Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
80v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

D E S I M P

pro vitia, aut emo lenticulam reponentem. Sed haciti re, non alitts, quam ipfi oculi index efl confulendm.Torrd nafcitur in Infubria pafsim incultis locis frutex

* interdum tricubitaiis, crebri-s a radice ramiifraffu no

admodum contamacibm ,folijs multis fylueflris prunifere xmulis ,fed longi minoribus, leuiter lanuginofis,ac tenuibus. h&c autemflore, theca,femine, ac radicegeniflam,adeo <emulatur,vtgeniflamfylueflrem inco-U nuncupent, neque certe inepte. Eiusflores recentesoleo infolantur& duros lienis tumores infigniter di~fcutiunt, quod nos interdum obferuauimus.

DeElleboro. Cap. XXX.

ANT. i l I Elleborus cft barba alfugi.Et cius duxftem iunt ipcci cs .Na m aliu s albus, &aiius

iyaj! Electio. f Nigervcro incolu-.^sajl m - Qr a j^ Q . j mn -j 0 ni inatur albus

accidentia terroris. Niger verd,acquirit iuuc-nefcentiam,& incolumifatem. f Et quod cx eomagis eligitur proprie eftcuius fapor cft acutus,niordicansgurfum,& habens colorem, flcutai-faium proprie, & quod cft frangibilc, & mcdiwinter fubtile,& craflum,& medium intcr rccen-tem, & antiquum, & medium inter ponderosu& leuem. Immo plus leuiseft, quam pondcro-fus. Et qui eft leuiscarcns aipcritate. f Etmeliorpars totiusplanta: eft radix ipfius .| McJior parsradicis funtfuftcs,f &mclior pars eorum cft cu-tis ipforum. Et mclius tcmpus colledionis eiuseft Ver,& Aeftas.t Albusvero tmaioriscfta-cuitatis,& mordicationis, & eius mordacitasnon eft apparens fubito, & cft maioris magnitu-dinis,quam niger.In ali;s autem proprietatesni-gri habct, fed plus de antiquitatc quam nigcrparitur.

Co mplexio, & proprictas. f Nigcr cftcalidus,& ficcusintertio. Et cft fubtiliatiuus,abfterfiuus, refolutiuus,& corrofiuus additio-numcarnium,quaihunt 111 vulncribus, & dici-tur, quando nalciturapud radices arboris, quod'lunt fru&us eius folutiui. Albus vero caliduseft, & ficcus in mcdio tertij. & fimiliterabfterfi-uus, & mordicatiuus, multiplicans vomitum,& faricns fternutationem cum fortitudine.

Rictificatio. t Albus corporibusnoftri temporis eft moleftus, immo eft eis, ficutvenenum propric prcefocans. f Nigriautcm,vfque ad tempora noftra virtus tolcrabilis eft,licetadhuc dithcilis. Inquit enim Hippocrates.Moleftus eft helleborus eis quorum iana funtcorpora. Ars autem, & follicitudo eft m rcdificando , & propinando, quando,& cuiopor-tet. Facit enim tunc operationcm incolumcn.t Inquit filius Zezar. Fit tcreniabin, ficut mcl,&fubmcrgunturincotepido ex fufticulisnignpartes conuenientescirciter horas viij.&extra-hunturabeo,tuncpropineturaltereniabin,quoniam eft habens virtutem hellcbori. Etconfi-mile fit de mclle pailularum . Et quandoquefubmergunturirtiurcgallinarum,autcarnium,& fitfimiliter. f Et aiiquipcrforant radiccm ra-ohani, & intromittunr fiuftum iiellcbon pcr

L I C I B V S :

i diem , & poft auferunt, & propinant rapha-numhabcntemvirtutcm licllebori. t Et quan-doquc infunduntur in oxvmclle, & fimiliter fit.Etquandoquefit in vino dulci,& quandoquein condito, aut ahquo ex fyrupo, aut robub, 6cquandoqueinfundituriniure gallorum,autcarnium, & coquitur in iure, & poftmodum ad-dunrarte chiit, aut hordcum fra&um, aut rizu.Et quandoque forbetur ius folum per fe. f Dau-cusaute,& piperlongu, &aniliim, petroielinu,& hyilbpusficca^&calamcntum, &origanunl,& hafce bonificant operationem cius. f Beneautem mifcetur cum cpithymo, & polypodio,&fale indo,& fimilibus. Confortant cnimfcfe. Confediopilularum quasfcripfitHaly,qua-rum iuuamentumeft vltimumad ecgritudtncs: xnelancholicas, & cancrum,& lepram, & mor-phcam nigram difficilem, quarum hcec eft per-mixtio. Rcc. hierae picra; drachm. xij. helleborinigri, & polypodij ana drach. v.cpithvmi, ftoe-chadosana drachm. vij.agarici, lapidisla^uli,ialis indi, colocynthidis ana dracimi. iij. Doiiscaruiii efta drachma. j. vfque adaur.i/. & funtlana-, & expei ta;. Expeilit cnim virtutem vtriuf-que acorpoi-^hiia melfis, & aqua pafliilarum,& aqua hord<3, & n\s gallorum, & gallinarunxcum oleis, aut nucum, autamygdaiarum, & fi-milium. t Puluerem tamen hellebori iumerenontutumeft.

P o s s b . Diximus vitari album,quia prcefo-catiuuS eft. Nigrumautem debereiumi,ficutconcotdantomncs,& proprie rcttificatumfe-3 cundumartem, &legem, & non conuenit-, ni-fi robuftis, & animoiis corporibus, & proprietcmpore Veris . Datus quidem quando, cuiconucnit facit acquirere iuuencfcentiam , &incolumitatcm , & morcs laudabiles , &com-plcxiones bonas*. Hjcc cnim cft proprietasipfius , ficut dixit Hippocr3t. E t iplc quidcmmundificat totum corpus a fuperfluitatibusniembrorum corruptis . & folutionc cducxt,cum facilitate choleram pcrmixtam crailam,& phlcgma , & choleram nigram cuni virtu-te fine moleilia . Er mundihcat fanguinem.Et attrahit a venis iiiperfluitates mixtas ian-guini, immo a toto corpore , & concauitati-bus membrorum, & partibus remotis, & cu-tc. Et cftex rebus lolenmbusinmundificando-j cercbrum, & caput totum, & inftrumenra ien-fuum,&neruos,& vifccra, &veficam, & matri-ccni. & confcrt iuuamentum manifcftum egri-tudinibus eorum, ficut eft fodapropric,& hcmicranca, mania, & melanchoiia, vertigo, cpile-pfia,& paralyiis, & aqug ad oculum deicendcn-ti.Et confert crgritudinibus iundturarum,& du-ritici, & apoitematib[iscorum,& lcrophulis, &cit ficuttheriaca,&medicinaantonomafticeadlepram,cancrum, & ipccies herpctis,& bothor,qui iccomcdunt.tEt quadoponiturnigcrhel-leboius inalcohoI,confortat viiiim,-1Etdiftil-latur acetum dccoctionis cius in aurem. Et con-fert tinnitui,& fibilo,&corroboratauditum.i:tii colluitur os cum aceto pradicto confert dolo-ri dentium. Et confert segritudinx iplenis, & fc-

bribus