LiberDecimūſoctauus

¶ De carnibus piſcium et adipibꝰ eoruꝫ¶ Auicenna.Onis piſcis natura frigidus eſt ⁊ humidus.Quidam tn̄ calidi ſunt ad ꝯꝑatōnem aliorum¶ Salliti quidē calidi ſunt ⁊ ſicci: ⁊ quanto plusantiquātur: tanto plus in ambobꝰ augmentantur. Piſces recentes generant flegma aquoſum: et mollificātneruos: nec ꝯueniūt: niſi ſtomacho valde calido. Et ſāguis eoꝝ ad ſubtilitatē declinat. Spēs piſciū ſallitoꝝextrahunt ea que carni infixa ſunt Aqua piſciū ſallitorum confert vlceribꝰ: ⁊ abluit ea a ſanie. Capita piſciūſallitoꝝ exiccatoꝝ cōferunt vue apoſtemoſe. Comeſtioturefule cum eſt recens: acquirit cecitatē ocl̓o: immo etom̄s piſces. Gluten vero piſciū apponitur ſorbitōnibus et ꝓhibet ſputum ſanguīs. Omnis piſcis recenscomeſtus dum calidus eſt: augmentat in coitu. Qn̄ cliſterizatur cum ſuccis ſallitoꝝ multociens confert valde dolori anche. Omnia iura piſcium leniūt ventrem.Capita ſumeros ſallitoꝝ aduſta ponūtur ſuꝑ morſumcanis rabioſi: ⁊ punctura ſcorpionis ⁊ confert. Sil̓r etomnes piſces ⁊ iura eoꝝ. Ius omnis piſcis confert venenis bibitis ⁊ puncturis. ¶ Areſtotiles. Piſces aūtſenes mali ſunt ad ſalliendū. ¶ Pliniꝰ li. xxxii. Omniūaūt piſcium fluuiatiliū marinorūqꝫ adipes liquēfactioleo admixto melle ocl̓oꝝ claritati plurimū conferunt.¶ Auicenna. Adeps piſcis cōfert aque oculi: et acuitviſum cum melle. ¶ Dyaſcorides. Adep̄s piſciuꝫ fluuiatilium melle mixto ſolutꝰ in ſole: caligines ocl̓oꝝ detergit. ¶ Auicenna. Cola de piſcibꝰ calida eſt ⁊ ſiccaglutinatiua ⁊ exiccatiua. Ponitur in ſimplaſmatibus⁊ in medicīs albaraꝫ. Linitur quoqꝫ ſuꝑ ſahaphat: etconfert veſice aduſtioni. Ponitur etiaꝫ in emplaſtrisvlcerum capitis: ⁊ ſcabiei vlceroſe. Item in potu cumaceto datur ad ſputū ſanguīs. ¶ Haly. Piſces dormitantes ſi ponātur ſuꝑ illum qui cephalea patitur: ꝓderit illi. Adeps quoqꝫ piſcis lique factꝰ ſi melli miſceat̉⁊ collirizetur: elimat viſum ⁊ confortat. Prodeſtqꝫ aq̄incipienti in ocl̓o ¶ Ex libro de naturis rerū. Carnespiſcium in dorſo ⁊ anteriꝰ duriores ſunt ceteris ꝑtibꝰcorꝑis. Omnes piſces lapidoſi pingues ſunt. Et om̄squidē piſces qui ꝑ amplitudinē natant: vt bothe ⁊ pectines vento meridionali flante impinguantur. Quivero in longuꝫ extenduntur: vt lucii flante vento ſeptētrionali. Pulmone marini piſcis ſi fricetur lignum: ardere videbitur ſicut ⁊ oleuꝫ. Un̄ ⁊ ex quorundā pulmonibus oleum fieri cōſuetū eſt. ¶XXIII.¶ De multiplici carnium eorum diuerſitate¶ Iſaac.Mnis aūt piſcium natura natural̓r ē frigida.⁊ humida: flegmatis generatiua. ꝯueniens calidam ⁊ ſiccam ꝯplexionē hn̄tibus ⁊ macidis.maxīe in eſtiuo tꝑe: ⁊ calidā inhītantibus regionē. Incōueniens eſt frigidis ⁊ humidis ꝯplexionibꝰ ⁊ carnoẜmaxīe ſi molles fuerint. Natural̓r enī corpꝰ eoꝝ infrigidant ⁊ humectāt. variātur aūt piſces ẜm diuerſitatēaquarum in quibus habitant. Et ſecundū diuerſitateꝫventoꝝ in quoꝝ plaga ſunt. ¶ Areſtotiles. Loca ꝓpeterram magis tꝑata ſunt. Et ideo carnes piſciū ibi cōuerſantiū fortiores ſunt. Prope quoqꝫ terrā eſt ꝓfundo melius: qꝛ bonus eſt in eo paſtus. ꝓpter aſcenſionēem̄ ſolis oriūtur ibi molles arbores: maxīe in ortis.Carnes vero piſcium qui in ꝓfundo maris ſunt magiſhumide ſunt. Omneſqꝫ lapidoſi piſces ſunt pingues.Siccitas tꝑis nocet piſcibus Maior vero ꝑs eoꝝ impinguatur pluuioẜ tꝑibꝰ. Tunc em̄ multū inueniunt cibum. Ip̄a etiā aqua pluuie valet eis omībꝰ: et ob hocimpinguātur in flumībꝰ et lacubus: maxīe autē ꝯuenit

eis aqua pluuie eſtiual̓ Quidam aūt impinguantur inlocis in quibus eſt nubes aque viridis Piſces em̄ quicarnes cōmedūt: multū in aqua viridi cibum inueniūtUnde ⁊ ibi dep̄henſi meliores ſunt Quidā etiā impinguantur vento ſeptentrionali: vt piſces longi. Quidāvero meridionali: vt piſces ampli. Non aūt impinguātur in locis frigidis. Piſces teſtei corii ac mollis teſtecum impinguatur boni ſunt. quidā vero piſces ecōtrario ſunt. Om̄s aūt piſces hn̄tes cortices: cuꝫ pullificātin maiori ꝑte mali ſunt Piſces quoqꝫ veteres mali ſūtPiſces fluuiales et lacuales boni ſunt poſt pullificationem ⁊ coitum: maxīeqꝫ ſi multū habuerint cibum Inomnibꝰ aūt generibꝰ piſcium mares ſunt meliores feminis eoꝝ ¶ Iſaac. Diuerſitas quoqꝫ piſciū ꝑ artificium coctōnis multifariā diuiditur: Aut em̄ aſſi ꝯmeduntur: aut cum oleo frixi: aut cocti in aqua ⁊ oleo ⁊ codimentis: aut ſola aqua elixi. Aſſi quidem ⁊ frixi minoris ſunt viſcoſitatis ⁊ humiditatis. Un̄ ſi neutrū ſūthumefactiui ſunt: duriores ad digerendum: vtpote ſtomachuꝫ grauātes. Aſſi tn̄ frixis laudabiliores: qꝛ frixiquiddaꝫ habent viſcoſitatis ꝓpter oleum. Piſces aūtcum oleo ⁊ aqua ⁊ ſil̓ibus p̄ꝑati: ſunt ceteris digeſtibiliores: ⁊ ventris ſolutiui. Cū aceto cocti: erunt refrigeratiui: minꝰ tn̄ humefactiui. qui vero cum aquā ſola elixantur: ſunt omībꝰ laudabiliores: qm̄ eoꝝ viſcoſitateꝫaqua coctōis in qua cōcti fuerāt abſtulit: p̄cipue ſi māducetur cum oleo obſomagaro menta. apio. ruta. caruipipere. zinzibere: ⁊ conſil̓ibus.¶ XXIIII.¶ De electione piſcium meliorum ad eſum¶ Auicenna.Iſces meliores ſunt illi qui n̄ ſunt magni valde: nec hn̄t carnē duram nec ficcam: ⁊ in qͥbusnō eſt pinguēdo ſuꝑflua: nec groſſa: nec acris:nec muſtilago: nec malus ſapor vl̓ odor: ⁊ quibꝰ nō citofetor aduenit cum ab aqua ſeꝑantur. Ex piſcibꝰ duraꝫcarnem hn̄tibus: eligitur minor. Ex mollibꝰ aūt ille qͥmaior eſt ad terminū aliquē. Et ille quidē qui carnē habet duraꝫ ſallitus: recens melior eſt. Item ẜm locū meliores ſūt illi qui morātur in locis petroẜ. Deinde quiin harenoẜ ⁊ aquis dulcibꝰ: in quibus nō ſunt ſordes:nec ſunt limoſe: nec lacuales: nec campeſtres. Item illiqui morātur in aquis diſcooꝑtis flatui ventoꝝ ſuꝑ ſe:meliores ſunt eis qui ſunt ecōtrario: ⁊ qui morantur inlocis multarū agitationū ⁊ vndaꝝ: meliores ſunt illisqui habitāt in aquis ſtantibus. Marini piſces optumniſunt: ⁊ ſubtilis carnis: p̄cipue cum eoꝝ habitatō eſt inlittoribus petroẜ: vl̓ etiā harenoẜ: ⁊ illi quidē qͥ de mari vadunt ad flumina dulcia: quoꝝ curſui ꝯͣria eſt aquanatura ſubtiles ſunt: ⁊ pl̓imi exercicii. Porro ẜm cibūmeliores ſunt illi: qui cibātur herbis bonis ⁊ radicibꝰ:ꝙͣ illi qui comedūt ſordes ꝓiectas ē ciuitatibus: ⁊ radices plantaꝝ malaꝝ: ꝙͣuis ſint in vltimo boni ſaporis.Modus aūt melior comedendi piſces eſt aliſfidabeg .i.condimenti: ſicut cum aceto: ⁊ huiōi. Deinde illoꝝ quiaſſati ſunt ſuꝑ teſtam. Frixi vero cōuenientes ſunt habentibus fortem ſtomachū. Et aſſati quidem nutribiliores ſunt: ⁊ tardioris deſcenſioniſ: elixati aūt ecōtrarioQuoꝝ decoctio illa melior eſt vt coquat̉ aqua: donecferueat: deinde ꝓiiciantur in eam. Ex ſallitis melioresſunt recenteſ. Deinde ꝓpinqui termino quo ſalliti ſuntAqua in qua elixātur piſces ſalliti vehementis eſt mūdificationis: ⁊ ponitur in cliſteribus exiccationis.XXV.¶ De venatione ſiue piſcatione piſcium¶ Areſtotiles¶ Ainquiete venari. Uenātur aūt melius ante ſol̓Iſces. vt dictū eſt. qm̄ auditū hn̄t: oportꝫ eos