LiberSextuſdecimus
Si em̄ a .xiiii. luna paſche p̄cedētis vſqꝫ ad. xiiii: ſeq̄ntis tricenti. lxxxiiii: dies fuerīt eſt emboliſmalis annꝰ: ſi¶ XCIIIIccc. liiii. cōmunis.¶ De ſaltu lune ¶ Ex compotoAltus lune eſt quidam dies collectus in. xix: ānis: ex eo quod d̓ ſuꝑfluo datur lunatōnibꝰ: ſubtractus a lunatione iulii vltimi anno cicli Tūcvnuꝫ diem ſuper quē alijs anniſ lunatio iulii dicit̉. xx:x. ſubtrahimꝰ: nō cōputantes eam niſi vigeſimā nonaꝫUnde ſaltus lune facit duas lunatiōes ſimul eſſe. xxix.dierum Ideo autem ſubtrahitur dies iſte a lunationeiulii: quia iuliꝰ vltimus eſt in anno epactali īter menſeſhn̄tes. xxx. dies in lunatione. et annus quidem epactal̓ſecūdum menſes ſemꝑ incipit ante ſeptembrē iiii. diebꝰ Oportet em̄ omnes alios ibi inciꝑe vbi incipit pͥmꝰſcd̓m menſes. et ſi non ſecūdum lunationes. dicitur tamē incipere a ſeptembre licet incipiat. iiii. diebꝰ an̄. Sicut annꝰ ſolaris dicitur inciꝑe in martio: et tn̄ incipit.v. diebus ante a feſto ſcꝫ ſancti mathie. Uide autē queſit epacta anni: et iunge regulari lunari menſis in cuiꝰkalendis etatem lune queris et quantum inde creuerit:totta in kaleudis erit luna: niſi ſumma tranſeat trigītaQuod ſi acciderit: illis relictis reſiduum idem oſtenditUerūtamē in ciclo epactali in. v. locis fallit hec cōiunctio in tribus annis Unde verſus. Octauo. xi. poſtremo fallit epacta.¶ XIIIII.¶ De feſtis mobilibus.Equitur de feſtis mobilibus que quinqꝫ ſuntſcꝫ. Septuageſima. Quadrageſima. Paſcha.Rogationes. Penthecoſte. Quodlibꝫ iſtoꝝ. xxxv. dies habet in quibꝰ ſemꝑ celebratur. Quo autem illoꝝ celebranduꝫ ſit indicant claues terminoꝝ Eſt eniꝫclauis terminoꝝ quidaꝫ numerus qui debite inchoatꝰet finitus indicat feſtum eſſe in ꝓxima dominica ſequēte. Et dicitur clauis ꝑ ſimilitudineꝫ. quia aꝑit introitūad feſtum. Formātur autem claues hoc modo. Primaclauis eſt. xxvi. a qua formātur alie ſic Adde. xix. et cōiunctum erit clauis ſequens niſi excreſcant. xl. Quod ſiacciderit. xxx. reſiduū erit clauis. et ſic formes alias vſqꝫ ad vltimū annuꝫ ſcꝫ. xix. Sunt enim. xix. claues. xix.annis cicli deſeruientes Cum em̄ veneris ad vltimumannum: inuenies clauem eius. xxxviii. quibus adde: xviii. et abiectis. xxx. remanent. xxvi. que ſunt clauis prima Sicut enim ad epactam ſingulis annis adduntur.xi. vltimo autem. xii. ſic ad clauem ſingulis ānis addūtur xix. vltimo autem. xviii. De formatione aliaꝝ clauium a prima habentur verſꝰ hi. Tu. xxvi. ꝑ prima collige claue. Vt reliquas formes ter quinqꝫ et quatuor addes. Si. xl. ſuꝑant. xxx. reſcides Qui ſequitur numeruꝫpones ꝓ claue ſequenti Poſſunt etiam formari in ſummitatibꝰ quinqꝫ digitoꝝ hoc modo vide quottꝰ ſit ānꝰdecēnouennal̓: et cōſume numeruꝫ in ſummitatibꝰ quīqꝫ digitoꝝ incipiens a pollice: et ſi terminatur in pollice adde. xxv. Si in indice. xiii. Si in medio. xxxi. Si inmedico. xix. ſi in articulari. vii. et ſi ſumma trāſierit adxl. reiectis. xxx. reſiduum eſt clauis Unde verſus. Xxvxiii. xxx. monoſqꝫ Unde vigin: epta digitis ꝓ clauibusapta Ubi autem incipiant claues ſcitur his verſibꝰ Iniano prima poſtremaqꝫ marte ſecūda Apriliſ prima. gͦformat: ternaqꝫ clauem Omniū enim feſtoꝝ claues ſuper. g. incipiunt. Nam clauis ſeptuageſime ſedꝫ ſuperprimā. g. ianuarii. quadrageſime ſuper vltimaꝫ. Paſche ſuper ſecundā. g. martii Rogationū ſuper primaꝫaprilis Penthecoſtes ſuꝑ terciam aprilis Una autemclauis anni ẜuit omnibus feſtis Incipe ergo claueꝫ loco ſuo et cōputa tot dies quot vnitates habet clauis: ⁊vbi terminatur ſuper illum dieꝫ d̓r eſſe terminꝰ feſti: etꝓxima die dominica ſequēti erit feſtum. Fallunt autem
claues ſeptuageſime ſi ſit biſextus: et claueſ terminēturin ſabbatho: tunc em̄ vnitas addetur claui: et dominicaꝓxima ſequens erit ſeptuageſima Idem accidit de quadrageſima ſi clauis terminetur ante biſextum vel ipſadie biſexti ſcꝫ ſuper primū .f. quod eſt vigilia mathie habens circa ſe. vii. kl̓. Ad paſcha autem et ſequentia fe¶XdVſta inuenienda nūꝙͣ fallunt claues:¶ De quibuſdā verſibus ad p̄dictorum ſciēciam vtilibus.¶ Tem ſeptuageſima poteſt his verſibus inueniri A feſto ſtelle numerando ꝑfice lune. Xl. dies poſt ſeptuageſima fiet. ſcꝫ dominica ꝓximaSi cadit in lucem ſeptenam ſitqꝫ biſextus Linque diemprimū domini retinendo ſecundū Quotacūqꝫ em̄ lunafuerit in die epiphaīe: illi etati adde tot dies nūe randoquoad ꝯpleas. xl. et ꝓxima dominica ſequēs erit ſeptuageſima niſi quadragenariꝰ terminetur in ſabbatho: etſit biſſextus: tunc enim obmiſſa ꝓxima dominica ſequēserit et eſt ſeptuageſima Iteꝫ de paſcha habētur hi verſus. Poſt martis nonas vbi ſit noua lūa requiras Quepoſtꝙͣ fuerit bis. vii. paſcha patebit Erit eniꝫ ꝓxima ſequente dominica. Item nota alios verſus ad multa vtles Eſſe grauem nobis bello carnem caueamꝰ Bellumſepe gerens etenim puto deiicit hoſteꝫ Mox anime lucrum inuenies cum religioſis. Hiſ verſibus primo pn̄tſciri anni emboliſmales et cōmunes Si enim dictio deſinit in. m. ſequens dictō eſt anni emboliſmalis Itemper eoſdem poſſunt ſciri epacte Si em̄ dictio deſinatīm. adde. iiii. ad numeruꝫ illum quem prima litera habꝫin alphabeto et cōiunctum erit epacta Si autem nō deſinat in. m. cōputa a prima litera dictōnis per alphabetū vſqꝫ ad ii. et illi numero adde. xiiii. et cōiunctū eritepacta: niſi excreſcant. xxx. illa enim ſemper abiciendaſunt Iteꝫ per eos poſſunt ſciri claues ſic Si dictio deſinit. in. m. cōputa a prima litera dictionis ꝑ alphabetuꝫvſqꝫ ad. x. ⁊ ille nūerꝰ erit clauis. Si em̄ d̓ſinit in. m. adde xxi. ad numerū quem habet prima litera dctōniſ ī alphabeto: et cōiunctuꝫ erit clauis Item termini paſchales poſſunt haberi per eoſdem ſic Si dictō deſinit in. mterminꝰ paſche erit in martio totto die a fine martii qͦtta eſt prima litera dictōnis in alphabeto Si vero nō d̓ſinit in. m. terminꝰ paſchalis eſt in aprili totto die a pͥncipio aprilis: quotta eſt prima litera dictionis in alphabeto Aduentus domī ante. v. kl̓. decembris eſſe nō pōtnec poſt ternas nonas decembris Sed quecūqꝫ illaruꝫvii. literarum que ibi includūtur pn̄tabit dominicā ibierit aduentus Unde verſus Aduentuꝫ dn̄i non eſt celebrare decembris Poſt ternas nonas nec quinas aū kalendas Item aliter de eodem Andree feſto vicinior ordine quouis Aduentū domini prima colit feria hoc eſtdominica vicinior feſto beati andree ſiue an̄ ſiue retroſiue ipſa die feſti erit aduentus domini..XGVI¶ Cur ī celebratōne paſche obſęruamus numerum lunarem. ¶ Auguſtinus ad ioui. ij.Oteſt autem queri cur āniuerſarius dies paſſionis domini celebrande non ad eandem diemre deat: ſicut et dies natiuitatis Quia nimiruꝫdies natalis nō in ſacramēto: ſed tantū in memoriaꝫ rouocare ꝙ natus ſit celebratur. ideo tantuꝫ diem auni reuolutum quo ip̄a res acta fuit: feſta deuotione ſignificari oportet Sic aūt agimus paſcha vt non ſoluꝫ quodgeſtum eſt. videlicet ꝙ mortuꝰ eſt xp̄ꝰ et reſurrexit ī memoriā reuocemꝰ: ſed etiam cetera que circa ea teſtāturad ſacramēti ſignificatōneꝫ cōuertere non obmittamꝰTranſitus quidem de morte ad vitam in domini paſſione et reſurrectione ſignificatus eſt Nam etiam paſchanō a patin quod grece pati dicitur ſumptū eſt: ſed hebraicuꝫ eſt et interp̄tatur tranſitus: hic trauſitus nunc