortale. prohibet̉ etiaꝫ Exo. xxij.Si pecuniam cōmodaueris ⁊cͣ. Facit. c. ſuper eo. dvſu. Unde ſi quis pertinaciter aſſerat vſuras exetcere nō eſſe peccatū. vt hereticus eſt puniendus. ⁊ꝓcēdi dꝫ ꝯtra infamatos vel ſuſpectus de hmōi errore ſicut ꝯtra infamatos de hereſi. cle. ex graui. devſu. Nec etiā de iure ciuili hodie concedunt̉. īmoſunt prohibite. vt no. glo. ī. c. quid dicā. xiiij. q. iiijet in. c. qꝛ in om̄ibus de vſu. Quia imperator dicitſe amplectere quatuor concilia. quorū vnū ſcꝫ nicenū eas ꝓhibet. in. d. c. qm̄ multi. vt in aut̓. de eccleſia. titu. circa pͥncipium. Item leges imitant̉ canones in matrimonijs ⁊ vſuris. vt in autē. vt clerici.apud ꝓpri. ep̄os ꝯue. ij. q. iij. §. hinc colligitur. ⁊ d̓no. oꝑ. nū. c. intelleximus. ⁊ in caſu in quo vident̉permitti non ē vſura. ſꝫ rōne intereſſe illud plꝰ exigitur. Nec ob. Deutronomij. xxiij. Nō feneraberis fratri tuo ſꝫ alieno. qꝛ in vera lr̄a nō habet̉ illudſꝫ alieno. ſꝫ fuit per iudęos appoſitū aliter ꝯtradiceret ſibi ſcpͥtura. vt pꝫ Exod̓. xxij. ⁊ Deutro. ij. Ueldic ꝙ fuit permiſſio. ſicut ⁊ libellus repudij ne maius malū facerēt. vt pꝫ Iſa. lvj. Itē nec illud Deutrono xv. Feneraberis ml̓tis gentibꝰ. ⁊ ipſe a nullo fenus accipies. quia ibi ponitur ꝯſequens ꝓ antecedente quaſi dicat tantā habūdantiaꝫ habebisꝙ poteris multis fenerari ſi volueris. ⁊ tu a nullomutuari indigebis. Item nec illud. c. ab illo. xiiij.q. iiij. qd̓ intelligit̉ non vſura. ſꝫ recuperatio debitili vſura. Et lꝫ dumodo non ſit ſcandalū. vt sͣ. patꝫUſura. j. §. xxiiij. ⁊ xlviij.¶ Utrū liceat accipere ſub vſuris. Rn̄. colligo ex 3Ric. in. iiij. diſt. xv. q. v. ar. v. et Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q.lxxviij. ar. iiij. ⁊ Inno. ⁊ Io. an. in. c. dilectus. de ſymo. ⁊ Pa. poſt Ho. in. d. c. ſuꝑ eo. de vſu. Hug. ⁊Archi. in. c. mouet. xxij. q. j. Qd̓ aūt ille qͥ accipit ſb̓vſura. hoc facit ꝓ opere illicito. Et ſic nullo modolicet. immo ẜm Archi. ⁊ Rodo. peccat mortaliterAut facit pro oꝑe licito. Et ſic diſtinguo qꝛ aut tale eſt extreme neceſſitatis. Et ſic tenet Inno. in. d. c.ſuper eo. ꝙ ſi nō poſſum inducere ꝓximuꝫ ad mutuandū gratis. ⁊ ego fame ꝑibo niſi mutuet. ꝙ licꝫmihi inducere eū ad mutuandū ſub vſuris. vt maius malum euitet .ſ. homicidiū. Et licet pͥma fronte videat̉ hoc dictū mirabile. eſt tn̄ rōnabile. Neceſt hoc ꝓcurare peccatū. ſꝫ volenti cōmittere peccatū perſuaſio eſt. vt ſaltē minus peccet. qd̓ licet. xiij.di. duo. Si aūt opus non eſt talis neceſſitati extreme tunc ſubdiſtinguo. Aut ille ꝑatus eſt dare ſub

A 3

8

8o