Teſtamentum
vt. s. Heres. §. v.10 ¶ Quid ſi teſtm̄ ſit cum clauſula in fine. ꝙ ſi nō valet iure teſtamenti: valeat iure cōdicillorum ſaltemvel iure cuiuſcunqꝫ alterius vltime voluntatis valere voluit et tenere? Rn̄. ꝙ ſi teſtm̄ patiat̉ defectuꝫvel iuris repugnantiā in his q̄ ſunt de ſubſtantiacius. nihil facit hec clauſula: niſi teſtet̉ inter liberosẜm cōem opi. Si v̓o patiat̉ defectum ſolennitatisdebite p̄miſſe. ſic valebit iure cōdicillorū. C. de cōdicillis. l. fi. dūmodo ſolennitas ſufficiens codicillo ſit appoſita .ſ. v. teſtes lꝫ nō rogati. et ſic legata ineo relicta debent̉. inſti. de codicil. in princ. Et inſtitutio q̄ in eo erat ſcripta lꝫ directa videat̉. tn̄ in caſum fideicommiſſi conuertit̉. l. ſceuola. ff. ad treb.et ideo ab inteſtato veniētes accipiēt hereditateꝫ. ⁊qͣſi rogati videant̉ reſtituere tenent̉ inſtituto per fideicōmiſſum. ar. C. de fideicōmiſſis. l. eam quā frater tuus.1 ¶ Utruꝫ vltimū teſtm̄ ſemꝑ valeat? Rn̄. ẜm glo.in. c. licet. de cōſti. li. vj. ꝙ ſic. allegat capl̓m. vltimavolūtas. xiij. q. ij. ff. de le. j. l. ſi mihi. etiā ſi de primonō faciat mentionē. Fallit in duobus caſibus. primus in teſtō facto inter liberos. C. de teſt. aut̓. hocinter liberos. Icd̓s cum ipſe teſtator ſibi legem indixit. videlꝫ ſi fecero aliud teſtm̄ non valeat. niſi dealio fecero mentionē. tunc oportet faciat mentionēaliter nō valeret vltimū. ff. de le. iij. l. ſi quis. Itemſi ſcd̓m teſtm̄ ſit ſub conditōe q̄ eſt de p̄terito vel p̄ſenti. puta. inſtituo heredē ticiū. ſi ſempronius eſtvel fuit conſul. tunc ſi conditio fuit vel ext vera rūpit̉ primum. Si v̓o nō eſt vera nō rumpit̉. Si v̓oteſtm̄ ſit ſub conditione futura. tunc ſi conditio eſtpoſſibilis etiā ſi nō adueniat rumpit primū teſtm̄.Sil̓r ſi cōditio ſit impoſſibilis habet̉ ꝓ nō adiectaet rumpit primū teſtm̄. vthabes in. l. cum in ſcd̓oteſtō. ff. de iniuſto ru. te.42 ¶ Que pena nō implentis voluntatem defuncti?℟. ꝙ aut eſt heres extraneus. ⁊ ſic ꝑdit totaꝫ hereditatem de voto. c. licet. xj. q. j. ſilueſter. de teſta. c. ſiheredes. Si v̓o heres eſt filius. tūc ſi hereditas eſtdiuiſibilis amittet ſoluꝫ reſeruata ſibi legitima. C.de fideicōmiſ. aut̓. hoc amplius. Si aūt eſt indiuiſibilis: puta. qꝛ ducacus. regnū. et hmōi. ſic totamꝑdet. d. c. licet. in fi. et hoc intelligo in diſpoſitis iuteſtō que ipſo iure habent auctoritatem vt ſunt legata ⁊ ſubſtitōnes ⁊ hmōi. In alijs aūt neceſſarioheres ſeruare nō tenet̉. vt ſi p̄cipiat filijs ꝙ ſtēt ſil̓vſqꝫ ad tale tp̄s. vel ꝙ nubat tali: vel nō nubat taliet hmōi. Sed ſi teſtator vult in hmōi heredē obligare efficaciter addiciat penam heredē damnādoin legato p̄ſtando cā pene. puta. petre heres usdato. c. ticio. ſi tale quid nō feceris ⁊cͣ. quia ſic tenebit tale legatum. dumodo qd̓ p̄cipit̉ nō ſit impoſſibile: vel turpe. vel contra leges. Inſti. de lega. §. pene quoqꝫ.3 ¶ Cuius expēſis ſeruus fngitiuus legatus ſit querendus? ℟. Pan. in. c. indicante. de teſta. glo. in. l.cum ſeruus. ff. de le. j. diſtinguit quatuor tꝑa. Primum teſtamenti. et ſi tunc erat in fuga. ſic expenſisheredis. intellige ſi longe abſens erat. ſic ⁊ de alia relegata dicimus. vt in. l. cum res. ff. de le. j. ſecus ſi ꝓ
pe. Scd̓m tp̄s poſt teſtm̄ ⁊ ante mortē teſtatoris. ⁊ſi tunc fugit expenſis legatarij. Terciū poſt morteꝫteſtatoris et ante additaꝫ hereditatē. et ſi tunc fugitculpa heredis. ſic tenet̉ ad extimationē heres. ſi ſine culpa nō tenet̉. niſi ꝑueniat ad eius manus. Etidem dic in iiij. tꝑe .ſ. poſt additā hereditateꝫ. Rō.quia ſicut hēres liberat̉ interitu rei relicte. intelligeqn̄ res debet̉ in ſpecie non in genere vl̓ in quātitate. l. ꝙ te mihi. ff. ſi cer. pe. ſic et in fuga ẜui ſine ſuaculpa liberatur. Sꝫ in primo caſu videtur teſtatorſic voluiſſe.¶ De detractione falcidie trebellianice ⁊ legitime. 14vide. sͣ. Legitima. et ſic diuide hereditatē in xij. vncias. ⁊ qui dꝫ habere legitimā accipiet quatuor vncias primo. Si poſtea dꝫ reſtituere alteri hereditatem detrahet quartā ꝑtem .ſ. duas vncias. ⁊ ſic medietatē reſtituet: vel quartā falcidiā. ⁊ quō ceſſat vide. sͣ. Legitima.¶ Utrum inſtitutus heres in certa re poſſit detra 15here trebellianicā? ℟. ꝙ non. ſed ſolum heres vniuerſalis. ita conſuluit Bal. ꝑ. l. primā. ff. ad. l. fa. etrecitat Pa. in. c. raynutius. de teſta. ⁊ intelligit heredem vniuerſalē nō ſolum qui inſtituit̉ in ſolidū.ſed etiā ille qui inſtituit̉ in certa quota herebitatisſicut videmus de falcidia q̄ detrahi pōt ꝑ heredeꝫconſtitutū in dimidia portione hereditatis. vt ꝓbat̉ in. c. raynaldus. extra eodem.16¶ De executoribꝰ teſtōrum. vide executor.¶ In qͦ differt teſtm̄ a codicillo? ℟. ꝙ in. viij. Pri 7mo. qꝛ in codicillis nō pōt fieri recta inſtitutio. ſedtm̄ fideicōmiſſaria. ſecus in teſtō. Scd̓o ꝙ ꝑ cōdicillum nō admittit̉ hereditas heredi. Inſtituto ꝑteſtm̄ niſi in vno caſu. qn̄ in codicillo dicit heredeꝫinſtitutum non mereri voluntatem ſuam. qꝛ tunctanꝙͣ indigno aufertur hereditas. ſiue ſit ſolus heres. ſiue ſit vnus de pluribꝰ. Idem dico de omnibꝰſi ſic dicat oēs non mereri. l. diui ſeuerus ⁊ Antonius. ff. de addi. lega. In reliquis v̓o fideicommiſſisvel legatis in teſtō bene pōt ꝑ codicillum adimereinſti. de adop. lega. ꝑ totum. Tercio ꝙ exheredatōnō pōt fieri ꝑ codicilluꝫ. inſti. de codicil. §. codicil̓.Quarto heredi pure cōſtituto in teſtō nō pōt conditio adici in codicillo que obſit ſibi inſtituta de codicillis. §. et directo. Quinto qꝛ heredi inſtituto inteſtō non pōt fieri ſubſtitutio directa in codicillo.licet facta trahat̉ ad fideicōmiſſariam. qꝛ videt̉ teſtator rogare inſtitutum vt hereditatē reſtituat illiquem in codicillo ſubſtituit ei. l. ſceuola. ff. ad treb.Sexto qꝛ in cōdicillo ſufficiunt. v. teſtes etiā nō rogati. C. de codicil. l. vlti. Fallit hoc in codicillo cecide quo. sͣ. §. j. ſed in teſtō. vij. rogati. et in codicilloteſtis nō p̄t eſſe mulier. ſꝫ nō in teſtō. l. qui teſtō. §.mulier in teſtō. ff. de te. Septimo. qꝛ pōt quis decedere pluribꝰ codicillis relictis validis: niſi ſibi contradicāt. ff. de iure cōdici. l. diui. ſeuerus. ſed nō pluribus teſtamentis. Octauo qꝛ ſi quis dum eſſet filiuſfamilias fideicommiſſuꝫ ī codicillis reliquerit.⁊ poſtea pater familias deceſſerit eadē volūtate durante valebunt codicilli. Hoc aūt eſſe non poteritin teſtō. ff. de le. iij. l. j. §. ſi filiuſfa. Ex quibꝰ ptꝫ ꝙ codicillus eſt quedā ſine inſtitutiōe diſpoſitio vltime
a1
15
14
1612