Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberDecimūſoctauus

IſidorusDe lupo.Upus a voracitate appellatur: in quo lupo terreſtri aſſimilat̉ qꝛ ſcꝫ improba voracitate alioſꝑſequitur. Eſt aūt piſcis captura ingenioſus.Nam rheti circūdatꝰ fertur harenas arare cauda:ita cōditus tranſire rhete. Pliniꝰ libro. xxxii. Lupꝰmarinus in ꝓuidendo minꝰ hābet ſolertie: ſed magnuꝫrobur in penitendo. vt heſerit in hamo. tumultuoſo diſcurſu laxat vulnera: donec excidāt inſidie. Idēli. ix. Pregelidam hyemem om̄s ſentiūt piſces: ſed maxime qui lapidem ī capite exiſtimātur hre: vt lupi pagri. Cunqꝫ aſꝑe fuerint hyemes: multi capiuntur ceciCupoꝝ vero ſunt laudatiſſimi qui appellātur lanati.dore molliciaqꝫ carnis. Meliores ſunt lupi in amne tiberi inter duos pontes ꝙͣ alibi. Piſciū lupꝰ bis ī annoparit. Nigidiꝰ eſt autor lupum mugili caudaꝫ p̄rodereeoſdemqꝫ menſibꝰ eſtatis cōcordes eſſe Idem in li. x.Prodūtur: vt dictū eſt: mugil lupꝰ clariſſime audire.Et ideo in vado viuere Idem in li. xxxii. Tradit etiāouidiꝰ lupum rheti circūdatū: cauda arenas arare atꝫita cōditu trāſire rhete Areſtotiles. Cupi mariniintrant pelagus: poſtea redeunt et aſcendūt ſuꝑiꝰ magͣvelocitate ſicut delphinꝰ. Om̄es aūt lupi magnoꝝ corpoꝝ hanelant: aerem attrahētes Ambroſius. Cupideniqꝫ in mari ſunt teneri quos neſcit agnus timere.Et ẜm yſaiā ſil̓ paſcūtur lupi agni. C .LXVI. De megare et milagine et miluo Ex librode naturis reum.Egaris eſt piſcis marinꝰ duaꝝ palmaꝝ longitudīs. Uil̓ hētur in ꝑtibꝰ in qͥbus capitur: ſꝫad remotiora ſalſus reducitur: raritas eiꝰ precium facit. Recenter tn̄ captꝰ: ſine ſale delicatioremcibum edentibꝰ facit. Eſt aūt. vt fertur. nociuꝰ p̄cipuefebricitātibus. Un̄ poeta dicit. Et megaris noxiꝰ omnis erit Iorath vbi ſupͣ. Milago cum eiꝰ pulli volant: ſignificatio eſt ſuꝑ tempeſtatē maris. IſidorusMilago piſcis eſt ſic noīatꝰ: qꝛ ſuꝑ aquā cuolat. Quotiens aūt cernitur extra aquam volitās tēpeſtates mutari deſigͣt. Ex libro de naturis reruꝫ. Milago volitat ſuꝑ vndas: in ſignū leticie: ceſſauit tēpeſtas. hocꝯͣ morem alioꝝ piſciū: monſtroꝝ marinoꝝ: qui oriētetempeſtate videntur qͣſi ſuꝑ aquas ludere. Pliniꝰ libro. ix. Miluus ſubit ī ſumma maria: piſcis ex argum̄to appellatꝰ lucerna: līguaqꝫ ignea os exerta tranqͥll̓noctibꝰ relucet. Attollit ē mari ſeſquipedalia fere cornua: ab hiſqꝫ nomen traxit. Iorath. Miluus piſcisqn̄ grauidꝰ eſt: viſus hoīs ſtupefacit obfuſcat: atqꝫ īeo qui videt ip̄m luxuriam prouocat LXVII. De mugile. IſidorusUgil̓ ex eo nomē habet: ſit multū agil̓. Naꝫ Efeſtim retrorſum rediens ita rhete tranſilit: vtvbi diſpoſitas ſenſerit piſcatorū inſidias:volare piſcem videas. Pliniꝰ libro. ix. Mugilū natura ridetur in metu: capite abſcōdito: totos ſe occultare credentiū Iiſdem tn̄ tāta facilitas: vt ī pheīce narbonenſi ꝓuincia coitꝰ tꝑe ē viuariis mareꝫ linea longīqua os ad brāchias religata emiſſuꝫ in mare: eademqꝫ linea retractū femīe ſequātur ad littꝰ. rurſuſqꝫ feminam mares ꝑtꝰ tꝑe. In narbonenẜ ꝓuincie: in nemuſienſi agro: ſtagno ſcꝫ laterna appellato: vbi hoīes delphini ſocietate mugilū piſcātur. Populꝰ em̄ ē littorequāto pōt clamore ſimonē cōciet ad ſpectaculi euentuꝫcuiꝰ deſideria delphini celeriter exaudiunt aquilonisflatu vocem ꝓſequēte: auſtro vero tardiꝰ ex aduerſo referente. Et tuꝫ quoqꝫ ex improuiſo in auxiliū aduolātaciēs ꝓpere apparet: ꝓtinꝰ diſponitur in loco vbi inmugilum cōiecta eſt pugna opponūt ſeſe ab alto trepidoſqꝫ in vada vrgent. Tūc piſcatores rhētia circūdāt

furciſqꝫ ſubleuant. Mugilū tn̄ nichilominꝰ velocitastranſilit. At illos delphini excipiūt: occidiſſe ad pn̄scontēti: cibos in victoriā differ̄t. Mugilus lupꝰ odioflagrāt mutuo. Iuxͣ nigidium lupus caudam mugil̓rodit: eoſdēqꝫ cōcordes eſſe menſibꝰ eſtatis. Mugilesalioꝝ piſciū vim timētes ſuꝑ naues exiliunt: tam p̄cipue velocitatis ſunt: vt tranſuerſa nauigia interim ſuꝑiactent. Idem in li. x. Prodūtur autē mugil lupꝰclariſſime audire: ideoqꝫ in vado viuere. Idem in li.xxxii. Mugil ſcit in eſca hamū eſſe: atqꝫ inſidias ignorat. tāta tn̄ eſt ei auiditas: vt cauda verberādo ciboſexcutiat Iorath. Mugil̓ eſt piſcis velociſſimꝰ in aqͥsfluuialibꝰ: ſꝫ natural̓r incautꝰ. Nam peridetur eiꝰ ſtulticia: cum in metu capite abſconſo: totum corpꝰ abſconſum ac ſecuruꝫ credit: hic cum lucio inimicicias habethyeme tm̄: huiōi creditur: qꝛ tunc rarus eſt cibꝰquo dimicant Eſtate vero abundāt: ideo tunc adcordiam redigūtur. Plinius li. xxxii. Cinis ē capitemugilum muloꝝ ſchiaticos liberat LXVIII De multipede Ex libro de naturis rerū.Ultipes piſcis marinꝰ eſt: a re nomen hꝫ: huicpedes a latere ꝓcedūt. in hyeme coit: inter ceteros piſces ſibi niduꝫ ex ſurcul̓ cōſtruit. duos menſes ouat: hoc vnū ouū tm̄ ad inſtar nūcis paruum. femīa qͣdraginta noctes ſedet: ouum a ſe editum fouet: ex quo fiunt piſces innūerabiles. Quod ſieſſet: multum eoꝝ genus decreſceret: qꝛ ſeip̄os inuiceꝫcōſumunt: multe comeſtioīs ſunt. Multipes aſtuciamagiſꝙͣ fortitudīe vīcit karabo monſtrū marinū: quodvalidum eſt ac robuſtuꝫ: Cuiꝰ victorie ſignum eſt.dum ſimul capti ī rheti reꝑiunt̉: karabo frequēter mortuus inuenitur: aut lctal̓r vulneratꝰ. Eſt etiā quoddamgenus multipedis natural̓r aſtutum quod in aque ſuꝑficie natat: dorſi teſtam ad ſolem ponit: vt deſicceturac durior fiat: ſic vt ſalſas maris aquas aduerſa ſcopuloꝝ pati valeat Actor. Multipes ip̄e eſt polippꝰiuxͣ pliniū: de quo pleniꝰ dicetur inferiꝰ vbi de mōſtrismarinis agetur¶IXIX. De mulo Ex libro de naturis rerum.Ulus vl̓ mullus eſt piſcis marinꝰ: vt ait pliniꝰ tum datus nobilibꝰ. Rariſſimꝰ tn̄ eſt: quem ſemodice qͣntitatis: gr̄a nobilitatis: in eſum tanꝑtentrional̓ tm̄ gignit occeanuſ: Hoꝝ tn̄ genera pluraſunt. Quidā alga et oſtreis ac limo: ceterorūqꝫ piſciuꝫcarne veſcūtur. Nobiliores aūt in inferiori labio vl̓ labro gemīa barba inſigniūtur. Uictuſqꝫ eoꝝ eſt: qd̓ iuxͣripas aeris ſerenitate cōcreuerit. Mulum nobilē expirantem nūeroſa coloꝝ varietate ſpectari ꝓceres gulenarrāt Senecā de natural̓. qōnibꝰ libro. vii. Incredibilia: ſicut iam ſuꝑiꝰ dictū eſt: ſunt oꝑa luxurie. in cubili piſces natāt: ſub ip̄a menſa capitur qui ſtatim inmenſam tranſferatur. Parum recens vid̓r mulꝰ: niſiin ꝯuiue manu moritur. Obẜuatur morientiū color: qͣꝫin multas mutatōnes mors ip̄a luctāte ſpū vertit Rubor primū: deinde pallor ſuffunditur: longa ſomniculoſe inertiſqꝫ luxurie expectatio. Nolūt attingere: niſi eodem die captum: qui ip̄m. vt aiunt. mare ſapiat: cuiſu aduehitur. Ideo gerul̓ cum hanelitū clamore ꝓperantibus via datur: ad mortē muli concurritur. Quoꝑuenere delicie. Audiebamuſ nichil eſſe mulo ſaxātilimelius. Ac nunc audiuimꝰ nichil eſſe moriēte formoſiꝰDa michi inquit vitreum in manꝰ in quo exultet ac trepidet muluſ. Uide quō rubor omī minio acrior exardeſcat: vide quas latera venas agat. Hi itaqꝫ ſuntad popinam dentibꝰ: ore: ventre cōtenti: ſed ocul̓ guloſi. Oculos em̄ ante ꝙͣ gulam paſcunt Pliniꝰ libro.ix. Ex reliqua nobilitate gr̄a maxīa eſt et copia mull̓ſicut magnitudo modica: binaſqꝫ libras ponderis raro