Druckschrift 
Luminare maius : cinthius ut totum radiis illuminat orbem ; illuminat latebras sic medicina tuas
Entstehung
Seite
34v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

duJceSC äcrufn cofnpcfita.- STÜ.VPVSde corticibus citri. Ur.cortfciipomorumcitri recentium iib.i. decoque cum iib.v. aqua: fontitiufquead confumptione duarum partifi,8Cculib.i.zucchari fiat fyrupus SC cödiatur.i.aromatizetur cfi gra.iiii.mufci,& funt qin lulep proiiciuntex corticibus citrorü,partes conuenien«tes,SC proprie qn u/cinutur cöplexioni,coäurg ei 1 eft dele«flabiiis ,SC qn fubmergitur in aqua decoäionis citri feta tin£ta ex chermes.i.granis tindorum tunc eft excellentior.

Ifte fyrupus apud nos eft in ufu , citrii uero apud arabesuocatur hateogi.Serap .in.c.de citro ait.ex autl ritate Ga«len.fruflus huius arboris nominatur in gneco pomü aqug.Idem in'feptimo inquit. mille medica.i.citrus hui° frudusnondii ponuim medicü,fed citrfi ab omnibus nominatum.

S T R V 1? V S de acetofitate citri. R;. fucci acetofitatiscitri lib.xii. decoque in uafe uitrcato fuper prunas cu facilitäte ufcg dum confumetur tertia pars ipfius,deinde coleturdimittatur donec darificetur. Ft accipe ex eö qd eft da«rum lib.vii.5c fundefuper ipfum exiulep claro SC depura«tolib.v .SC coquatur donecinfpiiretiir.fi aiit arftas fueritdiVmittatur infole do nec'eius acetofitas confumatur.

Iftefyrupus de acetoiitate citri eft nuiltum in ufu, 85 de«betfieri cum magna diligentia,apud nosgeneraiiterfacifitipfum in hyemali tempore apud feftum natiuitatis dni 110«ßri Iefu Chrifti,quiaillo tempore citri dcferuntur ex ianuaad nos,tuncfaciuntfyrupuni»

i'TRVP VSde agreßa modus öpeiratiois eius eß fi«cut fyrupi de acetofitate citri,§C quidä cödiüt cü ganoiilis.

Ute [yr upus eft in ufu. Aui.in.j.can.habet und aliam denfcriptionem,8C eft fere eadem.ttiä Francifcus de pedernö.in.c.de curamale ccmplexionis ftomachi cü materia Im«plicis SC compofitte habet unam aliam defcriptionem qua:eadem eftcumillaid.Auicen.

Mefue dicitip modus operationis eius eft ficut fyrupi deacetofitate citri.SC fic eft gp accipiatur lib.xii.Cucci uua: acetbx decoquantur lento igne uel ponantur ad Colem ufqj adconfumptionem tertice partis,deinde coletur 8C dimittaturdonec ciarefcat, tunc accipe ex eo.f.fucco qn erit darus Ii.vii.zuccha.darificati ficut iulepßibr.v. SC coquantur fimulfcfqj ad perfeäam coäuram 8C referuentur.

Vu.t plura funt genera,fed hic intelligunturille quts incolore funt citrin.x SC ruffe.8C dicuntfapientes gp pratdiäa:uu<T debent elfe ex illis ex quibus fit agreßa. Albucafim intratia.i.docetmodumextrahendifuccum uuxacerbe.Petrus de crefcetiis inquit. agreftum fit duplex liquidu SC fic«cum,agreftum liquidu fit hoc modo,cum uua: funt acerba:ufcg ad debitum uel quaß peruenerintad auguftn colliguntur SC piftantur,8C in tnaftellum uel tinam uel aliud uas po«nuntur ad Colem,SC in eis aliquid de fale ponatur. poftquäduos dies uel tres adfolemfteterintaccipiturfuccns SCre«pofitus ufui referuatur,8C quidam fulnonpcnunt, fed cumeo meliusreferuatur SCc.ibi et docet facere agreftfi ficcü.

SfRVPVS degranismyrti.iy.fuccigranorfi myrtipurificatilib»vihzucch.albi lib.v.fiatfyrupus fcdni artem.

Iftefyrupus apud nos eft inufu.myrtus eft arbor, fernenuero iplius dr myrtillus.fpes eius duce funt.f.alba SC nigra,ide polfes dicere domeftica SC agreftis. domeftica uero eftniyrtus qux fernen nigrum habet.agreftis eft cubebe, qua:alio nomine myrtus alba appe)latur,8C ambc funt nota.

STRVPV 5 'de albelac . albelac SC enucleentur SCconterantur SC coquanturufqpad cöfumptionem duarumpartium,SC fiat fyrupus cum zuccharo fecundum artem.

Iftefyrupus apud nos non eft fnufu.Io.Sera.infuo an«tidotario habet unam aliam defcriptionem albelac uel be«lac fecundum opinionem plurium doäorum funt daöyliimtnaturi.alii dicunt gp funt anacardi,quod ignoro.Matth.fyf.inqu.t.abehc eft fpecies dady lorum, 8C funt dattyli im«maturi.i.acetofi.Nico.florentinus in libr .4 .in cap. de fqui«nantia dicit albelac.i.aldella.i.daäyii immaturi,SChgc communis eft opinio.

STRVP-VS de papauere.t^.papaueris albi 8C nigri,K proprie capitumeorü.an.3.1x.£C decoquantur in 1 ib.iiii.

SECTIO QJf^fRT^T

aqua: pluutalis ufqi dumredeatad lib.i. s.SC cum zuccharialbi,SC penidioruniian.f.iiii.SC fiatfyrupus.

Iße fyrupus fcdm intetionem doäorum non eft iile quoutimur, fed ille quoutimureftfyrupusdepapauerccem«pofitus.cuius de fcriptionem idem deferibit, de quo infra.INicoiaus habet und defcriptionem,fed non eft in ufu Auf.habet duas in.y.can.fed non cöcordant cum ifta nec in ufufunt.Miror gp illud ltimen uel uerius tenebra apothecario«rum pofuerit defcriptionem fyrupi depapauere ex auttoritäte Mef.fed non concordat deferiptie fua cü illa dni Mef.Rafis in libro diuifionum.in.c.medicinarum tusfis afmatisSC faniei habet unä aliam defcriptione,fed non efteadem.

Papauerquandofimpliciter repenturdefemine papa«ueris albi intelligitur.Macer inquit. Dicunt tiim gelidä fic«camq; papauerjs elTe.Tres illi tribuunt fpecies. fiosuniusalbus. Alterius rofeusrubeus patiensq. minoris. Flos efthanc uulgo dicunt agreftepapauer.Iscb/liorcunäis eft fetuen qua: gerit album.&C florem.hoc eft notum.

SrRVPVSdinarii,Sceiusinterpretatioeft fyrupusde bizantiis.fR.fucci endiuia;,fucci apii .an .lib.ii.fucci lupu«Ii,fucci boraginis,autbugloirae.aii.lib.i.bulliantebullKio«neuna SC difpumetur8C depurentur.R;.eorü depuratorumIib.iiii.zucchari tabarzet.i.albi lib.ii.s.8Ccoquatur cum fa«eilitate donec fiat fy rupus,SC quandoqjad omnem partemfucci depuratiponituracetibonialbi SCclaripars.s.SCquadoqgbuJiiantinfuccis folicrü rofarum.j.ii.Uquiritix.fpica-,id eft nardi.J.ü.anifi feniculi, feminis apii, afi-5.xii.SCeftmirabilis«

Iftefyrupus eft in ufu.fubnomine fyrupi debizantiis,nöautem dr fyrupus de bizantiis,quod in ipfo blafta bizäti^ingrediuntur,fed pöt dici de bizantiis a loco quodam no«nünato bizantium in confinio macedonia:, ut dicit Genti.ruper.j.can.A.Dio.autem in.c.de purpura marina.i.blaöabizantia ait.cp bizantium eft quidam locus in quo primuminuenta fuitblada bizantia.SC ideo bizantia a quodam lo«co pötcftappellan.Papias et dicit.bizantium efturbs thraeix a paufaniarege Cpar hanorum condita,poft a Conftantino principe in maius antta Conftantmopolis nuneupata,eft totius caput orientis.Ioannes tortelius inquit. bizantiüprima cum.y.grarcofequente.z.confonante.penultima cüt.exili.SC.i.latino fcribitur,urbs eft thracia:maritima a pau«faniafparthanorum regeprius condita, utteftatur 'Iufr/ntislibro fuo epithomaiis nono. nunc tu ro Conftanti'nopoiisa Conftätino imperatore qui eam adaux/tSC exornauit uocatur.Idem etiamnotatfupplementn chionicarumlibr.4.ctiam ajio uocabulo poteit dici qp b/zantiun-.icft genus denariiuelducati.unde Guavimis ueronenfis -ait.bizantiü uelbizanta olim dicta eft Conftantmopolis i nde bizantius bi«zantia bizantifi,uel bizanteus bizantea bizanreum.i.Con«ftantinopolitanus,hineet adhuc moneta iltius ciuitatis dfhic bizanteus uel hic bizantius.se fic Mefue uult quöd perbizantium intelligamus drnariunuSC boc quia iftefyrupusapud medicos eft carisfinius,8C et a.pud infirmos propterutiiitatem q reperiturin ipfo ficutblzantii,"uel denarii funtcharisfimi apud homines. Seilte fyrupus pötfieri cu acetoSC fine,fed fine aceto eft magis in ufu.

Si aütfyrupum de bizantiis cü aceto facere uolueris ad«daturpro qualibet ltb.fyrypi de bizantiis fine aceto libv.s.aceti boni,SC itetum coquatur quod tunc appellatur fyru«pus de bizantiis cnm aceto,fed quando doßor ordinat fy«rupum de bizantiis fimpliciterde illo qui Iii fine aceto in«telligitur.SC illos fuccos qui in ipfo ingrediuntur, oportetconferuare pertotum annumad necesfitatem trocifcorumde eupatovio ac aliorum.

ST R VP V Sacetofus.if.zucch.bonialbihb.v.SCfunde fuper illud in uafe lapideo aqu^ fontium dulcis 8C clarglib.ini.8C dccoquaturfemper abiiciendo fpumameius , SCfit ignis in quo coquitur prunarum aur tenuis flamme finefumo SCdecoque hoc modo donec clarificetur SC diniinu«ta fit aqua ficut medietas eius , deinde funde fuper ipfumaceti uini albi clarilib.ii.in leui SC forti lib.iiii.SC in medio«cri lib.iii.SC da ei poft iJlud perfeftionem SC coäuram.

Ifte

HHHH III [H m