Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberDuodecimus

ſed ſanguis eoꝝ groſſior eſt fortior. Fabaꝝ melioresſunt groſſe albe: que a gurgulionibꝰ ꝑforantur. Deteriores autem eaꝝ ſunt recentes. et eaꝝ quidem rectificatio eſt ꝓlongatio infuſionis eaꝝ. bonitas decoctionis: eas comedere cum pipere ſale origano: ſinulibꝰ. abſtergunt parumper inflant valde. Sed eatuꝫ decoctio vehementer iterata: remouet eaꝝ inflationem. Similiter quādo excorticantur moluntur ac decoquuntur in vaſe ſine motu: minoratur eaꝝ inflatio:ſed que ex eis frixe ſunt: pauce ſunt inflationis: ſꝫ tardioris digeſtionis. Ipocras quoqꝫ teſtificatꝰ eſt bonitatem nutrimenti eaꝝ: ꝯẜuatōem ſanitatis ab eis. LXIX. De operatōe ipſius in medicina IſaacAbe ergo ẜm cibum quidem inflatōnem faciunt: dure ſunt digeri. ẜm medicinam autemadiuuant excreare humores de pulmone pectore: qꝛ colamentum habent. ideoqꝫ nec morantur inſtomacho ſicut alij cibi groſſi. vnde cutis hominis exterius mūdificatur: ſi ex eaꝝ farina abluatur. Apoſtemati in māmillis vel teſticulis appoſite: cathaplaſmate facto diſſoluūt. hec omīa que de eis diximus. medulle tantummodo inſunt: cortici autem nichil. Cortex qͥppe ſtipticus eſt. colamentū nullum habet. vnde aliquando faba cum cortice coquitur in aceto: daturqꝫ patienribus dy arriam: propter defectum contentiue virtutisElectior eſt faba magna alba vetus. Cocta in aqualaudabilior eſt ꝙͣ aſſata aqua plurimum ventoſitatiseis aufert. Cocte cum cortice dure ſunt ad digerenduꝫet groſſe inflatiue: in ventre mora diuturna. Cocteautem ſine cortice minꝰ inflant: ſi ẜm ius fiant calefactiuis rebus appoſitis: vt pipere longo. zinzibere ⁊cꝭ:coitum excitant. ſed farina earuꝫ in inguine appoſita.pueroꝝ libidinem ſtringit. fabe cum rōſa mixtaⁱ thureouiqꝫ albumine ad excoriatōnem oculoꝝ vel lippitudinem: cathaplaſmate facto valent. Toſte maſticate ettemporibꝰ appoſite humoribꝰ reſiſtunt a capite in oculos deſcendentibꝰ. Mammillis propter coagulatōemlactis induratis appoſite eas diſſoluunt Auicenna.Fabe in duo media ſciſſe: ſuꝑ fluxum ſanguīs inciſionis poſite valent. Ex proprietatibꝰ eaꝝ eſt: qꝛ abſcindunt oua gallinaꝝ cum ex eis nutriuntur: et faciuntvidere ſomnia cum alienatione ꝑturbata. prurituꝫ quoqꝫ accidere: proprie recentes. Emplaſtrum ex corticibus eaꝝ factu: capillos ſubtiliat. ſi ſuꝑ femur infantis ponitur. ꝓhibet ortum piloꝝ. Abſtergunt etiā morpheam in facie. p̄cipue cum cortice: pannum ac lentigines faciunt colorem bonuꝫ Confert vlceribus:ſpaſmo lacertoꝝ pectori: ſputo ſanguinis tuſſi acpodagre: et apoſtematibꝰ gutturis ac teſticuli et mammille. Decocte corticibus ſuis in aceto ꝓhibent vomitum: conferunt ſolutioni antique ac diſenterie. De eodem Diaſcorides..LXX.Aba inflat indigeſtibilis eſt. Tuſſi medeturet corpori ſuccum addit: Cui ſi aqua in coctura mutata fuerit: inflatōnem ſtomacho non facit: viridiſ inflat ventrem comeſta: eſt cacoſtomachaFarina fabe cum polenta cathaplaſmata ꝑcuſſure tumoribus occurrit. lacrimiſqꝫ ꝓfluentibus impoſita ſtrīgit. mixta cuꝫ melle ac fenugreci farina. parotidis quoqꝫ ꝓdeſt. liuores corꝑis detergit Dentibus conquaſſata impoſita fronti: reuma oculis ſuſpendit. Cum vino appoſita teſtium tumores ſpargit. Eſt autem fabainter calidum et frigidum medie virtutis: proiectorie:atqꝫ ſtiptice. Extrinſecus itaqꝫ poſitaʳⁱ deſiccat. pōdagricis artheticis in aqua cocta cum adipe āſerino dolores mitigat. Neruorum contractiones vlceratōes

cum oximelle farina eius cocta ſuper cathaplaſmataſanat Pliniꝰ libro. xxii. Faba ſolida fracta feruensqꝫ in aceto coniecta: torminibus medetur. In cibo freſa et cum allio cocta contra deploratas tuſſes ſuꝑpuratōes pectorum cibo quotidiano ſumitur. Et commāducata ore ieiuno ad furunculos maturādos aut diſcutiendos imponitur. In vino decocta: ad teſtium tumores ac genitalium ꝓficit. lomento etiam ex aceto decocto tumores maturat et aperit. Item liuoribus quoqꝫcombuſtis medetur. Et voci eam ꝓdeſſe Marcus varro fatetur. Fabalium deniqꝫ ſiliquarumqꝫ cinis ad coxendices: et ad nerorum veteres dolores ꝓdeſt cum vetuſtate ſuilli adipis. Per ſe quoqꝫ decocte ad terciascortices fabaꝝ ſiſtūt aluum. De farre atqꝫ farragine Iſidorus..LXXI¶Ar frumenti genus ſic dicitur: eo inicio frāgeretur. aput antiquos enī nondum erat vſusmolarum: ſed in pila miſſum frangebant frumētum: hoc erat genus molendi. Plinius vbi ſupraPopulum romanum farre tantū ē frumento tricentisannis tradit verrius vſum. In loco humili ſerendumeſt far et adoreum potius ꝙͣ triticuꝫ. Far ſiligo cretoſum ſortiūtur ſolum et vliginoſum. Qui zea vtunturhabent far Duriſſimū far et firmiſſimū cōtra hyememfrigidiſſimos patitur locos: minuſqꝫ ſubactos: vel eſtuoſos ac ſitientes. Itaqꝫ far ſicut et triticum et ordeuminter genera frumentoꝝ hyberna: que circa vergiliarūoccaſum ſata hyemem nutriuntur terra. In area quidem. vt dictum eſt. exteruntur triticuꝫ et ordeum. Ediuerſo purgari niſi toſta non poſſunt far milium et panicum. itaqꝫ far in vaginulis ſuis ad ſatus ẜuant: atqꝫnon torrent. Piſtura non omniū facilis. Quippe et hetruria farris toſti piſente pilo preferrato: fiſtula ſerrata ſtellaqꝫ intꝰ denticulata. Idem in libro. xxii. Eſtin farre vermiculus teredini ſimitis: quo dentium cauis cera incluſo. cadere viciati dicuntur etiam ſi fricentur Palladius libro ſecūdo. Farſaritur et triticūquādo eſt quattuor foliorum. Idem in libro. xxii. Inmenſe nouembri ſerendum eſt far et triticum ſatione legitima et ſemente ſolenni. Iugerum ſeminis vtriuſqꝫtenebitur modiis quinqꝫ Iſidorus. Farrago a farredicta eſt. Eſt enim herba ordeacea adhuc viridis: nondum granis ad maturitatem turgentibus Pliniusvbi ſupra. Eſt in genere tritici pars aliqua pabuli cauſa ſati vt farrago. Seritur autem predenſa ex recremētis farris farrago admixta: et vicia aliquando. Eadeꝫaliquando in affrica fit ex ordeo. omnia hec pabularia Palladius libro decimo. Menſe ſeptembri ſeriturfarrago in locis reſtibilibus. In iugero decem modiiſparguntur. ordeum canterinum circa equinoctiuꝫ: vtante hyemeꝫ conualeſcat. Sed de paſcitur ſepius: namvſqꝫ in maium eius paſtura ſufficiet. Qd̓ ſi ex ea ſem̄etiā redigere vel̓ vſqꝫ ad kl̓s Marcii: ac dehinc pecora ꝓhibebis. LXXII. De faſelo. IſidorusAſelum ſicut cicer grecum nomen eſt: et eſtleguminis ſpecies. In cibo ſumptuꝫ multo meFlius ꝙͣ piſa egeritur: et minus inflat: optimenutrit. Palladius libro. xi. Faſelum in menſe octobri ſerendum eſt: terra pingui: vel agro ſterili. Iſaacfaſeoli calidi ſunt humidi in ſecundo gradu. Groſſoshumores gignunt: inflatiuam ventoſitatem. ſomnuꝫqꝫ plurimum: caput implenteꝫ. ſomnia peſſima terribilia faciūt. Sūt āt albi rufi. Albi minuſ calidi: humidi magis. Unde eoꝝ groſſius nutrimentuꝫ: ad digerendum durum: humores flegmaticos generat. Ruffiautē plus calidi ſunt. humidi minus. Ideoqꝫ fortioresſunt in operibus ſuie Auicēna. faſeoli natura ruber