LiberUndecimus

Aparis dici videtur eo ꝙ habeat ī ſūmitatibꝰ(rotūda q̄dā ſeminū capitella ¶ Plinius vbi ſupͣ¶ Diximus inter ꝑegrinas frutices de caparo: nōvtendum tranſmarino. innocentiꝰ ē ytalicuꝫ. ferūt illosqui quotidie edunt: paraliſi nō periclitari. nec lienis doloribus. Radix eius vitiligines albas tollit: ſi trite inſole fricentur. in vino potata ꝓdeſt ſpleneticis. et ī lumhoꝝ doloribus atqꝫ paralaſi. dentium dolores ſedat. tritum ex aceto. Infunditur et dolori auriū oleo d̓coctumvlcera que phagedenas vocant folia et radix recens cūmelle ſanant. Sic ⁊ ſtrumas diſcutit radix. vermiculosqꝫ cocta in aqua. iocineriſqꝫ maculas medetur. datur ⁊atiueas in accto ac melle. Oris etiaꝫ exulceratōes inaceto decocta tollit. ſtomacho tam̄ inutilis eſſe īter autores cōuenit ¶ Dyaſcorides. Caparis ſchyroſim ſpleniſſuꝑ omnia medicamina iuuat. frutex eꝰ ſpīoſa ſuꝑ terrāſoarſa. plctōne plena ſicut ſentix habens folia cydonieſimilia. ſcm̄ aūt ſicut oliua. Radices magnas et ml̓taslocis aridis et maxime in muris naſcitur. Semen eiuſpentreꝫ mollit. Comeſtū aūt cacoſtomachū eſt. Radixet ſemen cū viuo bibita ſplenē attenuāt. vrinā ꝓuocāt.ſanguinē deponūt. ſchyaticis et ꝑaliticis bibita mirifice pdeſt. mēſtruis īperat. ſemen eius coctum cū aceto ⁊ore retentum dolorem dētiū mitigat. radix eius trita ⁊impoſita: duricias et ſcrofas ſpargit. Succus eiuſdemauri infuſus vermes occidit. ¶ Iſaac. Capari ſunt etradix et frōdes: et fructus eius oēs ſūt calidi in ſcd̓o gͣdu qd̓ teſtatur eoꝝ pōticitas acumen et amaritudo Ioincidūt et diſſoluūt et mūdificāt ſtomachum a ſuꝑfluishūoribꝰ. Opilatōꝫ ſplenis ac epatis aꝑiunt et duriciaꝫſoluūt. vrinam et mēſtrua ꝓuocāt. meliores ſunt ẜm medicinā: ꝙͣ ẜm cibum: qm̄ illaudabilis nutrimēti ſūt. vtpote colerici nigriqꝫ ſanguinis generatiui. neruos etiāſtomachi īpediunt et ꝑcutiūt aſſuefacti. vnde oꝑtet eoselixos māducari. ablataqꝫ eoꝝ aqua cōditos cū oleo etaccto. Qui ſi cum carne vel alio comedātur: non abſqꝫcoriandro manducandi ſunt: cuius natura temperiemmagnā eis p̄ſtat ¶ Plate arius. Caparis ſiue caparusherba eſt vel frutex in trāſmarinis ꝑtibus: cuiꝰ cortexp̄cipue ꝯuēit vſui medicīe. In prīcipio veriſ colligituret deſiccatur. ꝑ ſex ānos in multa efficacia ẜuatur. Eligendus autē eſt cortex qͥ cū frangitur non pulueriſaturet qͥ aliqͣntulum ſubrufꝰ eſt et ſubamarus. flores enī adhūc tuberoſi colligi debent. qꝛ iam dilatati nō valent.Cū ſale et aceto cōditi ẜuantur. virtutē hn̄t incitādi appetitum. humorem in ore ſtomachi exiſtentē digerendi.ſtomachū ꝯfortāt: infrigidatum calefaciunt. cibꝰ eī ſūtet medicina. ꝯtra vicium ſplenis et duriciē epatis valetvinum decoctōis caparis. Succus folioꝝ eius auribꝰīmiſſus vermes necat. valet etiā herba hec ad yliacam¶ XII.ſionem et artheticamIterum de eodem ¶ AuicennaAparis eſt frutex hn̄s radicem et fructū aliūqͥ eſt ſicut cūcumeris. et eſt acris et calida: q̄ poIita in muſto ꝯẜuat illud ab ebullitōe ſicut ſynapis. Eiuſqꝫ radix eſt amarā et acris. Et q̄dam ſpēs eiꝰeſt culzūia faciens in ore bothor vſqꝫ ad terminuꝫ quoveſicetur: et apoſtemat gingiuam. Qd̓ in ip̄a iuuatm̄eſt. ſunt radicis eius cortices. Eſt autem capariſ reſolutiua et aperitiua: et abſterſiua. Eiuſqꝫ radix eſt inciſiuaſubtiliatiua: mundificatiuā: et aperitiua. in eiuſ corticeſunt amaritudo et acrimonia et ſtipticitas. Nutrimentuꝫ fructus eꝰ p̄cipue cū ſallitur. paruum eſt. ⁊ qd̓ ex eaē hūidū magis ē nutritm̄: ꝙͣ qd̓ ſiccū ē. Radix eius reſoluit ſcrofulas et duricias. eiqꝫ admiſcetur qd̓ eꝰ virtutem frangat. Cortices radicis eius ponuntur ſuꝑ fraubulenta et ſordida vulnera. ꝯferuntqꝫ ſchyatice et āchedoloribus. Paraliſi quoqꝫ et ſtupori cōfert. et mēbra ꝯſtringit ꝓpter ſtipticitatem que ī ip̄a eſt. Similiter etiāIfert attritōi lacertoꝝ: capitibꝰ et in medio eoꝝ acciden

ti. Cortices radicis maſticati extrahunt e capite hūiditatem. ac ſedāt in eo frigidum dolorem. in aureꝫ quoqꝫdiſtillatur ſuccuſ eius: ꝓpter vermes ip̄ius. et cum leſodente ſtringitur cortex radicis eius. Qd̓ ſallitum eſt exea confert patientibꝰ aſma. ip̄aqꝫ magis cōfert ſplēi acduriciei eꝰ bibita: et cum ordei farina et ſimilibus ēplaſtri more ſuppoſita. Solutōe humorem crudum groſſūeducit et mēſtrua ꝓuocat. Interficit quoqꝫ ẜpentes. etī inteſtinis vermes. Emorrordibus cōfert. augm̄tatqꝫcoitum. et qd̓ ex ea ſallitum eſt ſoluit. cū ſumitur ante cibum ¶ Cōſtantinꝰ vbi ſupra. Capari ſunt ī ſcd̓o graducalidi et ſicci. hoꝝ radix et frodes: et poma: et ſemen: intrant medicinam. Magis tn̄ cibo poma et frondes: radix vero medicine ꝑtinet. Oīa tn̄ ep̄ar et ſplen aꝑiuntopilatū. ſed radix eſt fortior omniū. vnde cōtra duriciāſplenis maxime cum aceto bibita cōuenit. et groſſos acviſcoſos humores ꝑ vrinam et egeſtionem elicit. Cummelle vero et aqua calida potata artheticam de groſſishumoribus diſſoluit Cathaplaſmata quoqꝫ cum melleduriciam ſplenis curat puluerizata et cum aceto tꝑata:morpheam albam mundificat. Succus frondium eiusauribus inſtillatus. vermes in eis natos occidit. cathaplaſmatus autem ſcrofam et apoſtemata dura ſoluit.XLII¶ De cardamo ¶ DIaſcoridesArdamus. id eſt naſturcium vel creſſon. babilonicus eſſe d̓r oībus vtilior. Se men eꝰ calidiſſimum. cauſtice virtuti participās: et cacoſtomaticum. ventrem turbat. lūbricos expellit: ſplenem attenuat cum aceto. ſed abortum facit et ſperma coagulatet venerem ſtimulat. ſimiliſ eſt ſynapi ⁊ eruce. impoſitūlepras et zernas emendat. additoqꝫ melle duricias ſplenis compeſcit ſordida vulnera ſucco adhibito purgat.Morſibus venenatis bibitus occurrit. fumigatō eiusẜpentes fugare facit. ꝓfluentibus capillis illitꝰ ſuccusoccurrit. Carbunculos cum polenta rumpit: ⁊ aceto coctum. ſchyaticis vtiliſſime cum aceto et polenta impoſitum ſubuenit. tumores atqꝫ duricias ſpargit. Reſoluitordiola matura. impoſitum cum aqua ſalſa: ī dolore cordis in lacte caprino coqͥtur et ad bibendum datur. Oīſqꝫ loci dolorem tollit puluere ſeminis aſperſo: ſed pͥꝰ vncto melle loco. Scabiem quoqꝫ ſanat cum aceto Natura cardami cauſtica eſt: et tn̄ vſum venereū inhibere videtur: ea fortaſſe ratōe: quā etiaꝫ ruta nimia vi calorisſem̄ ꝯſumit gēitale. ferm̄to mixtus et appoſitus. vermiculos et carbunculos ꝓuocat. ſuppuratōem dirumpit.Succus eius infuſꝰ auribꝰ: dentium dolorem mitigat.ſemen vero partus necat. Idem cum auſtero vino bibitus aīalia ventris extinguit. prur iginem cum adipe anſerino tergit: ſorbitōibuſ mixtum pituitā pectoriſ ſoluitlichenas. id eſt impetigines et vlcera capitis illitū cummelle purgat humores pectoris. dolores pectoris cuꝫlacte caprino coctum mitigat. Aluum ex aqua propinatum purgat. D ieiunis ſumptum ex melle tuſſientibus eſt ſalutare. Corpus autem rubere facit: etideo cephalicis: et ad ea que calefieri opus eſt: cōgruitherba eius hec omnia facere valet. ſed paulominus efficaciam habet. Cardamus agreſtis vbiqꝫ naſcitur: et ꝙͣplurimum locis aquoſis frutex eius habet vniuſ cubitilongitudinem. in foliis plena que cardamo ſimilia ſuntſed maiora: naſcitur verno tꝑe. matureſcit eſtate. floreshabet in omnibus virgis. multos: minores: et alboſ. minutum ſemen radicem oblongam: tenuem: et odore īſcidam. Cardamo ſimilatur: et ſchyaticis medicatur. Dolorem capitis tꝑalem cōpeſcit. arteticis antiqͥſ ſubuēitQue tuſa et axungia mixta debet imponi: et poſtea ſinevnctōe olei: ꝙͣdiu faciat vſtionem lauari. quod ſi aliqͥdcauſe ip̄ius remanſerit: iterum radix tuſa imponitur:et omnia ſupradicta facit.