Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberQuartuſdecimus

origani folio: ſiccitate gaudens: imbre ſterilior: ceū dire nature. Gignitur quidem in planis ſed denſiſſimisin vepribus: rubiſqꝫ: difficilis collectu. metitur niſi ꝑmiſerit deus. Nec an̄ ſolis ortū vl̓ poſt occaſū metere licꝫ Sarmenta quondā ſacerdos haſta diuidebat:deoqꝫ ioui: ꝑtem reponebat. Reliquā vero ꝑtem mercator ī naͣſſas ꝯdit. Eſt et alia fama: ſole diuidi: t̉naſqꝫ ꝑtes fieri. deinde ſorte germina diſcerni. Quodqꝫſoli ceſſerit relinqui: ac ſpōte cōflagrare. Precipua bonitas virgultoꝝ eſt tenuiſſimis ꝑtibꝰ ad lōgitudinempalmi. Secūda vero ꝓximis: breuiore tn̄ menſura atqꝫordine. Uiliſſimū quod caudicibus vl̓ radicibus ē ꝓximum. qm̄ ibi mīmum corticis: in quo ſūma gr̄e Quacauſa p̄feruntur cacuminā Quidaꝫ cinamomi duo tradiderūt genera .ſ. candidius. atqꝫ nigricas. Olim candidum preferebatur. nūc ecōtra nigrum laudat̉. Uarium quoqꝫ candido prefertur. Certiſſ. ma vero eſtimatōne ſi ſcabrum ſit atqꝫ vt inter ſeſe trituꝫ tarde friet̉In primis aūt molle damnatur: aut cui cortex albet Auicenna. ſecūdo libro. Cina momi ſpēs nigra ē bona: et eſt plana neqꝫ nodoſa Montana eſt groſſa et breuis: quod ex eo albū eſt latū eſt īflatum: frangibileꝫ habens radicem declinātem ad molliciem. Et quod declinat ad viriditatem habet caſie lignee odorem. Eiꝰ virtus durat tꝑe lōgo. ſi terat̉ et ex eo fiant toriſci vino. Cinamomi ſpecies ammomū eſt. Ex libro de naturā rerū. Ciuamomi arbor aride ſimilis eſt cuꝫ viretet floret ſiccitate gaudet̉. Itaqꝫ ſterilis imbre fit. fecūdior aūt in denſiſſimis uepribus fit ac prouenit. De medicinis ex eo.. LXX. AuicennaInamonum calidū eſt et ſiccum in tercio. MeIliuſqꝫ eſt illud quod eſt boni odoris: acuti ſaporis: ſine mordicatōne. coloris puri ꝯmixtiEt vt ait dyaſcorides melius eſt nigrum ad igneitatēet rubedinem declinās. Planū ramos habēſ ꝓpinquoſſubtiles: ī ſūt dulcedo et ſalſedo et mordicato parua.necͣ eſt valde frangibile Et ex eiꝰ quidem bonitate eſtvt vincat omnē odorem p̄ter ſuum: et ſentiatur cuꝫeo. Eſt aūt vltimū in ſubtiliatōne: attractm̄: aperitm̄:rectificās omnē putrefactōneꝫ: et virtutem corruptaꝫOleū eꝰ calidū ē valde: reſolutiuū: liq̄factiuū Plate.Cinamomū calidum ē in tercio gͣdu: ſiccū in ſcd̓o. Eligendum eſt illud quod ſubtile ē: acutum: habēs odoreꝫdulcedini mixtū: ml̓ta aromaticitate et ſubruffum.Quod aūt ſubalbidum ē aut nigruꝫ abiiciendū. Perdecem annos poteſt ẜuari. Ex aromaticitate virtuteꝫhabet ꝯfortādi cerebrum. Ex glutinoſicate ꝯſolidandiCōtra debilitatē ſtomachi et digeſtionē debilem ex frigiditate valet puluis eꝰ. Qui etiā ꝯpetenter in ſalſam̄tis ponitur ad appetitū ꝓuocādum ex ſuꝑfluitatibus.Ad oris aromaticitatem ꝯmaſticatur em̄ adeo calidus ē vt diſſoluat: os putrefaciendo corrūpat: ſicutgariofilum et ſimilia. que ml̓tū calida ſūt. Ex hoꝝ em̄vſu: licet os ad tempꝰ aromaticū reddatur. in poſterūtn̄ corrumpitur: qꝛ ex caliditate diſſoluūt: vn̄ fit putrefactio. Cinamomū aūt eſt ita calidum. Eſt tn̄ etiāconglutinatiuū. Item puluis eius valet ad nouas ſciſſurās labiorū vel alioꝝ vlcerum: contra ſincopin cardiacam. Razi. Cinamomū calidum ē ſiccum. Stomachum et ep̄ar corroborando: digeſtiuam virtutenadiuuat et ventoſitatem expellit Iſaac in tercio libro. Cinamomū calidū ē et ſiccū ī t̓cio gͣdū. ſtomachūfortat: opilatōnes aperit. vrinā menſtrua ꝓuocat Auicenua. Cinomomi oꝑatōnes ꝓprietates Ultīmum eſt in ſubtiliatōne: attractiuū: aꝑitiuum: rectificans om̄em putrefactōnem: et omnē virtutē corruptorum. Oleum aūt eiꝰ calidum eſt valde: reſolutiuū: cale

factiuū. Cinamonū ponitur ſuꝑ pannum: et maculaslentiginoſas. Et eſt ꝯueniens aceto bothor leni: etimpetigini et vlceribꝰ. Cōfert et corize: pāno: et tenebroſitati oculoruꝫ. Et tuſſi: ydropiſi. et dolori matricisac renum et apoſtematibus eoꝝ: rigori quoqꝫ febriuꝫet morſui vermium venenoſoꝝ. Eius etiā oleum mirabile eſt in tremore. Caput aūt grauat: Et ip̄m mūdatcaput: attrahendo hūiditates ex eo. Et auriū doloremſedat. Lenificatiuū eſt et mundificat qd̓ eſt in pectore.Aperit opilatōnes epatis. et ꝯfortat ip̄m ſtomachiet deficcat hūiditatem eiꝰ. Dyaſcorides. Uirtus eſt cinnamomo calida diuretica malactica leptomerica et digeſtibilis Potatū aqua ſecundinas ml̓ieꝝexcludit: et mēſtrua ꝓuocat meliuſqꝫ ſi mirre fuerit admixtum. veneno potato vl̓ morſibus venenatis occurrit. Caligines oculoꝝ detergit. Cum melle tritū maculas vl̓ lētigines ē facie purgat. Tuſſim ſedat. Catarros mitigat. ydropicis medet̉. Nefreticis ac diureticis vtiliter datur. Cīnamomi vero genera ml̓ta ſunt.Sed oībus melius eſt ſimile caſie. maſſelatice recensnigꝝ. quod in vino miſſum ſoluit ſe virgas habens teneras ac leues nodis plenaſ cum odore pleno quaſi ruthe: acri: mordax guſtū qͣſi naſturcii ſe: cum quadaꝫſalſitate et ꝑua viſcitudine. huiꝰ haſtas cum fregeris:puluereꝫ emittūt odore oīa vincentem. Quas a terra euulſeris: radices eas ſequūtur Hec eſt ꝓbatō cīnamomi Eſt aūt alteꝝ genꝰ mōtanum aſperius ſtatūqꝫbreuius groſſius: colore ſubruffuꝫ: pariter ſimile eſtcaſie maſſelatice ſubnigꝝ colore: tactu lene: multoshabens nodos. Quartum genꝰ eſt albū: molle: fragile:in robore groſſius: eſt radicibus maiꝰ. Quintū genꝰeſt corio ſimile caſie: odore ſimiliter. colore ſubruffūhaſtaſ ml̓tas retinēs: ſꝫ odore plenū. Sextū genꝰ qd̓appellat̉ lothos mathos: ſꝫ nec virtutē nec odorē hꝫSeptimū eſt qd̓ a grecis xilocinnamoniū .i. lignū cīnamomi: d̓r radicē hn̄s maiorē cum haſtis nodoſiſ: odore ſuaue: Eſt etiā alteꝝ genꝰ quod aliqui p̄ſeudocinnamomū vocant. viſu bonū: haſtas habens groſſas: odore et virtute inferius. Cōſtantinꝰ in li. graduū. Cinnamoniū diuerſum eſt. Eſt em̄ groſſum quod de arboribus abſcindit̉: et gariofilatū: qd̓ ramoꝝ arboris ſuecortex dicitur. Om̄ia tn̄ calida ſunt in tercio graduſicca in ſecūdo Laudabilius ē anthimum qꝛ ſtomachūꝯfortat: et aromatizat. hūiditatē eiꝰ deſiccat. Opilatōnem eius aꝑit: cibum digerit: flegma diſſoluit: vrinam et mēſtrua ꝓuocat. Et tuſſim de groſſa hūiditateet catharꝝ: curat ydropiſim: renuꝫ dolorem placat. etmorſum reptilium. Et collirio mixtum ſuꝑfluaꝫ hūiditateꝫ oculoꝝ deſiccat. Tritum et aceto tēperatū impetigīes lētigīes extirpat Macer. Cinama tres ſpēsdicūt̉ habere: ſꝫ haꝝ Eſt p̄cioſa magꝭ: plꝰ ſb̓til̓ habet̉Et plꝰ mordet mixta dl̓cedīe līgua. Hūores ſtōachiſiccat. corroborat ipſuꝫ. Et facit acceptas: vt digeratocius eſcas. Sumptū curat epar. lotum qͦqꝫ menſtruapurgat. Hūida tuſſis eo ſedabit̉ atqꝫ catarrus. Idropicis ſpeciem: cui p̄bent timpana nomē. Sumpta nonmodicū reprimit renumqꝫ dolorē. Reptilium morſuscurat. ſed iūgitur illis Que curat oculoſ. hūores curataquoſoſ. Si bene ꝯtritū: forti miſcet̉ aceto Liberat appoſitum: tetra lentigine vultum. Sicqꝫ iuuat morbuꝫqui ducit ab impetu nom̄ Groſſa magis ſpecies fluxꝰe morroidaꝝ. Stringit: aqͣ gelida bene ſi ꝯtrita bibat̉Tēpore quo mūduꝫ patiens ieiunia fregit. De ſpeciegeminas hec querit portio dragmas. LXXI. De cipro. Diaſcorides.Iprus eſt arbor habens folia oliue ſimilia: ſꝫviridiora et paulo groſſiora. Sem̄ nigꝝ: florem album: cum germine odore bono. Huiꝰ