LiberDecimus

ganges fluuius oritur. Cuius ſuccus primum eſt dictꝰlaſir. quia manat in modum lactis. deinde vero vſu deriuato laſer noīatus eſt ¶ Platearius. Laureola frutex ē:cuius ſemen vel fructꝰ vſui medicine cōpetit. et cōcognidium appellatur. Itaqꝫ cum eius receptio inuenitur:cructus debet poni. ꝑ duos annos in efficacia ml̓ta ſeruatur. virtutem habet purgādi principaliter flegma etcoleram vnde et ſanis: lapſis: et egris nō multū febricitantibus dari pōt: puluis cōcognidii ſubtilis diu cumoleo bullitur: et ſic ex eo pecten ꝓpter ſtringiriam ⁊ diſqcuriam inūgitur. Renes quoqꝫ ꝓpter tenaſmō ex frigiqo et glutinoſo humore inteſtinis adherente. ꝓpter ſurpitatem īmittitur auribus: ſi fiat ex humoribꝰ ibidē exiſtentibus. Sanioſas quoqꝫ ſuꝑfluitates ꝯſumit ¶ Dyaſcorides. Lenticula ſuꝑ aquam inueītur natans rotunna ſicut lens. colorem viridem hn̄s. virtus eſt ei frigiqa. vnde tumores omnes ſpargit. ignē ſacrū extinguit.podagricis neceſſarie miſcetur. ſola et cū polenta mediibus appoītur: infantibꝰ et enterocelicis auxiliatur ¶ Lepidū quē multi gingiō appellant. herba eſt nota omibus in ſale et lacte ꝯponitur. huius folia hn̄t virtutem inſcidā et vulneraticam. apii radice addita ⁊ horis quatuor impoſita. faciunt vulnera. Schyaticis medentur: ſpleneticis opitulātur. lepras mundant. Radixus collo ſuſpenſa dolorem dentibus tollit. ¶ XUV.De libanotide et lingua auis ¶ DiaſcoridesIbanotidis genera ſunt tria. vnuꝫ ꝓfert ſemenqd̓ cacoetos dicitur. habens folia maratro ſimilia. ſed latiora. virgam in medio lōgam ampliꝰcubito in qua eſt capitellum ꝓferrens ſemē albuꝫ ſimilepōdilio. Quod ſemen obrotūduꝫ eſt et anguloſū odorēhabens qͣſi reſine inſcidum. Quod ſi maſticatum fueritos cōburit: alba eſt illi radix odorem hn̄s thuris. Alterum eſt genus ſupͣdicto ſimile. cuiꝰ ſemen eſt latū et nigrum. ſicut ſpōdilion. ſed nō ita cādidum. Radix em̄ ēdeforis nigra: deintus alba. porro libāotis que dicituracarpos .i. ſine ſemīe. ſupͣdictis omnibꝰ ſimilis eſt. ſꝫ necflorem habet. naſcitur in locis aſꝑis atqꝫ ſaxoſis. om̄iūfolia cathaplaſmati adhibita: e morroides ꝓhibēt. Anitumorem pellūt. cōdilomatā ſoluunt. Scrophaſqꝫ ſpargunt. et apoſtemata ſimiliter curāt. Radix eoruꝫ ſiccamelle addito vel vino vulnera curat ſordida. tortionibꝰmedetur. venenatis occurrit morſibꝰ. menſtruis īperatvrinā ꝓuocat. puſtulas corꝑis emendat. Succꝰ radiciseaꝝ capillos manare nō ſinit. Semen etiā omnia p̄dictafacit. Epylenticis quoqꝫ p̄ſtat effectuꝫ cauſas thoraciſſanat bibitum ydropicis eſt ſalutare cuꝫ oleo ꝑunctumyctericis cum vino et pipere datum ſingulare p̄ſidiumeſt. ꝓdeſt etiā cōquaſſationibus et pōdagris cathaplaſmatibus impoſitū. In thracia naſcitur libanotideſ amaro guſtu: habens folia p̄dictis ſimilia ſed aſꝑiora ⁊ albidiora. Cuius accepta radix purgat caput et ventrē deponit. Eſt iterū libanotidis genus qd̓ romani roſmarinum vocāt. de quo ſcꝫ dicetur inferius ¶ Platearius.Lingua auis habet folia ꝑua et acuta. lingue auis conformia: et eſt in primo gradu calida et humida. decoctain aqua ordei ꝓdeſt ethicis et cōſumptis. et aquā decōctionis eius cōtra ſiccitatē pectoris. ¶ Auicenna. Līgua auis eſt calida in tercio humida in primo gradu. Infoliis eius eſt cōſtrictio et mūdificatio et conſolidatio.Itaqꝫ ꝯſolidant et vlcera humida carne replent. Cortices eius cum aceto cōferunt. poſiti ſuꝑ ꝯtritioneꝫ lacerprum. Confert etiā tremori cordis et in coitu addit.¶ Conſtantinꝰ vbi ſupͣ. Lingua auis in pͥmo gradu calida et humida coitū ꝓprie cōfortat. ſpermaqꝫ augmen¶ XαVI.¶ De maiorana et malabatro ¶ PlateariusAiorana eſt herba que alio noīe ſanſuccꝰ dicitur. calida et ficca in ſecūdo gradu. flores et fo-

lia eius competunt vſui medicine. Igitur in eſtate collecta cum floribus in vmbroſo loco deſiccatur. ac ꝑ annūſeruatur. Ex aromaticitate virtutem habet cōfortandi.et ex qualitatibus ſuis diſſoluendi. cōſumendi. et mūdificandi. puluis eius in cibo datus et vinū decoctōis eiꝰſtomachum infrigidatū calefacit: et digeſtionē ꝯfortat.appoſita quoqꝫ naribus cōfortat cerebruꝫ. fomentatioex aqua decoctionis eius facta matricem mundificat: ⁊ſuꝑflua cōſumit. flores et folia in teſta calefacta. et ī ſaccello dolori ſtomachi ex ventoſitate ſuppoſita eū ſoluūtquia euentationeꝫ faciūt. Eadem quoqꝫ capiti ſuꝑpoſita valent contra reuma ex frigida cauda ¶ Auicenna.Maiorana eſt calida et ſicca in tercio gradu. et eſt ſubtilis reſolutiua apertiua cum fortitudīe. Uirtus olei eiꝰeſt calefactiua. ſubtiliatiua et acuta. Ex ea bonū eſt epytima ſuꝑ apoſtemata flegmatica. In cerotis quoqꝫ poītur et ſuꝑ torſionem neruoꝝ linitur. Confert dolori doſi et inguinū. Et eſt medicamē ꝑaliticis. Eius oleū aperit opilationes cerebri. cōfert emigranee et humiditati.ſoda quoqꝫ melācolice ac vento ſitatibus groſſis. ⁊ dolori auris. embrocata et diſtillata eiꝰ decōctio ꝯfert ydropiſi et vrine difficultati. etiam pūgitiuo ventris dolori.Quod ex ea ſiccū eſt linitur cū melle ſuꝑ nigredinē ſāguinis et viriditatem eius ꝓprieqꝫ ſub oculo. Oleū eiuscōfert matricis coartationi ad p̄focationeꝫ ip̄iꝰ deducēti. Ex ea quoqꝫ cū aceto fit emplaſtrū cōtra puncturasſcorpionum. ¶ Diaſcorides. Malabrato putaueruntquidā medici nardi folium eſſe. ſed fallūtur. quia licet eiſimile ſit in odore tn̄ alterius eſt nature. Inueītur auteꝫſuꝑnatans in quibuſdā paludibus indie. folioꝝ ſpecie.carens radice. et illud eſt optimū: quod eſt recentiſſimūtenue: et integrū: guſtu nō ſalſo. ſꝫ potius pontico. hācherbam cum indi colligunt inſerunt lino et ficcāt eſtateEſt aūt folium odoris integri cū ſuauitate. ſtipticū ⁊ diureticum cū diuturno odore. virtutem ſpicenardi habetque ſimiliter diuretica eſt. Elixum ī vino tumoribꝰ oculoꝝ adhibetur fomento. Idem foliuꝫ diutius tenet odorem maſticatum. et tineolas nō ꝑmittit cum veſtimētisimpoſitum. ¶ Platearius Malabatruꝫ quod diciturfolium ꝑadiſi. vel folium albū. calidum eſt ac ſiccū. ⁊ ml̓tum aromaticum. quod non hn̄t medici noſtri. ſed eiꝰ loco folia gariofiloꝝ ponūt: vel ſpicam nardiXAVII¶ De mandragora. Iſidorus.Andragora ſimilis eſt ꝑuo peponi. dicta ꝙ habet mala ſuaue olentia: magnitudīe mali maci¶ ¶ ani. vn̄ et latini eam malum terre vocant. eo ꝙradicem habet formā hoīs ſimilātem. Antropos enimhō dicitur. huius cortex in vino miſſa datur ad bibēdūhis quoꝝ corpus ſecandum eſt ꝓpter curam. vt ſoporati dolorem nō ſentiāt: Species eius due ſunt: femīa foliis lactuce ſimilibus. mala generās in prunoꝝ ſimilitudine. Maſculus vero foliis ſimilibꝰ bete. ¶ Plinius libro. xxv. Mādragoram alij vocant circelon. cuiꝰ genera ſunt duo. Candidus qui et mas. niger que femīa exiſtimatur. foliis anguſtioribus ꝙͣ lactuce. hirſutis caulibus binis ternis ve radicibus rufulis: intus carnoſistenerisqꝫ pene cubitalibus. ferunt mala magnitudinenucum auellanaꝝ et in his ſemen album ceu piroꝝ. hocalij arſen. alii morion. Alij vocant hypoplomon. huiusalba ſunt folia. Alterius aūt vel lappaci ſatiue latiora.Cauent effoſſuri cōtrarium ventum: et fodiunt ſpectantes ad occaſum. Et tribus circulis ante gladio circumſcribūt. Succus fit et ē malis et ē cauſe deciſo cacumīeet radice punctio aperta. vel decocta eſt vtilis. vel ſurculo. Conciſa quoqꝫ in orbiculos ſeruatur in vino. Succꝰnō vbiqꝫ inueītur. Sed vbi poteſt circa vindemias q̄ritur. Odor grauis eſt ei. ſꝫ grauior radicis et mali. Mala maturata et in vmbra ficcantur: et ſuccus ex his ſole