LiberDecimuſſeptimus
quoqꝫ columbe bibit: mures venatur. hac quoqꝫ volucres cetere capiūtur. Quādo vero ab ill̓ auibꝰ q̄ in lucehabitant impugnatur: re ſupina peduꝫ vnguibꝰ ſe defēdit Dicit em̄ pliniꝰ: ꝙ a canda de ouo exit: quia pōderecapitis poſteriorem partem corporis fouendam matriapplicat ¶ Areſtotiles. Bubo ſicut ⁊ veſpertilio victūſibi nocte acquirit: ⁊ cum paucis auiuꝫ generibꝰ habꝫduos tautuꝫ digitos in parte pedum anteriori: ⁊ duos īpoſter iori. Giratqꝫ digitum vnum ad poſt: et habet liguam magnā: vngueſqꝫ magnos aquile ſimiles: et vociferatur fortiter. Monedula pugnat cum bubone: qꝛbubo debilis eſt viſus apud meridiem. Ideoqꝫ coruusille rapit oua bubonis et ꝯmedit. coruꝰ qͥppe fortior eſtde die: et bubo de nocte Itaqꝫ bubo et coruꝰ inuiceꝫ ſibi aduerſantur in nidis. Coruus meridie comedit ouabubonis: et bubo nocte comedit oua corui. Cetereqꝫ aues circa bubonē volant: ip̄mqꝫ deplumāt. Multa nāqꝫ pars auium eum odit. ¶ Auicenna. Sanguis bubonis valde ꝯfert aſmati. ſimiliter etiā ius et caro ipſiusPhiſiologus. Cor bubonis ſi appoſitum fuerit mulieri dormienti in parte ſiniſtra: omnia que geſſit. vt dicitur. narrabit. ¶ Plinius libro. xxix. Bubonis pedesvſti cum herba pulinagine contra ẜpentes auxilianturOculoꝝ cinis eius collirio mixtus claritateꝫ oculis facere ꝓmittitur. ¶ Idem in libro. xxx. Freneticis quoqꝫbubonis oculoꝝ cinerem imponunt.¶ XLII.¶ De buteo et butorio. ¶ Ex li. de na. reruꝫUteꝰ eſt de genere accipitrū: ſed paulo nigrior et tarda nimiū pigraqꝫ ad volandum. predatamen viuit quam cum dolo vel languore aliqͦaut pigricia detentam aſſequi poſſit. Hec auis ſaporedulciſſima eſt ¶ Butorius eſt auis ſic dicta a ſigno vocis: habet crura longa: collum extenſū: roſtrumqꝫ lōgūet acutum: ſicut ardea: colore tamen diſtans ab illa: eſtem̄ terre ſimillima. habitat circa ſtagna piſciuꝫ: cibo cupida: ranas etiam comedit et venenata. hec ſola veristemꝑe ꝓ cantu vocem horrificaꝫ edit. Nec hoc poſſe dicitur niſi caput ſuum aquiſ immergat: vt intra ſe denſitas elementi conceptam vocem inſtar cuiuſdam tonitruationis ſonoram reddat. In littore ſub ardore ſolisin loco vbi piſces frequentare nouit: adeo quieta ſtat:vt quaſi mortua appareat. vnd̓ fit vt cautis piſcibꝰ minus ſuſpecta ſit. Sed cum collum lōgum habeat: breuerecuruitate facit. vt cum piſces incautiꝰ ei quaſi nichilp̄meditanti ꝓximauerīt: illos ad ſe colli extenſione trahat. Cumqꝫ laqueo ſe nouerit irreticam: quietem ſimulat: quā cum adueniens auceps manu ſe capere putat: illa inopinanter correptuꝫ roſtri iaculo quo potenter vale at lanceando vulnerat. Idem quoqꝫ dormiendo et vigilando roſtrum longū acutiſſimū ad defendēdū ſe ſemper erigit. et cum accipiter eum app̄hendere vult: in eius roſtrum ad mortem ruit. Carnes eius cum ad ignētorrentur mirum odorem reddūt ⁊ ob hoc in ciboſ diuitum ſepius cedunt. Huius ergo ſagina medicaminibꝰvtilis eſſe dicitur. ¶ Phiſiologus. Botaurꝰ quaſi bootaurꝰ dicitur: eo ꝙ tauri boatum .i. mugituꝫ imitari vtdetur. Roſtrum em̄ in terra paludoſa defigit: ⁊ ad modum tauri clamores edit. Excluſoſ pulloſ ſtatim materſub aſcellis collocat Unum ſcꝫ ſub vna: et alterum ſubaltera. Pulli vero materno corpori adherentes: iuxtaextremitates alaꝝ roſtra ꝓducunt ꝓminētia Inceditqꝫmater pullos ſubalis fouens natorumqꝫ roſtriſ ꝓminētibus cibos dulciter cōmēdans ¶ Actor. Hec auis michi eſſe videtur onoerotalꝰ: de quo dicetur inferius.¶.XI. III.De caladrio et kalendre.Aladrius. vt dicitur. eſt immundus ſecunduꝫ¶egem. dicit phiſiologus: ꝙ auis eſt tota alba:
nullam partem habens nigram. cuius interior fimuscurat caliginem oculoꝝ. In atriis regum inuenitur: ꝑhanc cognoſcitur de homine infirmo vtrum viuat anmoriatur. Si em̄ egrotat ad mortem. mox hec vt viderit eum: auertit ab eo faciem ſuam. Si auteꝫ nō ad mortē: intendit illa faciem ſuam: ⁊ aſſumit omnes infirmitates eius: ⁊ diſꝑgit eas: et ſanatur infirmꝰ ¶ Areſtotiles. Caladrius infirmū ſi mori debeat: non reſpicit: ſꝫſi cōualeſcere poſſit. et ipſum videre velit: ab illo omneꝫinfirmitatem ad ſe trahit Itaqꝫ ille ſanꝰ efficit̉: et auiſegra: ita ꝙ ſepius ꝓ eo moritur. hec auis habet vnū oſgroſſum in crure: cuius medulla oculos caliginantes ſiquis linierit: eos clarificatos boni viſus efficit ¶ Ex libro de naturis rerum Caladriꝰ eſt auis alba que ſi aciufirmū ſanādum ducitur: omnes infirmitates eius intra ſe colligit: et in aere volans ibi eas cōburit atqꝫ diſpergit Pars interior femoris caligineꝫ aufert ab ocuſhas ques alexander inueniſſe fertur in perſide. ¶ Calendris eſt auis parua: ꝓpe cōſimilis alaude: colore fuſca: plumis deſpecta: ſed mira modulatione vocis audientes letificat. Omniūqꝫ voces auiū exp̄ſſiſſime imitat̉Itaqꝫ quādo capta ergaſtulo includit̉: ibi quoqꝫ captiuitatis et calamitatis ſue oblita: vix vnā diei horamſine cantu p̄terit: adeoqꝫ ſpaciari diuerſis auium cantibus gaudet. vt nec cibi ſolicita ſit.¶ XLV.¶ De capone et caprimulgo. ¶ Actor.Apo dicitur gallus caſtratus: ſiue gallinaceꝰde quo ſcꝫ plenius dicetur inferius. hi ideo caſtrantur: vt faciliuſ impīguentur: ac tenerioreſꝯmedantur. ¶ Dy aſcorides Capones viui aperti ⁊ impoſiti morſibꝰ venenatis occurrūt: ſi mutentur aſſidueCerebrum caponis melius eſt ceteris Acceptū in vinofluxum ſanguinis abſtinet. Pellis ventriculi eiuſ ſiccatuſa et bibita euſtomacha eſt cum vino Iuſcelluꝫ maxime minoris eſtuationes ſtomachi miteſcit ſimplicitercōpoſitum Iuſcellum vero maioris artificialiter compoſitum. Uentrem mollit crudos humores .i. coleramnigram deponit. Utile ē tēporalibꝰ febribus: ⁊ typiciſegritudinibꝰ: tremoribus: et inflationibꝰ ſtomathicis:et artheticis: ſingulare p̄ſidiuꝫ eſt Fel caponis albi magne virtutis eſt: facit ad effuſionē oculoꝝ: et ad caligineꝫ et aſperedinē palpebraꝝ ¶ Plinius libro. x. Caprimulgi appellantur merule grandioris aſpectu: nocturni fures ſunt. interdiu em̄ viſu carent. paſtoruꝫ ſtabulaintrant. capraꝝ vberibꝰ ꝓpter ſuctum lactis aduolantqua videlicꝫ iniuria vber emoritur. capriſqꝫ cecitas qͣsita mulſere: oritur ¶ Actor. caprimulgꝰ ipſe eſt quē areſtotiles agochilem vocat: de quo ſuꝑius dictum eſt¶ Areſtotiles. Eſt auis mōtana modicū maior me rulaaſtuti moris. raro videtur de die. nec bene tunc videt: ẜacuitur viſus eius de nocte. lac ex māmillis capraꝝ ſugit. Ideoqꝫ dicitur agochiles ſcꝫ caprarum lac ſugenſUiuit autem nocte manet in lapidibꝰ de die. ¶ XLVI.De carabdrione et carduelo et cariſta¶ Radulphus ſuper leuiticum.Arabdrion eſt auis garrula: de qua legitur inleuitico ꝙ ſecundū legem ſit immūda ¶ Actorhec auis ipſa eſt q̄ ſuperiuſ dicta calendris eſtfallūtur autem qui hunc eſſe caladriū putant: vt ſuperdeutero. dicit gloſa īterlinearis. ¶ Iſidorus. Carduelꝰdicitur. eo ꝙ ſpinis et carduis paſcitur. Unde et apudgrecos achantis dicitur ab achantis .i. ſpinis quibꝰ alitur. Augures autem dicūt et in geſtū et in motu et involatu auium eſſe ſigna conſtituta. ¶ Plinius libro. x.Cardueli mīme auium imꝑata faciunt̉. nec voce tantum. ſed pedibus et ore ꝓ manibꝰ. Eſt que boum mugitꝰ imitetur in arelatenſi agro taurus appellata. Eſt q̄equoꝝqꝫ hinnitus anthꝰ nomīe: herbe pabulo aduētu