LiberTerciuſdecimus
ſi putreſcat vua. Si vero ſteriles non ſunt aceto acriſubacto cinere rigari atꝫ oblini Ꝙ ſi fructū nō mat̓ētprius īareſcentem: p̄ciſaꝝ ad radices plagam fibraſqꝫaceto acri ⁊ vrīa vetuſta madefacere: eo qꝫ luto obruere ac ſepe fodere. Oleaꝝ ſi puruꝫ ꝓmiſere fructꝰ radices nudataſ hiberno frigore opponūt eaqꝫ caſtigatōeꝑficiunt. Omnia hec annua celi ratōne ꝯſtant: ⁊ aliqͣnno ſerius poſcūtur aliqn̄ celerius. Ignis preterea prodeſt aliqͥbus: vt arundini Ambuſta nāqꝫ dēſior mitiorqꝫ ſurgit. Sunt arborū peſtes ⁊ formice has abiguntrubrica ac pice liquida perunctis radicibꝰ. Necnon ⁊piſce ſuſpēſo iuxta in vnū locum congregāt̉ Aut lupīotrito cū oleo radices linūt. Multi quoqꝫ talpas amurca uecant: ꝯtraqꝫ erucas: ⁊ mala ne putreſcant: lacerteviridis felle tangi cacumina iubent. Iteꝫ ne quod aīalpaſtu malefico frondē decerpat: fimo boū diluto aſꝑgifolia quotiēſ imber īterueniat: quia ſic abluitur virusmedicaminis mira quedā excogitate ſolertia humana¶ Idem in libro. xviii. Cum autem iniurias e celo ſupradictas timueris ſarmenta aut palearum aceruos ⁊euulſas herbas frutices ꝑ vineas et campos incende.fumuſqꝫ medebitur. Hic et ex paleis contra nebulasvbi nocent. auxiliabit̉. Quidam vero tres cancros viuos cremari iubēt ī arbuſtis vt carbunculi non noceāt¶ De ſitꝰ arborū. varietate ¶ Idem in li. xvi.¶ XXXIII.Rborum natura etiā per ſitus diſtīguit̉. aliemōtes amāt vt cedrꝰ larix tēdā ⁊ cetere ex qͥbꝰreſina gignit̉. Quedam montes et valles diligūt: vt abies. robur: caſtanea: ylex tilia. Quedam ⁊ inplana deſcendunt vt cornus. corilꝰ. quercus. ornꝰ. acerfraxinus. fagꝰ. caprinus. Quedam frigidis gaudentvt ſorbuſ ⁊ magiſ etiam betulla gallica arbor mirabilicandore atqꝫ tenuitate: terribilis magiſtratuū virgisEadem circulis flexibilis. Item corbiū ſportis. bitumen ex ea gallie excoquūt. Quedam nō niſi in aquoſitꝓueniūt. vt ſalices: alni. populi. ſiler. liguſtra. Quedamſunt vrbaniores: alie vero ſilueſtres. Beniqꝫ nō ī oībꝰlocis oīa naſci docuimꝰ: nec trāſlata viuere. et hͦ aliasfaſtidio: alias ꝯtūacia ſepius eoꝝ imbecillitate q̄ trāſferūtur euenit alias quoq ꝫcelo inuidentē: ⁊ alias ſolorepugnāte faſtidit. Tanta qꝫ locoꝝ vis ē: vt circa mēphin egipti et in elephantine thebāidis nulli arborū d̓cidāt folia. nec vitibꝰ quidē. Arbores q̄dā iuxta helleſpontum ſunt. que cū intm̄ creuerunt vt yliū aſpiciant.inareſcunt: et rurſus adoleſcunt. ¶ Idem in libro. xii.O neſicritus tradit in conuallibus hircanie ſimiles arbores: que occhi vocentur: ex qͥbus defluat mel horismatutinis duabus. Thilos inſule maris perfici arbores ſunt lanigere: alio mō qͣm ſerum. hiſqꝫ folia ſūt infecunda: que niſi eſſent minora videri poterunt eē vitium. Arabie quoqꝫ arbores cine vocate folio palmeſimili ſūt: ex qͥbꝰ veſteſ faciūt ſic ⁊ īdos a̓bores ſue veſtiūt In tiliis aūt et arbor alia floret. albe viole ſpecie. ſꝫmagnitudīe qͣdruplici ſine odore quod miremur In ectractu arbor eſt ⁊ alia ſimilis: folioſior tamen et roſeifloris: qui noctu ſe comprimens: aperire īcipit exortuſolis: meridie autem expandit. Unde et incole dicunteam dormire. Fert et eadem inſula palmas et oleas. ⁊vites ac ficus et ſimilia Nulliqꝫ arborum ibi decidūtfolia. Arriane gentis ꝯtermine indis ē frutex peſtilēsfolio raphani odore lauri equos īuitante Nam et alexandrum primo introitu pene orbauit equitatū Ibi qͦqꝫſpinā eſſe traditur: cuius liquor aſperſus oculis cecitatem infert omnibus animalibus. ¶ Idem in libro. xviiArborū ī meridiē ſpectātiū. vt dictū ē sͣ. ſꝑ an̄ d̓cidūtfolia. Similis ē in maritimis cauſa. Quibuſdam ī loqͥ
noxii ſunt afflatus maris: in plurimis ideꝫ vtileſ. Quibuſdam ſatis e longinquo maria iocundum eſt aſpicere. ꝓprius admouere ſatis alias ſalis halituꝫ inutileSimilis eſt et fluminū ſtagnoꝝ qꝫ ratio: nebulis aduruūt: aut eſtuantia refrigerant opacitate. quedā etiāgaudēt rigore. Quaꝓpter experimētis optime credit̉in hac re. A celo eſt ꝓximuꝫ terre dixiſſe ratōnē haudfacili aure tractatu Quippe non eadem cōuenit arboribus que et frugibꝰ. Plerum qꝫ nec pulla qualē habꝫcampania: vbiqꝫ vitibus ē optima: aut que tenues exhalat nebulas: nec lubrica quoqꝫ multis laudata. Argumenta quoqꝫ indicantium ſepe fallunt. Non enimvtiqꝫ letum ſolum eſt: in quo procere nitent arborespreterꝙͣ illis ipſis arboribꝰ. Quid enim abiete ꝓceriꝰaut que alia vixiſſe poſſit in eodem loco. Sed nec luxurioſa pabula pinguiſ ſoli ſemper indicium habent. vtoſtenſum eſt ſupra. nec colles opere nudantur: ſi quisperite fodiat. nec campi om̄es minuſ ſoles atqꝫ ꝑflatꝰquam opus ſit accipiunt. et quaſdam vites pruinis acnebulis paſci diximus Oīm itaqꝫ reruꝫ quedam ſuntin alta ſecreta: ſuo qͣꝫ cuiqꝫ corde preuidenda. ¶ Areſtotiles vbi ſupra Arbores. vt dictum eſt ſuperius. inaqua acetoſa faciūt fructum dulcem. quia acetoſitasattrahit cū calore ſolis quod fuerit ſue qualitatis: hoceſt frigus et ſiccitas. Arbores vero que ſunt in terristemperatiſ: accelerant maturatōneꝫ āte dieſ vernalesquia cum ſit humor apparens: aerqꝫ darus: non egētfructꝰ multo calore in digeſtione. ¶ XXXIIII.¶ De illis que ſite ſūt ītra mare ¶ Pli. li. xiiiAſcuntur et mari frutices arboreſqꝫ: Minōres in noſtro Rubrum enim ⁊ totus orientisocceanꝰ ſiluis fuit refertꝰ. nec habet alia lingua nomen: quod greci vocat phicos: qm̄ alga herbaꝝmagis vocabulum intelligitur. Hic autem eſt frutex.folia lata colore viridi gignit: quod quidaꝫ vocāt graſon: alij zoſtera. Alteꝝ genus eiuſdeꝫ folio capillaceoſimile feniculo in ſaxis naſcitur: ſuperius īuadit: haudprocul a litore. tempore verno: vtrumqꝫ ⁊ interit autūno: Circa crhetam inſulam nato in petris. purpuras qͦqꝫ īficiunt laudatiſſimo a parte aquiloniſ: aut ſpōgisTerciū ſimile ē gramini: radice geniculata ⁊ caule: vtcalami. Aliud genꝰ fruticum brion vocatur: folia lacituce rugoſiore tantum hoc iam naſcens. In alto veroabies et quercus naſcuntur cubitali altitudine ramiſqꝫ illaꝝ adherent cōche Quercū ⁊ lanas tingi tradūtGlandes et quaſdam ferre ī alto. Palma quoqꝫ fruticum generis fit extra columnas herculis porri frondeNaſcitur frutex ⁊ alius lauro thimo: qui ambo erectiin pumicem tranſfigurantur. In mari rubro mirum ēviuere ſiluas: maxime laurum et oliuam ferentem bacꝰcas ⁊ cū pluit fūgos: qui ſole tācti mutantur ī pumicēIpſorumqꝫ magnitudo fruticum ternoꝝ ē cubitorumcanicul̓ referta: vix vt reſpicere ē naui tutuꝫ ſit remosplerumqꝫ ip̄os inuadentiuꝫ. Qui nauigauer̄t in īdosalexandri milites: frondem marinaꝝ arboꝝ tradider̄tin aqua fuiſſe virideꝫ: exemptamqꝫ ſole protinꝰ in ſalēareſcentem Iuncos etiam lapid̓os: ꝑquaſimiles verisper litora et in alto quaſdam arbuſtulas colore bubulicornus: ramoſas: cacuminibus vero rubentes: cunqꝫtractarētur vitri modo fragiles: in igne autem vt ferrum exardeſcenteſ: ac reſtinctas ad colorem ſuū redeūtes Eodem tractatu inſularuꝫ ſiluas eſtus operit. qͣmquam altiores ſint populis plataniſqꝫ altiſſimis. foliaſunt his laurea: flos viole ⁊ odore atꝫ colore bacce vtoleis: et ipſe odoris iocūdi ⁊ autumno naſcētes foliisnunꝙͣ deciduiſ. harumqꝫ mare totas intigit minoresMaximarum vero cacumina extāt ad que religantur