LiberTerciuſdecimus
multo foliis aculeatis per extremitatem ⁊ araneoſa lanugine obductis. Qua collecta etiā veſtes quedam inoriēte fiunt ſimiles bombicinis. Ipſaqꝫ folia l̓ radicesad remedia bibūtur Eſt et alia quā nos rubeam dicīꝰqua lane tingunt̉: pelleſqꝫ ꝑficiūtur. In medicina vrinā cit: morbū regiuꝫ ſanat: iſchiaticos ac paraliticos.Radix ſemēqꝫ mēſes trahūt: aluum ſiſtunt: et colletiones diſcutiūt cōtra ẜpentes rami cū foliis imponūturfolia eiꝰ cappillū inficiunt. Eſt et paliurus genuſ ſpīeActor. de achāto ⁊ rubea ⁊ paliuro ſuperiꝰ īter herdas diximꝰ: īter quas nimirū ponit eas yſidorꝰ ¶ CV.¶ De ſubere vel ſuberieIſidorus.Uberies eſt arbor ex qua validiſſimus cortex2natatorius extrahit̉: ſic dicta quaſi ſubedies.eo ꝙ fructus eius ſues edunt. Porcoꝝ em̄ ſūtalim̄ta nō hominū ¶ Pliniꝰ. li. xvi. Gladem fert ſuberſicut quercus ⁊ ylex: fungoſaꝫ carnē nigidius tradit fieri iubere: ſicut eſculo et robore. Tardiſſimo germinegerminat ſuber ac cōcipit: et incipiente hieme fructuꝫemittit. Silueſtrium generi folia nō decidūt ſuberi acbuxo. ⁊ eſt cortex carnoſus ſuberi ac populo. Suber tēpeſtiue ceſa torquet̉ ſcie finditqꝫ. Cariem vetuſtatēqꝫſentit hec arbor tardiſſime: ſicut ⁊ iuglandes atꝫ caſtanec. Ceterū in aquis nō fluitat ſuber: ſi demat̉ cortexEſt autē ſuber arbor minīa: glans eiꝰ peſſima et rara.Cortex tm̄ in fructu p̄craſſus ac renaſcens: atqꝫ etiamin denos pedes vndiqꝫ explanatus. Uius eiꝰ maximenauiū anchoralibus: piſcātiumqꝫ trāgul̓: et cadorū obturamentis. Preterea in hibernō feminaruꝫ calciatu.quamobrem nō īfacēte greci cortices arboꝝ appellātSunt et qui feminā ylicem vocēt: et vbi nō naſcit̉ ylexpro ea iubere vtunt̉ in carpendariis p̄cipue fabriciſ vtcirca helyn et lacedemonē. Nunc ytalia naſcitur tota:aut om̄ino in gallia. ¶ Idem in libro. xxiiii. Suberiscortex tritꝰ ⁊ aqua calida potus ex vino calido ſanguinem excreātibus magnopere laudatur. ¶ AυI.¶ De tamarice ſiue tamariſco. ¶ Idē ī li. xvi.Amarix eſt arbor craſſiſſima: hn̄s folia nunꝙͣdecidentia. ¶ Plinius li. xxiiii. Tamaricemarbitrantur quidā eſſe miricem: de qua videlicet dictū eſt ſūperiꝰ ꝙ multis modis valet ad medicinā¶ Auicenna. In tamariſco eſt ſtipticitas ⁊ apertio ⁊mundificatio: abſqꝫ vehemēti exiccatōne. Et eiꝰ aqͣ eſtabſteriiua et deſiccatiua: cuiꝰ abſterſio plus ē eiuſ exiccatōne: et eius exiccatio eſt cū ſtipticitate. Sed fructuſeius vehemētioris ē ſtipticitatis. In tamariſco quidēeſt ſubtilitas pauca ⁊ qn̄qꝫ adminiſtratur loco viridisgalle. Ęius decoctio embrocatur ad pediculos ⁊ interficit eos. Ex eiꝰ foliis emplaſtrū fit ſuper apoſtematafluxa: eiuſqꝫ fumus variolas exiccat: et vlcera humidaQd̓ ex eo tritū eſt: et eius cinis ſpargitur ſuper aduſtionem ignis. Fructus eius et cinis vlcera difficilia exiiccant: et carnē additam corrodūt. Decoctio foliorumeiꝰ cū vino cōfert dolori dentiū: ore ex eo colluto: prohibentqꝫ corroſionē eoꝝ ꝓpriis fructibꝰ. Iterū eiꝰ fructus ſtat loco galle et licii ī egritudinibꝰ oculi. Confertiterum antiquo ſputo tamariſcus: et ꝓprie fructꝰ eius.Rami eius in aceto diſſoluti cōferūt ſpleni: emplaſtroex eis facto. Ad ſplenem quoqꝫ bibitum vinuꝫ: in quodecocta ſunt folia eius ac virgulta. Et ex eiꝰ ligno faciūt ſibi ſplēetici vaſa. Deniqꝫ cōfert ſolutioni atique.et ad fluxuꝫ matricis: ſedeturqꝫ in eius decoctione: bibitur qͣꝫ fructus eius: qui etiaꝫ confert morſui rutele.¶ Plateariꝰ. Thamariſcus calida ē et ſicca. Uinū decoctonis eius valet ad opilatōnē ſplenis et epatis: ſtrīgiriaꝫ et diſenteriā. Eſt em̄ diureticū. Puluis eius incibis poſitus ad eandē valet. Frequēs eiꝰ bibitō ī vaſe
tali valet ad idē. Cortex maioris ē efficacie ¶. Q.¶ De taxo.Iſidorus.Axus eſt arbor venenata: vn̄ et toxica venen aexprimūt. Ex hac etiā arcꝰ ꝑthi ⁊ alie gēteſ faciūt ¶ Pliniꝰ li. xvi. Arboribꝰ picē ferentibusaſpectu ſimil̓ eſt taxus: minīe virens: graciliſqꝫ ac triſtis: et dira: nullo ſucco: ex omnibꝰ ſola baccifera noxiofructu mas: letale qͥppe baccis in hiſpania p̄cipue vernenū ineſt. Uaſa etiā viatoriā ex ea vinis ī gallica facta ꝯpertū ē fuiſſe mortifera. Hāc ſeſtiꝰ ſimilaceꝫ a grecis vocari dixit. Et in archadia eſſe tam p̄ſentis veneni: vt ſi qui obdormiāt ſub ea: cibum ve capiāt: moriū t̄Sūt ⁊ qui taxica hic appellata venena dicāt: que nūctoxica dicuntur: quibus ſagitte tīguntur. Reptum eſtautē innoxiā fieri: ſi in arbore ip̄a clauꝰ ereus addicat̉Silueſtriū folia nō decidūt taxo: ſicut nec abieti vel cedro. Deniqꝫ cariē vetuſtatemqꝫ nō ſentit taxus: ſicutnec cip̄ſſus aut cedruſ. ¶ Idē in li. xxiiii. Taxi arborisfumus mures necat ¶ Dyaſcorides. Taxus eſt arborpalme ſimiliſ ⁊ foliis altitudine. Naſcitur in hiſpaniaIn italia quidē eiꝰ ſemīe īpinguantur galline. Ueruꝫſi homo īde guſtauerit: ſolutōnem ventris patit̉ Taxꝰaūt naſcens in calabria tātaꝫ vim habet: vt quiſqͥs ſubea dormierit aut ſederit: ſtatim ꝑiculum vite ſuſtineatvn̄ illic ſibi negāt trāſeuntes viam.M .AVLI.¶ De tēda¶ Actor.Eda eſt arbor picea flamis ac luminibuſ aptaOb quā cauſaꝫ vt eſtimo trāſſumpto noīe lamꝑades ſiue faces dicūtur tede ¶ Pli. libro. xviSextū genꝰ arboꝝ picem gignētiū eſt tēda ꝓprie dicta: abūdātior ſucco ꝙ reliqͣ. parcior liquidiorqꝫ qͣm picea. flamis ac lumībus etiā ſacroꝝ grata. Hāc maresdumtaxat ferunt. et eā quaꝫ ſtacten greci vocant odoˢris grauiſſimi. Laricis morbꝰ eſt vt tēda fiat Hec autēſ. teda. ſicut et alia genera que picem fer̄t. accenſa fultgine ī modica: repēte carbonē cuꝫ eruptōis crepitu expuūt: iaculāturqꝫ lōge. excepta larice que nec ardꝫ necfacit carbones. nec alio mō vi ignis ꝯſumit̉ ꝙͣ lapidesPix liquidā in europa ē teda coquitur muniēdis naualibus: multoſqꝫ alios ad vſus. lignū eiꝰ ꝯciſum: furnisvndiqꝫ igni extra circūdato: ferro vt in prīs ſudor canali fluat aque mō. Hoc in ſiria cedꝝ vocatur: eaqꝫ inegipto corpora hoīm defunctoꝝ ꝑfuſa ſeruāt̉. In tēdacuꝫ hūor manare deſinit: ex alia ꝑte cortex ſimilit̓ aꝑitur: ac deinde alia. Poſtea vero vt pix eliciatur: arbortota ſucciditur: et eius medulla vritur. Montes amat¶ AX.teda et larix ſicut et cedrus.De therebinto. ¶ IſidorusErebinthus eſt arbor generas reſinaꝫ: omniū(reſinaꝝ p̄ſtātiorē ¶ Ambroſiꝰ. Si therebithifructus aqua miſceatur: ī olei morē facile trāſfunditur. ¶ Gloſa ſuꝑ primū regum. xvii. Therebithꝰeſt arbor de qͣ reſina lacrime p̄ſtantiſſime manat: vndemedicinal̓ induſtria diſſoluta ꝯglutinat ¶ Gloſa ſuperecdl̓. Therebinthꝰ eſt arbor breuis et fruticoſa Naſcitur in ſiria ⁊ in damaſco. flos eſt racemoſuſ ſicut oliueſed rubens: habꝫ ſolia dēſa: et folliculos emittētes q̄dāaīalia qͣſi culices. Huiꝰ reſina craſſiſſima eſt plenior ꝙͣilla que de cortice erumpit. Huiꝰ arboris maſcule ſinefructu ſunt. Femīaꝝ duo ſunt genera Alteriꝰ fructusrubet lentis magnitudine. Alteriꝰ pallet nec faba grādior: odore iocūdior: tactu reſinoſus ¶ Plinius lib. xii.In cocco inſula naſci tradūtur terebinthi: florē imbribus d̓cuſſuꝫ terre halitu animāte ¶ Idē lib. xiii. Syriaterebinthū habꝫ. et ex his maſcula ſine fructu eſt Feīarum vero duo ſunt genera: alteri rubet fructus lentismagnitudinē. Alteri vero pallidus matureſcit cū vite