LiberQuartuſdecimus

ramite anguſto Hi primi ꝯmerciū thuriſ fecere maximeqꝫ exercent: a quibꝰ ⁊ minieum dictū ē Nec p̄tereaarabum alij thuris arborem vident. Ac ne hoꝝ qͥdeꝫꝯm̄es. ferunt. ccc. nō amplius eſſe familiaꝝ: que id iuscibi vendicēt. ideoqꝫ ſacros eos vocari ferūt. thura p̄t̓arabiam nō inſūt alicui terre. ac nec illi quidem vniuer¶c In medio eꝰ ſūt fere attramite pago ſabeoꝝ capiteregni. Sabota in excelſo monte: a quo octo maſionibꝰdiſtat regio eoꝝ thurifera. Saba appellatur quod ſignificare greci miſteriū dicūt ſpectās ortus ſolis eſtiuiondiqꝫ ruꝑis inuia. et a dextera maris ſcopulis inacceſſa In eſtu flagrantiſſimo circa canis ortū vindemiavior et natur alis eſſe dicitur: quia tūc maxime p̄gnāseſſe tenuiſſimuſqꝫ tēdi cortex arboris videatur: laxaturhic plaga: nō adimitur. Indeqꝫ ꝓſilit ſpūma pinguisque cōcreta denſatur. Adulteratur apd̓ nos reſine candide gemma ꝑꝙͣſimili. Probatur aūt cādore: amplitudine: frāgibilitate: carbone: vt ſtatim ardeat Iteꝫ ī li.xiii. Thus ſirie maſcula fert: ſterili femina. ¶ Ex librode naturis rerum. Thus eſt arbor nobilis: immenſa: atqꝫ ramoſa: leniſſimi corticis: folio piri minore atqꝫ ſubrutilo Naturalis eius vindemia eſt circa canis ortumeſtu .ſ. flagrantiſſimo: qn̄ maxime videtur p̄gnāſ: tenuiſſimuſqꝫ cortex eiuſ. Tunc itaqꝫ cortex minuto vulnerelaxatur. exinde ꝓſilit ſpūmā pīguis: que cōcreta dēſatet obduratur. Secūda vindemia eſt in īicio hiemis: ſꝫquod tunc exit ruffum eſt nec priori comparandum.L. IXXX.¶ De gūmis et ſuccis arborum. ¶ Actor.Ec de arborum natura diximꝰ. Nunc reſtat degūmis vl̓ de guttis ſiue ſuccis ex eiꝰ ꝓfluētibꝰ.¶ Iſidorus. Gūma vl̓ gūmum grecum nomeꝫeſt: hoc enim illi dicūt gummi. ¶ Areſtotiles in lib. devegetabilibꝰ. Arbores quedam habēt gūmi: vt amigdali. planta ſiquidem que lac emittit: lac ī medio habebit: eritqꝫ calor ſubteriꝰ fortis: ⁊ vnctuoſitas fit. Cuꝫqꝫ calor digerere ceperit: vnctuoſitas in humorē iſtuꝫvertetur: et ip̄m coagulatōe parua coagulabit. Sicqꝫlocus calefiet et aqua vnctuoſa ſimilis lacti fiet. Tūceleuabitur ab humore vapor: qui lac illud attrahet adextremitates: et calorem apparenteꝫ retinebit humor.Cūqꝫ frigus apparens in arbore fuerit: coagulabiturlac: poſtꝙͣ a loco exierit: et inde gūmi fit. Gūme ſiqͥdeꝫcalide diſtillando egrediūtur: et cū aerem tetigerīt: coagulabunt̉. Quedā vero manēt in loco temꝑato: et ſūtſimiles aqͥs. Quedā manāt et cōgelant̉: ſimiles lapidibus vl̓ conchis. Sꝫ quod guttatim manat remanēs informa ſua: erit arbor que dicit̉ alcafur. Quod aūt alteratur vt lapis erit in apparentia frigidū valde: et ip̄mcalor faciet apparere: cūqꝫ emanauerit lapideſcet: qd̓ īterra calida fit. ¶ Plinius vbi ſupͣ. Gūmi ex egiptiaſpina ꝯuenit eē optimū: vermiculatū: colore glauco: purum: ſine cortice: dentibꝰ adherens Preciū eiꝰ ī librasxiii. Geteriꝰ aūt eſt ex amigdalis amariſ ⁊ ceraſis: peſſimū vero ex prunis. Fluit et ex vitibꝰ aptiſſimū infantiū vlceribꝰ: et aliquādo in olea dentiū doloribꝰ Ulmoetiā in corico mōte cecilie ac iunipero ad nichil vtiles:et ex vlmi gūma naſcūtur ibidem culices. Fit etiam exſarcocolla: ſic em̄ vocatur arbor. gumni ſimile pollinithuris: pictoribꝰ ac mediciſ vtiliſſimū Ideoqꝫ melior ēalba ꝙͣ ruffa: ⁊ eius p̄cium quod ſupͣ. ¶ Idem ī li. xiiii.Arborū ſuccuꝫ manātium: picem: reſinamqꝫ: alie in eiropa ſerūtur: alie in oriente Aſia que intereſt vtrimqꝫquaſda habet. ¶ Idem ī libro xvi. Arbores que gūmigignūt: poſt germinatōnem aperiunt̉: et gūmi nō niſifructu detracto ſpiſſatur. ¶ Auicenna li. ii. Gūmi ſpēſcalid̓ ſūt oēſ Eſt at̄ gūmi ſtipticū ⁊ glutinatiuū cū exiccatōne Tuſſim calidā lenit: et nocumētū vlceꝝ pulmoīſ

expellit: vocē clarificat. ſtomachumqꝫ ꝯfortat. ⁊ gūmieligendum eſt quod meliꝰ eſt arabicū. eſt em̄ puꝝ hn̄sligni modicum.¶.LXXXI.¶ Qualiter in eis variatur aqua nutrix omnium. ¶ Ambroſius in hexameron. li. iii.Nā quidem et eadē eſt aqua que ē nutrix oīm:⁊ ī diuerſas pleꝝqꝫ ſe mutat ſpecies. Aut īter¶ Florulenta diſcolor. Aut inter lilia fulgentior:aut inter rōſas rutilātior: aut inter gramīa liqͥdior: autin palude turbidior: aut in fōte ꝑſpicacior: aut in mariobſcurior Aſſumpto em̄ locoꝝ qͥbus influit colore: decurrit. Rigorē qͦqꝫ pari rōne ꝯmutat: vt inter vaporātia ferueat: īter vmbroſa frigeſcat. ſole reꝑcuſſa eſtuetniuibus rigata glaciali hūore caneſcat. Sed et ſaporeius tempore ꝯuertitur: vt nūc aſperior: nunc amariornūc vehem̄tior: nūc aſterior. Nūc dulcior: ꝓ ſpecie reꝝquibꝰ infuſa fuerit qͣlitate variet̉. Aſperatur in maturioribus ſuccis tuſo corticis: nūcis foluſqꝫ ꝯtritiſ. Abſinthio fit amarior: vino vehem̄tior allijs auſterior Ueneno graueſcit. melle dulceſcit. Si aūt ei lentiſcuſ terebinthi quoqꝫ fructus vl̓ nucis interior miſceat̉ in oleimollem naturā facile trāſfunditur. Cum ſit aūt alitrixoīm virgultoꝝ: diuerſos ſingulis vſus mīſtrat. Si radices alat. vel nubibꝰ fuſa deſcendat: diſcretas oībusvires dat radicem impinguat: radicem ꝓuehit: ramosdiffundit: folia vireſcere facit: fructū alit: ſemīa pomorum augere ꝯſueuit. Ergo cum eadem oīm nutrix ſitquedā arboꝝ genera ſuccuſ ferūt triſtiores alia diſcolores: alia tardos: alia p̄maturoſ. Ipſe quoqꝫ inter ſe diſcreꝑant ſuauitates: alia ſuauitas in vinea: alia in oleaalia in ceraſo: alia ī ficu: diſcreta in malo: diſpar ī dacꝭtilo. Tactꝰ ip̄e aque: alibi lenis eſt: alibi ſaperior: pleꝝqꝫ pinguior. Pōdere quoqꝫ frequenter diſtāt et ſpecieNa alibi leuior eſt: alibi grauior. Nō eſt ergo mirumſi cum ip̄a in ſe diſcrepet: diſcrepēt etiā inter ſe arboꝝlacrime: que eiuſdem aque alimonia generātur. et cumvna oīm ſit cauſa: diuerſus ſinguloꝝ ſit vſus: diuerſanatura. Aliam vim habet lacrima ceraſi: aliam lentiſci: diſparē quoqꝫ balſami guttā: odorata oriētis lignaſudare ꝓduntur. Diuerſum quoqꝫ lacrimaꝝ genꝰ virgulta ferulaꝝ ī egipto. Ac lilia quadā vi nature ſecretiores illacrimant. Quid aūt referā. Clementē licet eſſeẜmonem: ꝙ electꝝ lacrima virgulti ſit: ⁊ in tantam materie ſoliditatē lacrima dureſcit. ¶ .IXXXII.¶ Iſidorus.¶ De ammonica gutta.Mmoniacꝰ dicitur lētus ſuccus: qui ꝓfluit exarbore in affrica: q̄ meloflos punica lingua d̓r.¶ Pliniꝰ in li. xii. Ethiopie affrica ſubiecta lacrimam amoniaci ſtillat in arenis ſuis. Dicta ab āmonis oraculo: iuxta quod arbor gignitur. Huiuſ generaduo ſunt. Traſtō qd̓ maſculi thuris habꝫ ſimilitudīemet hoc maxīe ꝓbatur. Alteꝝ pingue ⁊ arenoſum quodpiramā dicitur. Adulterat̉ em̄ arenis velut naſcendoapp̄henſis. Igitur ꝙͣ minimis et puriſſimis glebis ꝓbatur. ¶ Idē in lib. xxiii. Ammoniaci lacrima: mollit:cale facit: diſcutit: diſſoluit. Claritati viſus in colliriisꝯuenit: pruritū cicatrices: albugines oculoꝝ tollit: dētiumqꝫ dolores ſedat Prodeſt diſponoicis et pleureticis pulmonibꝰ: veſicis: vrine cruente: lieni: iſchyadicispotū. Articul̓ pōdagre: cuꝫ pari pōdere picis aut cereaut roſaceo coctum: aluū ſiſtit ſed et duricias emollit.¶ Plate arius. Ammoniacum calidum eſt in ſecundogradu: ſiccum ī tercio. Hoc gūmi valet contra tuſſimantiꝙͣ humectam: et ꝯtra vitiū ſplenis ¶ Auīcenna.Ammoniacū calidum eſt in fine tercii: ſiccuꝫ in primoAliqn̄ noīatur id ꝑ quod auꝝ adheret quia ꝑgamenaet libri eo deaurant̉. In ip̄o ſunt reſolutio et exiccatiofortes: mordicatō nō fortiſ. aꝑtio vero tāta vt currere