Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
79v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

SYLV.

tfi palm*Chrijti,vul-golarhyrutadgo §atafutta , eftparHUf.

Olen id adlucerna* efi'Vtilijiimumtenniu. p*r~ca-

iidttts , quatommunct uilij duo-dtam

D E S I M P

E

D e 1{icmo. Cap. X XVI11.

Icinus granum regium eft duplex,f paruus, &C magnus, ( quod Ker-ua Mauris dicitur,) vterque medi-camentis aptus, fed magnus magis,ob id eligendus . Calidus / iccusgradu tertio Diofcondes. Hamech autem inprincipio tertij . Pituitam, ac interdum bilemviolenter purgat deiedione, &C vomitu , mate-rias quoque, &: aquam /erolam a iun£buris attra-hit. Dantur autem grana eius codta , SZ tnta iniure galJi antiqui, conferuntque colico dolori,& iun&urarum,vt podagrae, ilchiadi,aut co-quuntur in aqua cafei, aut lac caprjnum fuper ea ^mulgetur , & colatur, & datur hydropicis vtili-ter . Oleum autem cicinum, feu ricininUm co-lico dolori apituita, &: fiatibus confert. Corrigi-tur , vt balanus mirepfica. Ex vtroque oleum ex-trahitur,vtex amygdaJis. Datur a granis quinquead grana feptem,altcrius agranis fcptem ad granaf qumdecim.

De Albemefuch , tdeU YLeritx.

CI c i vel Crotoma, Diofcorides,& Grxci, Rici-num, Latini primam eius /peciem vocant. NotafatispJanta. Miraiokm vulgo apudnos vocanr,&addecorem Iblum in hortis ferunt, nefcientes non exi-guum ex ea, quilHim facile haberi poffe, parato, ex fe-mine oleo ad lucemas vtili, Aliud magnum, aliud par- vuum. Magnum, iam diximus effe Ricinum: patuumLathyridem Crxci, vulgo Cataputiam nommant.D icit Diofcorid. Calida; complexionis, & ficcx.)Hoc non dixit Diofcorid. fed nec cuius fit temperatu-tx. Galen. vimhaberc difcutiendi,8c abftergendi di-citCiceon,oleumquc ex frudiu fa<Stum,ca!idiuseffe,tenuiorumque partium , quam commune. Lathyri-dem vero fimilem ,quo ad vim , Tithimallis . F a-c i t vomitum , 8c folutionem laboriofam.) Ed i-cunt triginta eius grana,ait Diofcorid. per ventrem,pituitam, biiern, ik aquatn, & vomitutn mouenr.Valdetamen infuauis eil,& laboriofa talis purgatio,ftomachum vehementer peruertens . De Lathyridcvero ait, quod eadem ideft aquam, pituitam, Sc bilem,'purgantgrana eiusfeptem,vel odio deglutita,vel po-ta. Galenns verode Ricini folijs,quodabftetgunt,di-fcutiunt, & purganr, minus tamen omnia hxc faciunr,quam frudtus. Et coquunrur grana eius , 8c propriecontrita in iure galli antiqui.) De folijs Lathyridis,aitDiofcorid quod cum gallinaceo, aut oleribuscodia,eandem habent feminibus operationem. Oleum au-temconfert colicx.) purgare hoc oleum aquam dicitDiofcorid. & valerelumbricis alui, fcabiei, & vlceri-buscapitts,fedis inflammationibus,& vteripnefoca-tionibus. Sumunturex Cheruaa granisquinque,vfq*,ad feptem, Sc alterius a granis feptem, vlque ad duo-decim. Dtofcorides , vt fuperius tetigimus , Ciceosquidem exhibet grana triginta. Lathyridis feptem, velo6to cum caricis, au t da6tylis,aqua frigida fuper bibita.Paulusvfque ad qutndecim,itavtrobufti,&quipluriegen t purgatione, ea mandant. Debiliores, & qui malofunt ftomacho, fyncera deglutiant. 1'linius vicena

S;rana cum aqua pura, aut mulfa, purgare, ait facile bi-em, & aquam, fi munda fumantur: fi cum folliculis,vchemenuus purgare,& ftomachum kdere.

LICIBVS.

DE Pyicim ,ac latbyridis dofi varij yaria profe- C 0 ST.rut.Mefuesnofler ricini quod "vocat Albemefucb,alij etiam cberua, quinque ant fepiem grana exhibet:in lathyride quam k albemefuch minm, alij catapu-tiam nuncupant, a feptemad q dndecim, yfque pro-greditur. Diofcoridcs ricini triginta, latbyridis fe~ptem tantum exbibet, antoffo. Taulm prioris qua-draginta , alterius robusiis corporibm quindecim .lActius quem ^Aduarius xmulatur, lathyndk grantmaioradat quindccim ,minora viginti. Tlinms la-thyridis vicena datgrana. J.tqui ybi h &c perpendi-mm, <jr medicamenti hnius yfum ad noflrx xtatis ob-feruationem traducimus, videntur paulo audacioresfuiffe omnesprxfertim Gr&ci: quando noflra hac tem-peflate ricini prxfertim Syriaci, quo vti multos noui,grana duo, aut tria flrenue admodum, & multa noxa,acventriculimolefliaexpurgant. Tutoergo in Dio-fcoridis codice non defuiffe, nec deeffe mendum. ac dericino quidem, contextus Matthioli antiqum nos per-fuadetpro triginta rf&s,tres legens : de lathyride vero a Serapione ex Jlbenguefit teflimonio commone-mur , qui antiquorum audaciam admiratm quinde-cim latbyridk grana cxbibentium, nonplura, quamduo,aut quinque admittitex rccentiorum iudicio . exDiofcoridc ergo emanaffe in cetcros errorempnto.

S P A R T V M.

T>e Albrahin 3 Jtue<iAbrahunc i ^s > ejlgenettra.(Jap. XXIX.

bruhin, cft capiftrum arborum. Et ANTeft arbor montana, fupcr cuius ftipi-tc eleuatur t dcnfitas fuftium multae

re&itudinis, & dum plicantur non

patiuntur fracturas, vnde ligantur ex eis ar-

bores:

*