LiberDecimus

colligitur. Et idē dicitur reu qd̓ radix qͣſi radix barbarica vel pontica ¶ Plateariꝰ. Reubarbaꝝ quod ī indiaet vltra marinas ꝑtes reꝑitur: radix eſt cuiuſdam arboboris: quaſi quedā tuberoſitas. Eligitur illd̓ qd̓ gͣue eſtin ſuo genere et nō ꝑforatum qd̓ etiā cum frāgitur: īterius habet quaſdā venulas diſtinctas: hinc rufas: hincſubalbidas: hinc croceas. et cōmaſticatum tingit quaſicrocꝰ. virtutem habet purgādi colerā principaliter ⁊ diur̓eticam. cōpetenter poītur in ſyrupis ꝯtra febres acutas. Cōtra calefactōnem epatis: et opilatōnem ex calida cauſa: datur cū aqua calida. Renponticū ſil̓e ē reubarbaro ſed nō cōtiguit ſicut illud. habet virtutē mūdificandi et cōfortādi ex ponticitate: et diureticā ex qualitatibus. aqua decoctōnis eius vel ſuccꝰ feniculi cuꝫ eodatus ſoluit opilatōnem ſplenis et epatis ex frigida cāpuluis eius cū melle datus lumbricos occidit. ¶ Dyaſcorides. Reupōticum in boſforo naſcitur: et ſic ad greciam deportatur. Radix eſt aliquātulum vaſta ⁊ īgroſſata. centauree maiori ſil̓is. ſed breuior atqꝫ fragilis.leuis in pōdere. ſine odore. guſtu amara. leniter ſtrīgenſet ſi maſticetur glutioſa fit. et crocei coloris. habet aūtvires efficaciter ſtringētes. Ob hoc in vino lymphatoadhibita fomento inflationes deſiccat. vulneraqꝫ glutinat. ⁊ ſanguīs abundātiam repͥmit. habꝫ in ſe maxīaꝫtemꝑandi ſubſtātiam. qꝛ retinet in ſe terreni frigoris etcaloris ꝑtem. Eſt etiā leptomeris: vn̄ potata ad ſpāſmata reumatica iuuat. et leniores impetigīes ſanat. Sem̄repͥmit et luxuriā tollit cum aceto bibita emoptoicis etdyſentericis eſt iuuatiua. Bibita quoqꝫ ſtomachi tollitinflationem. eiuſqꝫ laſſitudīem ꝓhibet ac doloreꝫ. Spleneticis et epaticis ꝓficit. cōquaſſationes corꝑis reficitac de alto cadētibus ſubueīt. lumbis etiā et tortōnibusthoracis et ypocūdriis eſt ſalutaris. Stericas et ſchyaticas cauſas ꝯpeſcit. ſanguīem reiiciētibus adhibeturvtiliter. aſmaticis ſubglutiētibus ꝓdeſt. Dyſentericismaxīm p̄ſtat effectū. frigoribꝰ typicis ſingulare eſt remediū. morſibus venenatis occurrit. cum aceto impoſita zernas et liuores limpidat. et ſil̓iter cum aqua tumores om̄es tollit. Auicēna. Reubarbaꝝ adulteratumſpiſſius eſt ac vehem̄tius ſtipticum. puꝝ aūt eſt vehem̄tius raꝝ et minꝰ ſtipticum. et eſt crocee tincture. In ipſa eſt terreitas amara: ꝓpter actōnem igneitatis in ipſaCōfert pāno ac veſtigis ſuꝑcutes remanētibus: qn̄ cūaceto linitur. Ex eo fit emplaſtꝝ ad apoſtemata calida.cōfert etiā impetigini cum aceto. Eius epythima. caſuiac ꝑcuſſioni cōfert valde ꝓdeſt etiā cōtuſioni lacertoꝝet rupture. Cōfert aſmati: et ſputo ſanguinis: ⁊ epatisſtomachiqꝫ doloribꝰ intrinſecis: ſingultui: et dolori pungitiuo ventris: ac dyſenterie: ac dolori renū et veſice: atqꝫ matricis: et fluxui ſanguīs: ac febribꝰ antiquiſ. Splenem attenuat. et morſui uermiū venenoſoꝝ remediū ē.¶ Cōſtantinus vbi ſupra. Reu aliud eſt indicuꝫ aliudpōticum. Indicū eſt laudabilius calidū et ſiccū in ſecūdo gradu. Quoddā ſtipticitatis et acuminis hꝫ. ſtomacho defecto valet. ventoſitatem et ep̄atis dolorē et ſplenis duriciem: et ypocūdriam: et extenſioneꝫ curat. renūac veſice dolorem et matricis extirpat. Sanguinē de pectore manātem cōſtringit. hanelitꝰ ſingultum: vulnerainteſtinoꝝ: diuturnā ſolutōnem ac ꝓlixam febreꝫ amputat. faciem et cutem a lētiginibꝰ et impetigine md̓ificatContra reptiliū morſus facit pulueriſatꝰ: et cum acetotemꝑatus.CXXVII.¶ De roſmarino ¶Iſidorus.Oſmarinū latini ab effectu herbā ſalutareꝫ voO cant. folia habet feniculi ſil̓ia. atqꝫ aſpera et rotatim terre ꝓſtrata ¶ Plate arius. Roſmarinꝰeſt herba calida et ficca cuius folia et flores competuntvſui medicine. flos aūt anthos dicitur. vn̄ fit electuarium qd̓ dicitur dyanthos. In locis marinis creſcit. vnd̓

et noīatur. habet virtutem cōfortandi ex aromaticitatediſſoluendi ex caliditate. extergendi: et mundificandi ⁊cōſumendi ex ficcitate. et virtutem dyaforeticaꝫ ex calore aꝑiente. Cūqꝫ calida et ſicca eſſe dicatur in exceſſibꝰab autoribꝰ nō determīatur. Herba ip̄a libanot ides. vrdendrolibanū dicitur. quidā tamen dicunt ꝙ ſit fruteralij vero ꝙ herba ſit. Cum inueītur in medicinis recertio anthos vel roſmarini: debent poni flores folia ve libanotidis vel deudrolibani. flores ad ſolē deficcati perannū ſeruātur in efficacia multa ſil̓iter et folia. ꝯtra ſincopim et cardiacam paſſionem datur dyanthos cum vinō decoctionis oſſis de corde cerui. vel decoctio fit ī vinō vel aqua rōſaꝝ ip̄mqꝫ vinū datur patiēti. vel aliterex ſucco folioꝝ et aqua rōſaꝝ et ſucco paſtinace additozuccaro fit optimus ſyrupus. et puluere oſſis de cordecerui. vel in tali herba datur. Cōtra frigiditatē ac debilitatem cerebri roſmarini decōctio in vino fit et patiēsdiſcooꝑto capite fumū recipit. Cōtra vue humiditateꝫacetum vel vinū decoctōnis eius gargarizātur. Cōtraſtomachi frigiditatē et ad digeſtionem cōfortādam deanthos vel vinū decoctionis eiꝰ ⁊ maſticis maſticaturCōtra ſtomachi doloreꝫ et inteſtinoꝝ ex ventoſitote vinum decoctōnis eius ac cimini potatur. Cōtra ſtringiriam et dyſſuriā flores eius vel ſaltē folia in vino coctapectini cathaplaſmātur. ad menſtrua ꝓuocāda: matricēmūdificandam: et cōceptum iuuādum: fit ex aqua decoctōnis eius fomētuꝫ. Ml̓ieres ſalernitane flores ī oleomuſtelli decoquunt et ita ſupponunt ¶ Ex ſynonimis.Notandū ꝙ hoc nomē anthos apud grecos ꝓ quolibetflore ſumitur. ſed apud nos ꝓprie roſmarini vel libanotidis anthos dicitur ¶ Dyaſcorides. Libanotida quāromani roſmarinū vocat eo ꝙ in corona cōponitur. habet virgas tenues longas et virides in quibꝰ ſunt foliaſpiſſa et oblōga. deforis alba deintus viridia cuꝫ odoregraui. virtus eſt ei termātica et leptomerica extenuatoria et purgatoria yctericis medetur acoꝑis confectionibus et glutinis neceſſarie miſcetur ¶ CXXVIII.¶ De ſabina et ſaliūca ¶ Plintꝰ libro xxiiij.Abina que a grecis brathū dicitur duoꝝ generuꝫ eſt. Altera ſil̓is eſt amaraco folio: altera cupreſſo. Ideoqꝫ quidā dixerūt eam cupreſſuꝫ creticam. In medicamētis vero duplicato pondere aſſumitur: et eoſdem effectꝰ habere quos cynamum traditur.Collectiones minuit. nomas cōpeſcit. Illita purgat vlcera. emortuoſqꝫ ꝑtus extrahit appoſita et ſuffita. Igni ſacro et carbuculis illinitur et cū melle ac vino pota:morbo regio medetur. pituitas quoqꝫ gallinacei generis. herbe fumo tradūt ſanari. ¶ Cōſtantinus vbi ſupͣ̄.Sabina in tercio gͣdū calida et ficca. humores attenuatvrinam et mēſtrua ꝓuocat ¶ Platearius. Sabina ē herba in ſecūdo gradu calida et ficca. folia eius medicīe cōpetunt ac ꝑ annum ſeruari poſſunt. virtutem hꝫ dyaforeticam et extenuatiuā. Cōtra vicium matricis ſtringriam dyſſuriā: eius folia cōtrita in vino ⁊ oleo decoquatur et ſuꝑ pectinem cathaplaſmētur. Ad idem valet exea fomentū. Cōtra vicium pectoris ex frigida cauſa: eſcōtra ſtomachi dolorem et inteſtinoꝝ ex ventoſitate datur vinū decoctionis eiuſdem herbe. Contra tenaſmonex frigida cauſa. folia eius cōtrita in accto forti ⁊ vinodecoquūtur: vt fumum patiens ſuſcipiat per inferiora.¶ Dyaſcorides. Saliuca eſt genꝰ herbe que radiculaiet folia hꝫ ſubrūfa. floreſqꝫ plurimos a terra refoſſa. inmodum ſtipulaꝝ conſtringitur. Naſcitur aūt in lapicbus ſūmis et norica regione. Illa vero optīa eſt que eſtodorifera recens et ſine ſabulone plurīoſqꝫ ramulos etradices hn̄s. pōt ergo eadem q̄ et ſpica. ꝙͣuis deformior ſit ¶ Plinius libro. xxi. Odoramētoꝝ multa nichūattinent ad coronamenta vt yris atqꝫ ſaliunca. quanqvtraqꝫ nobiliſſimi ſit odoris. Saliunca quidem folioi a