Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberDecimuſſeptimus

luteum. et prodeſt renibus. veſice: roſionibꝰ exulcerationibus. cruentaqꝫ excreantibꝰ Quinqꝫ ouorū lutea invini hemina ſorbentur. Diſentericis cuꝫ iure ſui putaminis et ſucco papaueris aut vino dātur. Celiacis vero cum vuepaſſe pinguis pari pondere et malicoriotriduum equis portionibꝰ. Et alio modo lutea ouoruꝫtrium lardi veteris et melle quadrantibꝰ. Umi veteriſcyathis tribus trita ad craſſitudinem mellis. et opꝰſit auellane nucis magnitudine ex aqua pota. Item exoleo fricta terna totis ouis pridie maceratis in aceto:Sic et illita lienicis. Sanguinem autem reiicientibuscum tribus cyathis mixti. Utūtur eiſdem ad liuentiaſi vetuſtiora ſint cum bulbis ac melle. Siſtunt et mēſesmulierum oua cocta et ē vino pota. Inflationes quoqꝫvulue cruda cum oleo vl̓ vino illita. Utilia ſunt etiamceruicis doloribus cum anſerino adipe et roſaceo. Sedis etiam vitiis durata igni. vt calore quoqꝫ proſint:Et condilomatis cum roſaceo. Item ambuſtis duratain aqua mox in pruna putamībꝰ exuſtis cuꝫ luteo ex roſaceo illiniūtur. Fiunt et tota lutea que vocant ſit iſtacum triduo incubata tolluntur. Stomachum diſſolutūconfirmāt pulli ouoꝝ cum galle dimidio: ita vt ne anteduas horas alius cibus ſumatur. Dant et diſentericiſpullos in ipſo ouo decoctos ammixta vin auſteri hemina: et pari modo olei polenteqꝫ. Mēbrana putamini detracta ſiue crudo ſiue cocto labioꝝ fiſſuris medetur. Putaminis quoqꝫ cinis in vino potus: ſanguiniseruptionibꝰ. Ac comburi ſine mēbrana oportet. ſic fitet dentifriciuꝫ. Idem cinis et mulierū menſes ſiſtitmirra illitꝰ. Qua quoqꝫ tota adiuuant partum cum ruta et aneto et cimino pota e vino. Scabiem corporumet pruritum. oleo ac cedria mixtis tollunt. Ulcera quoqꝫ humida in capite cyclamino ammixta. Ad puris etſanguinis excreationes ouū crudum cum porri ſectiuiſucco pariqꝫ menſura mellis greci calefactum haurit̉Dantur et tuſſientibꝰ cocta et trita cum melle et crudacum paſſo oleiqꝫ pari modo. Infundūtur et virilitatisvittis ſingula cum ternis paſſi amiliqꝫ ſemiuncia a balneis. Aduerſus ictus ſerpentiuꝫ cocta tritaqꝫ adiectonaſturcio illinūtur. faucium tumorem cum tranſmeantcale factu fouent. ſolaqꝫ in cibo alūt: nec onerāt. et ſimivin vſum ac cibi habent. Maceratoꝝ in aceto molliriputamen diximus. talibus cum farina in panem ſubactis: celiaci recreantur. Quidam ita reſoluta in patinistorrere vtilius putant. quo genere non aluos tantum:ſed et menſes feminaꝝ ſiſtunt. Aut ſi maior ſit impetꝰcruda cum farina ex aqua hauriūtur. et per ſe lutea exhis decocta rurſum in aceto donec indureſcant: iteꝝqꝫcontrito pipere torreantur ad cohibēdas aluos. Fit etdiſentericis remedium ſingulare ouo effuſo in fictilivaſe nono: eiuſdemqꝫ oui menſura vt paria ſint omniamelle mixto mox aceto. Item oleo confuſis crebroqꝫmixtis quo fuerint ea excellentiora. hoc preſentaneumremediū erit. Alii eadem menſura pro oleo et aceto: reſinam adiiciunt rubenteꝫ: vinumqꝫ. alio modo tēperant. olei tantum menſura pari pineīqꝫ corticis duabꝰſexageſimis denarioꝝ. Uua eiuſ qd̓ rhum diximꝰ mellis obolis quinqꝫ ſimul decoctis ita vt cibus aliuſ poſtquattuor horas ſumatur. Torminibus quoqꝫ multi medentur ouabina cum alis piſcis quattuor ſimul terēdo hemina vini calefaciēdo ſicqꝫ potando ALXV. De ouis venti. Areſtotiles vbi ſupra.It autem in auibus quādoqꝫ cōceptio per ſefaciunt oua venti Sed hoc accidit: niſi ī auiIbus multe generationis: vt in gallinis et perdicibꝰ Non autem in auibꝰ boni volatuſ neqꝫ in auibꝰcuruoꝝ vnguium. Aues que ouant ex vento: recipiūtventum in vere. Nec ſunt oua venti niſi ꝓpter materiāſpermentaleꝫ que eſt in feminis ſunt imperfecta: qm̄

indigēt ſemine maris. Qua quoqꝫ venti. ſicut ceteraduos habent colores: plura ſunt ouis cōuenientibusgenerationi: ſed minora. quia ſunt completa. Minoris etiā delectationis ſunt quādo comedūtur ꝓpter ml̓titudinē ſuam: quia quod digeſtum eſt in omnibus rebꝰ dulcius eſt delectabiliꝰ. ſic etiam oua piſcium noncōplenttr ſine maribꝰ. Dicunt autem aues non ouarepriuſꝙͣ ſemel coeant Si vero ſemel cōierint: ſemꝑ erūtin eis oua: ſꝫ praua valde. Propter hoc dixerūt quidā oua venti ſint ex reſiduo coitus. Sed hoc falſum eſtUidimꝰ em̄ pullos galline: et aucas paruas: qͥbꝰ erātoua ſine coitu Femine quoqꝫ cube th id eſt perdicū ſiuecōe ant ſiue: olofaciendo mares. vel audiendo voceseoꝝ implentur ouiſ. Columba quoqꝫ femina ſaltat ſuꝑfeminā ſi fuerit mas: inuicem oſculātur: atqꝫ ex illo coitu faciūt oua: ſed pullificant. Sine ſemineqꝫ maris oua cōceptui cōueniunt. Qua itaqꝫ ventiſunt in gallinis: columbis: ꝑ̄dicibꝰ: pauonibꝰ: et etiā anſeribꝰ. Nec alterāt̉ ſub eis: ſꝫ qͣlia ſūt tl̓ia manēt Pliniꝰ libro. x. Irrita oua que hypenemia diximꝰ: aut quoqꝫ mutua femine inter ſe libidinis imaginatōne cōcipiunt: aut puluere: colūbe tātum ſed et galline: ꝑdiceſpauones: anſeres: chenalope ces. Sunt autem ſterilia: minora: et minꝰ iocundi ſaporis: magis hūida Qui etiam vento putant ea generari. vn̄ etiā zephiri appellātur. Hec autem fiūt tm̄ modo vere. Urina fiūt incubatione derelicta: que alij cinoſura dixere CLXVI De īcubatiōe ouorum. Idem ī eodemUa incubari intra deceꝫ dies edita vtiliſſimūeſt Uetera aut recentiora infecūda ſunt Subitci impari numero debent. Quarto die poſtqͣmcepere incubari: ſi ꝯͣ lum̄ cacumīe ouoꝝ app̄henſo vnaſcꝫ manu: purus vniuſmodi ꝑluceat color. ſterilia exiſtimātur eſſe: ꝓqꝫ eiſ alia ſubſtituēda fore. Sed in aqͣexꝑimentū eſt. Inane em̄ fluitat. Itaqꝫ ſidētia .i. plenaſubiici volunt Cōcuti vero exꝑimento vetant qm̄ nongignāt ꝯfuſis vitalibus venis. Incubatōni datur initium poſt nouam lunam: qꝛ priuſ inchoata ꝓueniātIn palūbis incubat femina pꝰ meridiē in matutinum.reliquo tꝑe maſculꝰ. Anſeres in aqua coeūt: incubāt.femine tātum tricenis diebꝰ. vel .xxv. ſi tepidiores ſint.Aliena oua excludūt. Coruꝰ incubat aliqn̄ diebꝰnis: totidem parit. Serpentes etiam excepta viperaoua ꝯtexta in terra cubāt: anno ſequēti fetū excludūtCrocodili vicibꝰ incubāt mas femina: Cornicē incubātem mas paſcit Areſtotiles. Auiuꝫ quedā femineſole cubāt: mas ꝓuidet eis cibū. Alie partiūtur tēpꝰcubandi. Alie quoqꝫ ip̄a oua. alia qͥdem cubat mas.alia vero femina. Turtures vero mas femina cubātoua. Colūbe quoqꝫ cubant ea: mas diem: femine pernoctē. Pauo cum femina coit: et ſuꝑ oua cubāte Cubeth aūt auis luxurioſa ſi inuenerit oua femine ſue frāgit ea ne femina ſolicita ſit circa illa. Ip̄a tn̄ cubeth ideſt ꝑ̄dix duas acies aliqn̄ facit ex ouis: femina cubatvna mas aliam Cūqꝫ teſte fiſſe fuerīt: vterqꝫ circa pullos ſuos ſolicitꝰ erit Gallīa ſi īcubauerit ſuꝑ oua ſuainfirmātur et corrūpūtur. Qn̄qꝫ vero in ſterqͥlinio: velin terra calida: vel etiā ſub puluinari: vel in ſinu complētur ad pullificāduꝫ: qͣſi gallina incubāte. Eſt auis que cubat oua ſua: ſꝫ inuoluit ea corio vulpis vel leporisdonec frangātur. Qua que gallina cubat in eſtate: firdūtur ī .xviii. diebꝰ. hieme vero in. xxv. Aqͥla et anſeret cetere aues magne: cubāt. xxx. diebꝰ. Mediocres. xx. vt miluꝰ et accipiter. Qua qͣdrupēdū calida ſūt:plentur ex calore terre: qꝛ ſuꝑ terram ouant. et ex caloretemꝑis ꝓpter fortitudinē ſua. Ideoqꝫ ſedens ſuper eafacit hoc: ꝓpter cubatōnē vt aues: ſed ꝓpter cuſtodiāQua autem auium ꝓpter debilitatem ſua indigent cale factione AXVII