Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LibreDecimuſſeptimus

porphirio comedi ꝓhibetur. iuxta ſeptuaginta interp̄tes pellicanꝰ ponitur. Plinius. Bibunt aues ſuctucetere. ſed ex his quibꝰ longa ſunt colla intromittētescapite reſupinato quaſi infūdentes ſibi: ſolꝰ porphiriomorſu bibit. Idem ex ꝓprio genere omneꝫ cibuꝫ aquaſubinde tingens. Deinde pede ad roſtrum veluti manuafferens: laudatiſſimi ſūt in commagene Roſtra hisp̄longa crura rubent. Baleares etiam inſule nobiliorēſupradicto porfirionem mittunt.. ꝘXXXv. De pſitaco. IſidorusSitacꝰ in indie littoribus gignitur colore viriIdi: torque puniceo: grandi linguā: et ceterisquibus latiore. vnde articulata verba exprimit: ita vt ſi eam non videris: hominem locutum putes. Ex natura autem ſalutat dicens. aue: vel kere cetera nomina inſtitutione diſcit. hinc eſt illud. Pſitacꝰa vobis alioruꝫ nomina diſcam. Hoc didici per me dicere ceſar aue. Solinꝰ. Sola india pſitacuꝫ auē mittitcui roſtri tanta duricia eſt: vt cum e ſublimi p̄cipitaturin ſaxum: niſu ſe oris excipiat Caput vero valens: vt ſiquādo ad diſcendū plagis admonēdꝰ ſit pſitacusſtudet vt homines loquatur. claua ſaltem ferrea verberandꝰ ſit. Inter nobiles vero et plebeos diſcretioneꝫdigitoꝝ facit numerꝰ: naꝫ qui p̄ſtant quinos in pedibꝰhabent digitos: cereri ternos. Hec auis cum in pullo ē:atqꝫ inter alterum etatis ſue annū: que mōſtrātur diſcit velocius: et retinet tenacius. paulo ſenior et obliuioſus eſt et indocilis. Pliniꝰ libro. x. Super omnia humanas voces reddunt pſitaci. et quidem ẜmocinantesIndia aūt hanc mittit. Pſitacus eſt toto corpore viridis: torque tamē miniato in ceruice diſtincta Imꝑatores ſalutat: et que accipit verba ꝓnunciat: in vino p̄cipue laſciua. Capiti eius duricia eadeꝫ que roſtro Und̓cum loqui diſcit verberatur ferreo radio: aliter ictꝰſentit Cum deuolat: roſtro ſe excipit: illi nititur. ac leuiorem ſe ita pedum infirmitati facit Idem in libro. xi.Itaqꝫ capitis oſſa pſitacis ſunt duriſſima Ex libronaturis rerum. Pſitacꝰ aquas alias quocūqꝫ modo patitur: ſed pluuia moritur. Idcirco in montibꝰ gelbōe nidificare fertur: quia raro vel nunꝙͣ ibi pluit. Caudamſuam ſummo ſtudio cuſtodit: pennaſque roſtro ſuo frequentiꝰ extergit. Auis eſt luxurioſa nimiuꝫ: bibitqꝫ vi. ſemetip̄am pede cibat et illo ori ſuo defert eſcas: ſicut homo manu. Phiſiologꝰ. pſitacꝰ vulgo papagabio .i. principalis feu nobiliſ gabio dicitur eoas ſiueindicas habitat orās. Monteꝫ quoqꝫ gelboe libenter īhabitat ꝓpter eius ſiccitatem: quia multa humiditateſuꝑabundante in cute moritur: aliquantulū ſimilis eſtobelo et falconi. Uirides habens plumas: pectus rotūdum: roſtrum aduncum: tante fortitudiniſ: vt caueā ſuāniſi ex virgis ferreis frangat: hominis veceꝫ imitaturMire quoqꝫ calliditatis eſt in excitando riſum. Homines etiaꝫ oſculari domeſticos conſueuit: admoto ſpeculo ꝓpria forma deluditur: et nunc gaudenti: nunc dolētiſimilis efficitur. In aſpectu quoqꝫ virgineo multuꝫ delectatur: et cum vino iuebriatur. IXXXVI. De regulo. Ex libro de natu. rerū.Egulus qui et parra quaſi auis parua dicitur:multa eſt in prole et garritū. Condixerāt aliqn̄aueſ inter ſe ſicut fabula refert. vt illa pro regehaberetur: que ſublimi volatu om̄es alias vīceret.qꝫ parra ſub aquile aſcella latitante: aquila om̄es aueſceteras tranſcenderet: exiliens parra. inſedit aquile capiti. inde ſe eſſe victricem aſſeruit. Fertur autem etus corpus verū infixum: et ſeip̄m in veru girat: etiampoſt fata: quaſi regie non immemor nobilitatis. CXXXVII De ſelentide ac ſtrige et ſtrophilo

Plinius libro decimoEleutides aues vocantur quaꝝ aduentū precibꝰ impetrant incole caſini mōtis: fruges eorum locuſtis vaſtantibꝰ nec vnde veniāt: quove abeant. comꝑtum eſt. illis nunꝙͣ conſpectis: niſi cuꝫeaꝝ p̄ſidio indigetur. Actor. Idem inferius de zeleutide iuxta librum de natura rerum dicetur: ex quo vitiūſcriptoris ex altera parte eſſe videtur Iſidorꝰ. Stri xeſt nocturna auis: habēs nomen de ſono vocis: quādoem̄ clamat ſtridet. De qua lucanꝰ. Quid trepidꝰ bubo:qͥd ſtrix nocturna querūt̉ Hec auis vulgo dicitur amavel amatrix: ab amādo paruulos. vn̄ lac fertur p̄berenaſcentibꝰ Actor. Nota hoc nomē ſtrix eqͥuocuꝫ eſtad auem illam: de qua dictum eſt ad beſtiam herīacioſimilē: de qua dicetur inferiꝰ loco ſuo. Solinꝰ. Strophilos eſt auis paruula: que dum eſcas affectat os crocōdili paulatim ſcalpit. ac ſenſum ſcalpurigine blandiēte: aditum ſibi vſqꝫ in fauces eius facit. Quod conſpicatus ychneomon: beluaꝫ penetrat populatiſqꝫ viſceribus eroſa ex aluo exit. QXXXVIII. De ſtrucione Iſidorus.Trucio greco nomine dicitur: eo animal inſimilitudinem auis pennas habere videatur.De terra tamen altius non eleuatur Quā ſuafouere negligit: ſꝫ proiecta tm̄ modo fotū pulueris animātur Unde dominꝰ ad iob. Tu forſitan in puluere cale facies ea: hec a quibuſdā aſida vocatur PhiſiologꝰStrucio ſiue aſida pēnas habꝫ: ſed volat: ſicut auescetere: pedes habet ſimiles camelo: et ideo grece cameleon dicitur. hec non ponit oua: donec oriatur ſtella vergilia nomine: que oritur circa mēſeꝫ iuniū: quādo eſtaſeſt: tunc eleuans oculos in celum et videns eam aſcendiſſe: fodit in terram: et ponit oua ſua. et operit ea ſabulo: ſtatimqꝫ aſcendens obliuiſcitur ea. Eſt em̄ animalobliuioſum: nec vltra redit ad ea. ſed quod eis foturaerat: calore corporis ſedēs ſuper ea. hoc eis aeris temperies p̄ſtare videtur. Naꝫ eſtate calefacta arena excoquit oua: vt educat pullos. Actor. Strucio aliquando quideꝫ alas erigit: ſed volare nequit: eſt em̄ ingenscorpore: rara in plumis. Habet autē alas ſimiles herodii: et accipitris: ferrum vero comedit. Areſtotiles.De ſtrucione eſt opinio: non eſt de genere auium ꝓpter diuerſitateꝫ ſue creationis. ꝑtim em̄ quadrupedibꝰaſſimilatur: partim auibus. habet alas ſed figuraſalaꝝ. que volatui non conueniūt: qꝛ ſūt tenues vt pili: ſed ſicut quadrupedes habet palpebras ſuꝑiores: etin eis pilos: habet iteꝝ plumam multā in inferiori parte corporis: et duos pedes vt auis: ſed vngulam fiſſaꝫvt quadrupes. Eſt em̄ magni corporis cum auium corpora neceſſe ſit eſſe parua: alioquin volare non poſſuntTres habet digitos in vtroqꝫ pede ꝓpter alas et propter pondꝰ. Cunqꝫ ſit ponderoſi corꝑis: et non boni volatus: multam habet ſuꝑfluitateꝫ: multumqꝫ coit: ſicutet gallina perdix CLXXXIX De eodem Ex libro de naturis rerumTrijcio eſt auis pene beſtialis generis HabꝫI enim pennas: ſed nunꝙͣ eis vtitur in volatu: alas habet tenues et plumas velut pilos. Indo alas erigit: adeoqꝫ in terra currit: vt eqͥs celeritatep̄cedat. Habet autem vngulas biſulcas ad cōprehēdendos lapides: quos emirtit in fuga contra inſeq̄ntes. fer comedit et digerit: qͥa calidiſſime nature eſt: et equūnaturaliter odit: et miro modo ꝑſequitur. Equus etiāillam intantū odit ac timet: eam videre non audet.Oſſiculum paruū ſub alis habet: quo ſe in latere pūgitet agitat: quando prouocatur ad iraꝫ In pectore veromagnū os latum: ad ꝓtectioneꝫ magni corporis ſibicreatuꝫ Porro ſtoliditas ei tanta eſt vt frutice collū