Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberQuintuſdecimus

Putamē combuſtū: et in oleo tritum aut vino infantium capite ꝑuncto: capillum nutrit. Ad alopiciam etiāeo ſic vtūtur. Quo plures quis nuces ederit: carbūculis medetur Cortex iuglandium diſentericis ꝓdeſt.tra rabioſi canis morſum: nuclei a ieiuno homine commāducati illitiqꝫ pn̄ti remedio eſſe dicuntur IſaacNuces virides minꝰ ſiccis calide: aliqͣntuluꝫ humorishabent: ꝓpter imꝑfectam maturitatē. ſtomacho tamēnociue ſunt: que ſi a ieiuno comedant̉ cum obſomogaro et aceto ventrem humectant: Cum ruta manducate contra venenum fiunt. Sicce vero nūces quanto atempe eas ꝓducente elongātur: tanto eaꝝ humiditascōſumitur: eiſqꝫ vnctuoſitas dominat̉. Que tunc manducate cito in colericos humores cōuertūtur. Nucesauellane minꝰ nutribiles ſunt: ꝓpter corpoꝝ ſuoꝝ raritatem et vnctuoſitatis et viſcoſitatis ſue copiam: ſtomacho ſemꝑ contrarie ſunt niſi inueniāt eum frigiduꝫvel temꝑatum. Tunc em̄ boni nutrimenti ſunt ſtomacho boneqꝫ digeſtionis. Calidum vero ſtomachū habentibꝰ: p̄ſtant vſtionem et in colericos humores ac fumoſos mutantur: dolorem capitis faciūt: ac vertiginēoculoꝝ Ut autem ab eis om̄e nocum̄tum auferat̉:dantur: et per vnaꝫ noctem in aquaᵉ calida ponūtur: vtpartem humiditatis ab aqua ſibi mutuent: fiantqꝫ qͣſivirides. Si autem in cibo cum ficubꝰ edantur contrarem venenoſam corpꝰ defendūt. Cathaplaſma ex eisfactum cum cepis et ſale et melle morſui canis rabidiꝓficit. Ualent et cōtra apoſtema Dyaſcorides. Nuces ſicce due cum duabꝰ caricis: et viginti rute foliis:addito grano ſalis ꝑiter conterūtur: nulliſqꝫ venenisopprimi poterit ea die qua quiſqꝫ ieiunus acceperit.Circa kl̓. et ydus iulii nūces fracte vt arbori fuerīt adempte cortice adherente quaſſant̉: et his aluminis ſciſſe libre iii. admiſcentur: atqꝫ in nouo fictili vaſe imponūtur. Suꝑ hoc et olei boni libre tres infūdūtur. et inloco nec humido nec ſicco diligenter obruūtur. Poſtxc. dies dabitur oleum quod fluentiuꝫ damna reſtituetcapillorum.III. De nuce alexādrina et īdica. Diaſcori.Ux alexandrina quā multi ꝑſicam dicunt. caIcoſtomacha eſt et indigeſtibilis coleraꝫ nutritdolorem capitis cōmouet Tuſſientibꝰ contraria eſt. et a ieiunis cōmeſta: nauſeam ꝓuocat: Item comeſta venenis eſt cōtraria. Cum caricis ſumpta lumbricos latos excludit Cathaplaſmatibus adhibita: tumorem mamaꝝ compeſcit. Cum melle et ruta laxationibꝰ vtiliter adhibet̉. Cuꝫ cepula et melle ac ſale morſum caniſ ſanat. Tuſa cuꝫ corio ī vmbilico poſita tormībus medetur. Corium eius cōbuſtum et tritum cuꝫoleo et vino capillos infantibꝰ inunctuꝫ bonos redditAlopicias limpidat et emendat. Menſtrua ſuſpenditſi caro eius cōbuſta: aqua bibita fuerit. Nux indica calida eſt et ficca: reperitur in india. Sanguineꝫ bo generat. Ex ſiccitate em̄ ſanguis acuitur et ſubtiliatur: ex calore caleſcit. Eſt aūt nux magna cuius interiora in medicinis ponūtur. Cortices per decem ānosſeruātur. hec ventrem nutrit. Puluis eiꝰ cum ſucco ficuū ſiccaꝝ in vino decoctaꝝ. datur ꝯtra aſma frigidūAuicenna. Nux indica bona eſt recens vehementisalbediniſ. Calida eſt in principio ſecūdi: ſicca in primoIn ip̄a eſt humiditas ſuꝑflua et aqua que in ip̄a eſt ſuauis eſt. Cumqꝫ non inuenitur aqua in ea: ſignum eſtſit antiqua Oleū quidē veteris confert doloribꝰ dorſiet geniculoꝝ et emorroydi. Grauis eſt autē huiōi nuxſtomacho ſed cum pauco nocum̄to ſuo boni nutrimenti eſt. Cortex medulle eiꝰ non digeritur: et ideo auferēda eſt. Cum antiquat̉ interficit vermes aſcaridesſolutione educit eos comeſta. II.

De nuce muſcata. Plateariꝰ.Ux muſcata calida eſt ficca in ſcd̓o gradu.Et eſt fructus cuiuſdā arboris in india naſcētis. Qui temꝑe maturitatiſ colligitur: ſeptem annos ſeruatur. Eligēda eſt illa que plana eſt: inſuo genere grauis. Que cum frangitur non puluerizatur interiꝰ acuti ſaporis inuenitur. Si iſta defuerintin medicinis non ponitur. Habet aūt virtutem confortādi ex aromaticitate ex qualitatibꝰ ſuis. Cōtra frigiditatē ſtomachi indigeſtionē: diſcolorationeꝫ exfrigiditate: data in mane multū confert. Uinum decoctionis eiꝰ datur cōtra indigeſtionē ſtomachi: epatisUalet cōtra dolorem ſtomachi inteſtinoꝝ ex vētoſitate. Iteꝫ naribꝰ applicata cerebrū ꝯfortat ſpūalia Auicenna. Nux muſcata eſt qualitatis galle. facilefrangibilis: ſubtilis corticis: bonum habēs odorem etacutum. Calida ſicca in fine ſecūdi. in ip̄a eſt ſtiptcitas. Confert lentiginibꝰ: odorem oris efficit bonuꝫcōfortat viſum: ep̄ar ſplen ſtomachum: ꝓprieqꝫ oseiꝰ. Cōſtringit aūt ꝓuocat confert difficultati vrine. cum in oleis ponit̉ confert doloribꝰ ſimiliter inpeſſariis: ꝓhibet vomitum. Conſtantinꝰ in libroduū. Nux muſcata calida eſt ficca in ſecundo gradufet idum os curat. Digeſtiuam vim ꝯfortat. Uentoſitateꝫ expellit. Epatis ſtomachi cōfortatiua eſt.tris cōſtipatiua eſt. Unde dyaſcorides. Nux muſcatacuteꝫ ab impetigine lentigine: ſcabie: mūdificat. Splenis epatis tumorem diſſoluit IIIII. Idem in eodem. De macis.Ucis muſcate arboris ramoꝝ cortex ē macisque ab india venit Cuiꝰ natura calida eſt ſicca in ſecūdo gradu. Confortat ep̄ar et ſplen:ſtomachum pariter. eoꝝ put redinē mūdificat. Sternutatio ex eo facta cum oleo violaceo curat emigraneam. que fit de flegmate. Plateariꝰ. Macis calida ē ſicca in ſecūdo gradu. ſcd̓m quoſdā flos eſt muſcate. Quod videtur falſum eſſe: quia flores aut deciduntaut in fructuſ mutantur. Sunt auteꝫ cortices quidamqui reperiūtur circa nūces muſcatas ſicut circa auellanas: per annos decem ſeruantur. Habentqꝫ virtutemꝯfortandi ex aromaticitate: diſſoluendi et cōſumēdi exqualitatibꝰ. Eligendꝰ eſt autem macis ruffus vel ſubruffus: acutum habens ſaporem cum aliquātula amaritudine. Qui vero nigricat terreꝰ eſt qui ſaporē acu non habet abiiciendꝰ eſt. Contra cardiacam paſſionem datur puluis eiꝰ in cibo potū. Ad cerebrum purgandum maſticatur in ore tenetur: vt fumoſitās ind̓reſoluta: cerebrū penetret: ac ſuꝑflua purget. Contraſtomachi debilitatem et eꝑatis ex frigiditate: yliaca contra vitium ſpūalium aſme ex flegmate viſcoſore mediū optimū eſt: vt decoctio fiat ex macis feniculi ſucco: in fine decoctionis modicum vinū addatur:ſicqꝫ coletur: et colatura patienti detur. Razi. Macis calida eſt et ficca. fluxum ſanguinis inteſtinoꝝ. vlcera et emorroydes remouet Aujcenna. Macis. vtait filius meſange. cortex eſt nūcis muſcate. Eſt auteꝫſimilis foliis venoſis conpoſitiſ ſiccis declinans ad rubedinem et ſiccitatem et citrinitatem: et līguam ſicutcubebe mordicans. De ceteris nucum generibus Idem..LIIII.Ux romana vehementer calefacit in tercio: etdeſiccat in primo. Gumma eiꝰ eſt vltima caleIfaciendo. Et confert epilenſie fructus eiꝰ cumaceto. Nux thamariſci calida eſt in principio primi: ſicca in fine eiuſdem. Abſcindit ſanguinis fluxum. et exilla cum aceto colluitur os ad dolorem dentiuꝫ. Eiusquoqꝫ decoctio valet duriciei ſplenis: ſi fiat cum aquaet aceto. Nux cipreſſi emplaſtrum eſt rupture. Nux