Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
80r
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

DE S I M P L I C I B V S-

So

botes. Et producunt f flores figurx lunaris citri- A cum melle rofato ruini,vult Philagrius,vt Kis par-

nitatis multje.

Et proferunt folliculos fecundum femitam©robi habentcs femina diftinfta ficut lcntes.Sedin lingua latina Geneftra,fiue mirica appellatur.

E l e c t x o. Vltramarina eft melior, & om-nes qua: inpartibus orientalibus oriuntur.

Com plex io,Et PROPRiETAs .fln quit Dio-fcorides. Calida:, & ficca; eft complexionis in le-«cundo,& icracn cius cft calidius. f Etinflorce-ius,& ftipitibus ipfius cft humiditas fupcrfluacum virtute incifiua,quare multiplicat vomitu.Et funt omnes partes eius conturbatiua;, incifi-ua;,fubtiJiatiux > ,& prouocatsuce.

Hectificati o.Nocct ftomacho, &cordi.Et dixit Philaarius.Cum mclle rolato tollitur

tibus nocere definat, & eadem ratione cum rofis ,& maftiche. Semen vero eius cum aqua mellisrofati fumendum eft.anifum quoque,&; foeniculi,veldauci femen eius noxas caftigant. flos modicucoqui poteft,femen diutius.

D^tur prslertim flore a dracli.i;.vfque ad drac.v. femine autem a drach.i;.ad drach.iiij.

Dc Abnchin.

SPartion Diofcorides vocat, Galenus Spartum, Lati- mana ,ni Geniftam.V tinam omnia a:que cngnouiflet, & dc(cripfiffec hic vir: non tamen facerepotuit, vt erroremomnmo effugeret,pro Phafelo O robum fcribens. Den-fitas fuftium.) Diofcorid. virgas longas habet, abfque fo

mocumentum eius. Et fimiliter cum rofis, & ma B l'/s,folidas,ad frangendum difficiles. Flores lunares.Dio

llice. Semenautemeiuspropinandumeftcum fcorid. Leucoij . Inquit Diofcondcscalidam,& ficcum

aqua mellis rofati.Anifum autcm,&fcmen foe- £ u ' ) oc ^iofcorides E* in ' floreeius »

liic.& daucus,& fimilia auferuntnocumcntum pud £ 10 r con dem"vd GakZn, fedi .t Galen.fcmmt

iplius. r iOS autem enis de dccochone iuihnet & furculorum fuccum attrahere noningenerofe.Per vo

modicum . Semen vcrb eius plus. mitum, Sc per ventrem educit phiegma cum fortitudi-

Po s 3 e. f Pcrvomitum,&pcr vcntrcm cdu ne.)Semen,&flores,cum meIicratopota ,/inepericulo

citpillegma cum fort!tuduK'Vqhemcnti,& ma- purgant per fuperiora,ficuti Elleborus,inquit_Dio /cori-

tenasqua; iiint in iun&uris,-& nmndificat renesabomnibus fupeifliutatibus. Etprouocat vrinafortitcr, & frangit lapidem larenibus, & vefica,& non permittit materiasfigi in cis, & denfariinlapidem, & quando floies eius contriti propi-nanturcum melle roiato,aut cumouo, reioluutfcrophulas. Et oxymelex eis.aut ex femipibus ipfius refoluunt apoftemata iplenis. Et fi ffequen-

des. Etperventrem.) Semen purgat per inferiora, aitDiofcorides, ramis vero in aqua madefa&is extra«3usfuccus,in ieiunio cyathi quantitate potus,coxendice, &angina laborantibus eft vttlis. Plinius macerat pluribusdiebus in aceto procoxendicts dolore: perungique eodefuccodocet cum oleo.Sunt tamen,inquit Diolcorid. quimacerent muria, aut marina aqua, & clyfterem impo-nant his, qui coxendice laborant, educunturque cruen-ta,atque ftrigmenta. Quidam ad ftranguriam vtuntur fo

^iureisyomituSjConfertilchiatica^&podagrs, c Gehiftaat^rafe^m^^^i^^fis^dusf^proprlcfla 3

&ciolorirenum. r. r, r . r

D o s i s eius,&proprieflorumeftadrach.ij.vlque ad v. Et feminisadrachmisij. vfq;adnij.

*T>e Gcnisla > feu Spartbo.Cap. XXIX.

rum.) Diofcorid. ex femine,& fioribusdatquinqueobolos,Plinius drachmam,& dimidiam.

QVrniSpaytioncarcre flores alb&vioU COST.

h - -

SYLr.

Jfyrica ta-men latinktftta.marix,Phajeoli fewnina,fcfur

babere Diofc. ajferat, Genifla autetn veris initioadtotim xslatis poftrcmum fua folia habeat acfloresnon albos,aut riola fimiles,fed luteos , ac lunares pro-Partum, genifta Latinis, & myrica, eft ferat;differre ha,s inter fe plantas conflat. id & de quoarborum capiftrum,eft autemarbor Thniusambigitlibr. vigefimoquarto . ^Atquc qiuHi-

Jpaniam luflrarunt,jpartium ex quo funesad nauium armamenta,&xdificationum macbinas expctit£,ex quocalciamenta, &paslorum vefles, cx quo corbesfiunt:eodem fiepd loco cum freqncntiorigenifla fpettarictiaaffirmant. T^on idem tamen bidebuim planta faciereferunt. altj iuncum defcribtmt foltjs,fiorc, acfemine

montana, cuius rami definunt in vir-gas multas rcctas, flexiles,fra<ftu con-"ibemv tumaces,quibus vites,& alia ligantur, flores habettrahitur Ga ftauos,lunata figuia,filiquas f orobinis fimilcs,&fcmina in his lenti fimilia,interuallis diftindta.Vl-

tramarina, &orientalis eft melior,calida ficca or- viduum,altfplantam,aliamfoltjstantumnonetiamflodinelccundo Diolcor. Semen vei-o calidius, flori u» - ^ -

bus,& ramulis humiditas ineft incidcns,fed excrementola, & ob id vomitoria. Quin planta hcecomnibus fuis partibus conturbat f prouocat,inci-dit,tenuat. Pituitam,& materiam a luncluris vio-lejiter purgat vomitu , & deie&ione, renes omni-bus excrementis perpurgat, vrinas valetcr mouet,calculum frangit m renibus, atque adeo in vefca,necin his matenas figi,ac in calculum durcfccrc fijiit. Flores quoque huius cum melle rolato, autouo,ftrumas refoluunt.Oxymel item ex his,vel femini'ous,tumores lienisrefoluit.Vomitus quoquecum hisfrequens iichiadi,podagrx,& renum do-lonbus prodeft. Nocet ftomacho,& cordi-ob id

ribus, autfemine vacuam appingunt. Qya quidem inre fi vera hi referunt, aliudJpartijgenm effe fatendtmerit, quo nunc vtuntur, & aliud quod Diofcorid. deli-neat. ^Atque ad Diofcoridis certe bisioriam acceditMattbiolipiUura : fed quum in ea folliculi pingantura pbafiolitbecis ,nonparum diffimiles, harere etiamhic cogor,an id verum fit Diofcoride fpartium. Exhis,quum Mefues degeniflabic nonde fpartio verba fa~ciat,non admirandum tayien fi etiam Diofccrid. teflemadducat, qui, vtfepiiam dicium, non nifi deprauatamDiofcorid. hiftoriam habuit. Genifta autem buius the-c£ eruum, & femina, tam belle lenticulam quandamparuam xmulantnr oculis nofiris, vt mirari dcijs fu-beat, qui erraffe Mefuem aiunt, & in deficribenda the-ca prophafioh-s orobum, & in delineandis feminibw

O 2 pro