LiberUndecimus

ac iocineris vicia. ideoqꝫ capraſ id aſpernari. In hoībꝰquoqꝫ fugiendum cenſet. addunt qͥdam tritum illud ſiopiatur lapide: ſcorpionem gignere. cōmāducatum ⁊ inIole poſitum vermes afferre. Alii vero ſi eo die feriat̉qſpiam a ſcorpione. qui ederit ocimum ſanari nō poſſe.Quinimo aliqͥ tradunt ocimi manipulo cum. x. cāchrismarinis vel fluuialibꝰ trito: cōuenire ad eum ſcorpiōesomnes ꝓximo. Diodorus ī emitericis etiā pedicl̓os facere dicit ocimi cibum. Etas ſequuta alacriter defēditnam id edere capras aſſerit. nec minꝰ ꝙͣ mentā ⁊ rutaſcorpionum terreſtriū ictibus: marmoꝝqꝫ venenis illd̓mederi. ⁊ hoc cuꝫ vino addito aceto exiguo. vſu quoqꝫcomptum eſt deficientibꝰ ex acēto odoratu ſalutarē eſſeet ad multa medicinaliter ꝓdeſſe ¶ Dyaſcorideſ. Ocimum hꝫ haſtas duaꝝ palmaꝝ. que videlicet haſte folliculos hn̄t ſimiles iuſqͥamo: ſemen nigꝝ ſimile milāticoEi virtus eſt calida morſuſqꝫ venenatos cōpeſcit cumvino bibita. ſchyaticis quoqꝫ maxime ꝓdeſt. cū ꝑiꝑe acmurra vel mirta. Radix eſt ei tenuis et iutilis. ¶ Palladiꝰ libro. v. In mēſe apli ocimuꝫ ſeritur. citoqꝫ naſci d̓rſi ſtatim vt ſatum eſt aqua calida ꝑfundatur. Rem miram de ocimo martialis affirmat: ꝙ modo purpureosmodo albos flores pariat. et ſi ex eo ſemine freq̄nter ſeratur: modo in ſerpillum: modo in ſiſimbrium mutetur.¶ Idem ī libro. xi. In menſe quoqꝫ octobri ocimū ſerit̉qd̓ et citius hoc tꝑe naſci fertur: ſi aceti ymbre leniter īum ſpargatur¶ UIII¶ De virtute ipſius medicinali.¶ Dyaſcorides.Cimum cuius virtutis ſit: pene inter medicosīcerta eſt opinio Nam qui autore chryſippo ip̄ꝫcriminātur. hec eius vicia ꝑcenſent ꝙ ſtoachoſit īutilis: ꝙ oculos hebetet. ꝙ iecori obſiſtat. ꝙ īſaniaꝫfaciat. ideoqꝫ genus huius herbe captum ab īſania nūquā omnino cōtingere: addūt p̄terea lapide contritumſcorpiones gignere. affri quoqꝫ putant pedicl̓os nutrire. hoc etiā ꝑſuaſum dicūt eſſe: ꝙ ſi qͥs eo die quo ſūpſerit ocimum a ſcorpione feriatur: ſaluari nō poſſe. Quid̓ opiniōe aduerſa ſūt: hec falſa aſſerūt. īmo ꝓdeſt ſtōacho: qꝛ īflatōes e ius diſſoluit ructuādo. Ex aceto coctūet ſumptum defiuentem repͥmit aluū. ſemen eiꝰ trituꝫ ⁊hauſtum naribus ſternutamenta cit. atramento ſutoriotꝑatum verrucas tollit. Ocimum vero multum ꝯmeſtūcaligines oculis infert. ventrēqꝫ mollit. et diureticū eſtlac mulieribꝰ ꝓuocat. ſcorpti ꝑcuſſum mitigat. Cuꝫ viobibitum dolores tollit oculoꝝ: ſuccꝰ eiꝰ īunctꝰ detergitoculoꝝ caligīes: reumā ꝓhibet. ſemen eius bibitū maxime ꝓdeſt melācolicis: medetur diſſuriis ¶ Conſtātinusvbi ſupͣ. Ocimi duo genera ſūt. gariofilatum eſt calidūin pͥmo: ſiccum in ſcd̓o: ſi tn̄ in aqͣ frigida īfūdatur: ⁊ naribus applicetur: aque frigiditaſ ꝑ naͣres cū odore ducetur: ideoqꝫ infrigidat. vn̄ et ⁊ qͥdam frigidū illd̓ eſſe putant. Eius ſꝑma ſtipticum eſt. De quo cum bibitur egeſtio de calore facta cōſtringitur: et mēbra cōfortantur.Aliam ſpeciem quā vulgꝰ citrinuꝫ vocat. G. triſtia corda letificantem notauit. eſt calida in pͥmo gradu ⁊ ſiccāin eodem. Qd̓ genus eſui datum ſtōachum frigidum ꝯfortat et humidum Opilatōꝫ aꝑit cerebri. defectionemcordis amputat: vigilias: tumorem: ſuſpitōeꝫ cordiſqꝫtręmorem q̄ ꝓpter coleram nigrā ⁊ vſtum ſuum pellit.Plinius vbi ſupͣ. Ocimum litargicis ⁊ inflamatisvalet̉. illitumqꝫ capitis doloribus cum roſaceo vel mirteo vl̓ aceto Et oculoꝝ ep̄yforiſ īpoſitū ex vino Eſt etiāvtile ſtomacho. inflatōes ⁊ ructum facit ex aceto diſſoluere ſumptū Aluuꝫ ſiſtere īpoſitum. vrinam ciere Sicet morbo regio ⁊ ydropicis ꝓdeſſe Biſtillatōeſ eo coli ⁊ſtomachi inhiberi. valet etiā celiacis. et coctum dyſētericis Aliqui et in tenaſmo Et ſanguineꝫ excreātibꝰ invino. auribꝰ cū adipe anſerino eſt vtiliſſimum p̄cipue in

fantium Semen eiꝰ tritum ſternutamenta ꝓuocat naribus hauſtum Diſtillatōes quoqꝫ capitis illitū vuluaspurgat in cibo ex aceto. Uerrucas mixto ceramentoſutorio tollit. venerem deniqꝫ ſtimulat: et ob hoc etiamequis aſiniſqꝫ ingeritur tꝑe admiſſure Ocimo ſilueſtriefficacior eſt vis ad eadem oīa. peculiaris ad vicia q̄ vomitōibus crebris ꝯtrahuntur. beſtiaꝝ morſui radix ī vinō efficaciſſima eſt ¶ Plateariꝰ. Ocimū qd̓ alio noīe d̓rbaſilicum eſt calidum ⁊ ſiccum. cuiꝰ eſt duplex māeriesgariofilatum ⁊ citrinū. Hec herba ex aromaticitate virtutem hꝫ ꝯfortādi ex qͣlitatibꝰ. diſſoluendi: ꝯſumēdi: extergendi: mundificādi. aqua decoctōis eiꝰ datur contraſincopin et cardiacam. ad idem quoqꝫ valꝫ vinū in quoiacuerit ip̄a ꝑ noctem. valꝫ etiam ꝯtra tenaſmon. ⁊ ꝯtraſtomachi frigiditateꝫ ¶Ipocrates vbi ſupͣ. Ocimū calidū eſt ⁊ inflamatōꝫ ventris ꝯmouet. eiuſqꝫ ſemen melācolicis valde ꝓdeſt.CIIIIDe oleoſileno et oliſacro ¶ IſidorusLeoſilenon ē apii ſpēs ſic dicta eo ꝙ ſit molliorfolio ⁊ caule tenero ¶ Pliniꝰ li. xix. Oleoſilenon vel oreoſelinon eſt herba cicute foluis: radice tenui: ſemine anti: minutiore tn̄. ¶ Idem in libro. xxOleoſileno vel oreoſelino vis eſt pͥuata cōtra araneas.Iſidorus. Oliſacꝝ quoqꝫ eſt genus herbe ortolane:q̄ vt ait ypocrates calide eſt virtutis: et auſtere In oleribus cocta: ſtōacho eſt ꝯmoda. Eruca vero ꝯmeſta ml̓tum excalefacit. veſicam et vrinam mouet ¶ Pliniusvbi ſupͣ. Oliaſtꝝ qd̓ hypoſelinuꝫ vocant ſcorpionibꝰ aduerſatur. potoqꝫ ſemine torminibꝰ interaneis medeturvrine quoqꝫ difficultatibus ꝓdeſt ſemen eius decoctuꝫet ex mulſo potum. Canis rabioſi morſibꝰ potum ⁊ illitum medetur. Succus eius algentes calefacit potus.Dyaſcorides. Oliſacꝝ occurrit ictibus ſcorpſonum. etmorſui canis ex vino datum. De ſemīe illius vber ẜmoeſt. In mulſa decoctuꝫ vrine difficultatibꝰ medetur potatum. Eodem modo ſanat ventris tormentum: ac cēteroꝝ q̄relas inteſtinoꝝ. Radix in vino de cocta calculosexpellit: ⁊ lateris lumboꝝqꝫ doloribus eadem potōe ſuccurrit. Succus algentibus ꝓpinatus calorem ꝑ mēbradiffundit ¶ Ex herbario. oliſacꝝ vl̓ hypoſelino trita expaſſo potui ſumpta ſtranguiriam potenter emendat¶V.¶ De olere IſidorusLus ab alendo dictum eſt: eo ꝙ pͥmum oleribuſquondam alerentur hoīes: āteꝙͣ fruges ederēt¶ ⁊ carnes. Tātūmodo em̄ oleribus alebantur etarboꝝ pomīs: ſicut aīalia herbis. Dicitur olꝰ molle qd̓dam herbe ortolane genus ¶ Actor. olus itaqꝫ generaliter d̓r omnis herba p̄cipue ortolana: q̄ in cibum ⁊ alimentum hominis aſſumitur. Un̄ yſidorꝰ maluam ⁊ rapam napum ⁊ raphanum lactucam paſtinacam aſcaloniam cepam intubum allium vlpicum ⁊ ſimilia d̓putatinter olera. Nihilominꝰ tn̄ appriato vocabulo d̓r olusherba q̄dam ſpecialis ortolana: q̄ vulgo carilis nomīat̉ſiue braſica. de qua ſub vtroqꝫ noīe iam in hoc eodemlibro dictum eſt ſupͣ Auicenna vbi ſupͣ. olus aliamentqd̓ eſt. in ip̄o ſcd̓m dyaſcorideꝫ medicine virtuſ omninonon eſt. ⁊ eſt aquoſum ſicut attriplex qd̓ ſaporem nō hꝫ⁊ in hoc abundat plus omnibus oleribus. Eſt em̄ vehementioris humiditatis ꝙͣ lactuca ⁊ ꝙͣ cucurbita Nutrimentum eius paucum eſt: eius penetratio non eſt veloxeo ꝙ penitus nitroſitate pͥuatum eſt. Teſte galieno frigidum ⁊ hūidum eſt in ſcd̓o. Ex eo fit emplaſtꝝ calidisapoſtemātibus: ⁊ eius radix melīs vlceribus. Succꝰ eꝰcum oleo roſeo cōfert ſoda ex aduſtione ſolis accidenti.Cōfert etiā tuſſi calide ꝓprie d̓coctū cum oleo amigdalino ⁊ aqua dulcis granati¶ QVI¶ De origano ¶ IſidorusRiganum d̓r: qd̓ latine īterp̄tatur colena eo ꝙPvinū colorꝫ infuſa. hec herba eſt calida: d̓ducūt