Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberUndecimus

flauum. Utilis eſt manducata. virtuſqꝫ illi eſt frigidavnde adhibita polenta ignē capitis eſtuatōꝫ ſtōachi cōpeſcit. Addito et pāe parotidibꝰ medetur. Spuma vero argenti mixta et ceruſa et oleo roſeo: herpetas curat: ignem ſacꝝ extinguit. Sola pāe īfātiumeſtuatōꝫ tollit: id et oleo roſeo facit. Succꝰ eꝰ colliriismiſcetur. ouo vel aqͣ maxīe ꝯficitur ad reumna oculoꝝ. dolorem quoqꝫ auriū mitigat. Altera eſt ſtrigniſpēs: quā alij cacabū vocant. foliis ſupradicte ſimilibꝰſꝫ latioribꝰ. Haſte vero eꝰ creuerīt terrā expāduntur. Semen ī folliculis hꝫ obrufū et obrotundū: ſicut īveſica. lene ſicut vua et ī coronis a plurimis ꝯpōiturvirtꝰ eiꝰ et vſus ſimilis eſt ſupradicte: ſꝫ ꝯmeditur.Semen eꝰ bibitū yctericos vrinā curat. āboꝝ folia īvmbra exiccātur et oīa p̄dicta faciunt. frigideqꝫ virtutis ſūt. Strignꝰ hypnoticꝰ a latinis lunaria vocatur.frutex eſt haſtas hn̄s ſpiſſas et multas et ſarm̄toſas et fragiles. foliaqꝫ pīguiora. malis cydoniis ſimiliaflore rufo et maiori. Semē ei eſt ī folliculis colore croceū. radix eꝰ coriū obrūfū hꝫ et maior eſt. Naſcitur inlocis aſꝑis: ac ī petroſis. Coriū radicū eiꝰ vīo bibitum p̄ſtat ſōnum. ſcd̓m aliquos aūt hoc ſolū ſꝫ grauatōꝫ. virtꝰ ſimilis apio: ſꝫ paulo mīor. Semē eꝰ vrinam ꝓuocat nimis: dātur et capitella. xii. et medenturdropicis. ſi vero maniā ꝓuocat. qd̓ mulſa abūdanterbibita emendat. Corium et ſuccꝰ eiꝰ decocta ī vīo dolorem dentium mitigāt gargariſmo. idem ſuccꝰ eꝰ caliginē oculoꝝ detergit melli additus. Strignꝰ macionquē latini furialē dicunt. eo furorem faciat. hꝫ foliaeuſonio .i. eruce ſil̓ia: ſꝫ maiora ſpīoſa. haſte ſūt illi. xaūt. xii. hedere ſimilia: mollia ſicut acina. radix albagroſſa et larga: vno cubito lōgā. Naſcitur ī mōtuoſislocis vbi abudāt platani. Radix eꝰ eſt vene noſa. habita īfert nec̄eꝫ vel inſauiā vel mala fātaſmata UV De ſtrucio. Iſidorus.Trucios quā qdam herbā lanariā vocant eo pleriqꝫ lanā ex eo lauent. naſcitur in lociscultis. hec ſplenos dicta eſt. eo ſplen auferat. vel ſcolopēdros eo eꝰ folia ſcolopendro aīali ſūtſimilia. de .ſ. ſub noīe ſcolopende dictum eſt ſupra. Dyaſcorides. ſtrucio lanarii vtunt̉ ad fumigiuꝫ lāequo lana limpidatur. radiceſ eꝰ rotunde ſunt oblōge bibite diuretice ſunt et calide. Epaticis tuſſientibꝰortopnocis medentur. morbo etiā regio vtiliter adhibentur. Cum panace et cyparo bibite calculos veſicefrāgunt et excludunt. ſchyroſim ſplenis ſꝑgunt. Strucium matrici appoſitum m̄ſtruis īꝑat facit abortuꝫCum polenta et aceto poſitum tollit lepras. cuꝫ ordeifarina īpoſitum līpidat fiſtulas. Pliniꝰ libro. xxiiii.Herba lanaria ouibꝰ data ieiunis: facit abundātiamlactis Plateariꝰ. ſtrucios id eſt agreſtis cauliculusīſecundo gradū eſt calidꝰ ſiccꝰ. ſuccꝰ ac ſemīa foliaqꝫꝯpetunt vſui medicīe. Cum inuenit̉ receptō cauliculi:ſemen caulis agreſtis debet pōi. Cum auteꝫ ip̄a. foliadebent pōi. ſuccꝰ ita debet p̄parari folia cōterātur: etſuccus exp̄ſſus ad ſoleꝫ deſiccetur: biennium durat.folia viridia pōi debent ī medicīs ī vnguentis. virtutem hꝫ diſſoluendi extenuandi diureticam. Contralīgue paliſiꝫ ſem̄ eꝰ cōmaſticetur: et a patiente diu ſublīgua teneatur. ſi paliſis ī ſuꝑficie fit alicꝰ ꝑtis corꝑisſenē cōteratur et in ſacculo poſitum in vino decoqͣturet ſuꝑ locuꝫ patientem ſaccelletur. Contra litargiampuluiſ eꝰ naribꝰ inſuffletur. vt cerebꝝ ꝯmoueatur. Deniqꝫ cōtra yliacā ſtrāguiriā et diſſuriā eiꝰ folia bn̄ inoleo coqͣntur et ſuꝑ pectineꝫ cathaplaſmentur Macer. Strucion oſtracium qd̓ vulgi more vocatur Uimcalidam ſiccamqꝫ tenet: radix fugat eius. Cum vinomorbos iecoris ſi trita bibatur. yctericos ſic ſumpta

iuuat ſplenisqꝫ tumorem. Duꝝ quem greci ſclyroſimdixere repellis Hocqꝫ modo lapides veſice frāgere dicunt. Menſtrua ſic lotumqꝫ mouet tuſſiqꝫ medetur.Sic orthopnoicis ꝓdeſt ſi ſepe bibatur. Subdita matrici depellere fertur abortum. Et ſic tarde nimis educere menſtrua tradunt. Acri cuꝫ vino ſi iungitur atqꝫpolenta. Illius ſuccꝰ lepras emundat inunctas. Hocetiam ſucco tincto cum polline quā dāt Ordea: curarvt dicunt puſtula q̄uis. Si ſuꝑaddideris emplaſtri more dolori. Illiꝰ ſuccꝰ cuꝫ melle terendo iugatꝰ. Humores capitis purgat ſi nare trahatur. Sternutamentuꝫ ſe puluis mouet eiꝰ. Naribꝰ iniectꝰ maratro ſegnius albo. Ictericos mire ſuccꝰ medicabitur eꝰ. Huncſi uare trahunt lacti mixtum muliebri AvI. De thimo IſidorusMHimus dicitur eo odorem refert flos eius Pliniꝰ li. xxi. Thimi plures ſunt in coronamentis ſpecies: cadidum nigricans. Circaolſticia florent: cuꝫ et apes decerpunt: augurium mellis eſt. ꝓuentum enim ſperant apiarii. eo large flore ſcente. leditur auteꝫ imbribus. amittitqꝫ floreꝫSemen thimi pōt dep̄hendi cum tn̄ ꝙͣ ꝑͥminutūfallat origani. Sed qͥd intereſt id occultaſſe naturaꝫ inflore ip̄o intelligitur: eoqꝫ ſato naſcitur. Attici mellisin orbe toto ſūma laus exiſtimatur. Ergo trāſlatuꝫ eſtex attica thimuꝫ vix flore vti docemꝰ ſatum. Sꝫ aliaratio nature obſtitit: durante attico thimo: niſi inafflatu maris ſeratur. Erat qͥdem in omni thimo hecopinio antiqͣ. ideoqꝫ eum naſci in archadia Tuncoleā putabant gigni niſi intra trecenta ſtadia a mari. Thimis qͥdeꝫ nunc etiā lapideos cāpos in ꝓuincianarbonenſi refertos ſcimꝰ hec pene ſolo redditu ē longinquis regionibus pecudum milibꝰ ꝯuenientibuſ vtthimo veſcantur. Thimuꝫ oꝑtꝫ in flore colligi in vmbra ſiccari. Duo ſunt autem eius genera candiduꝫ radice lignoſa: naſcens in collibꝰ: quod p̄fertur. Alteꝝvero nigriꝰ floriſqꝫ nigri. vtraqꝫ multum exiſtimaturet in cibo et in medicamentis oculoꝝ claritati cōferreItemqꝫ diutine tuſſi eligmate faciles excreatōes facere cum aceto ſale. ſanguinem patitur cōcreſcere emelle longas fauciuꝫ diſtillatōes extra illita ſynapiextenuare. et iteꝝ ſtōachi vicia ventrisqꝫ. Cōdylomata excalefaciunt ꝙͣuiſ ſiſtunt aluū: ſi exulcerata ſit denarii pōdus in ſextariū aceti et mellis addi oꝑtꝫ. Iteꝫſi lateralis dolor ſit. aut inter ſcapulas: vel in thoraceEx aceto cum melle medetur p̄cordiis. Que potio daet in alie natōe mentis ac melancolicis. Datur et comicialibus: quos correptos excitat thimi olofactꝰ. Aitet dormire oꝑtere ip̄os in molli thimo. ꝓdeſt et orthopnoicis et hanelatōi. Mulieꝝqꝫ menſibꝰ retardatis.Uel ſi mortui ſint in vtero ptꝰ: decoctuꝫ in aqͣ ad tercias. Et viris aūt cōtra inflatōes melle et aceto: ſiventer turgeat: teſteſue: aut ſi veſice dolor exigat Exi tumores et impetꝰ tollit impoſitū Coxendicibꝰ īp̄onitur articularibꝰ morbis ſale triū oboloꝝ pōdere ītribꝰ cyathis aceti et mellis. Et in faſtidio trituꝫ cum ULVII.Iterum de eodem. Malladius.Himū et ī ſēptēbri m̄ſe vltimo cōuenit ſerereſꝫ meliꝰ plantis naſcitur. ꝙͣuis poſſit et ſemīegꝝ diligit apricū: macꝝ maritimum. Dyaſcorides. Thimꝰ eſt herba oībꝰ nota: frutex eſt hn̄s folia anguſta: puſilla et oblōga: et in ſummo capitella inſpecie formicaꝝ in ſe implicata. Eſt enim herba humilis et ramoſa cuꝫ duris ramulis et lignoſis: cui floſ eſtpurpureꝰ: et naſcitur in locis ſaxoſis et aſꝑiſ: vires hꝫacres et calefactorias paululū ſtrīgētes ꝓpter qd̓ oībꝰſtōachi thoraciſqꝫ viciis aptiſſim ē medicamē Bibita