Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberDecimus

ſiniſtre infuſus medetur. Cinis quoqꝫ radicis eius alopicias emēdat. Et albas maculas in ſole illinitus. Preterea ſi radix excauata et oleo r̄pleta calefiat: donec oleum ſcatere incipiat: id ꝑnionibus et doloribus auriumeſt ſingulare p̄ſidium. Eadem bibita aqua ventremmollit: et comeſta facile vomitum facit. Impoſita quoqꝫ ſoluit ſcrofas atqꝫ duricias. p̄terea ructꝰ aut reumatis eruptiones. lacertoꝝ dolorē ſanat. vrinā et mēſtruaꝓuocat. huius cocture aqua renū dolori ꝓficit. et fructꝰeius potui datus ventrem deducit. Item radix ī cathaplaſma miſſa: potui data: ſingulare p̄ſidium eſt vexatis a vipera. Semen eius et flores minꝰ acris ſūt virtutis: et in coctione vin data potui medentur ſcorpionevexatis. Auicenna vbi ſupͣ. Affodillus. eſt calidꝰ naturaliter ac ſiccus. et abſterſiuus ac reſolutiuus: ꝓprieqꝫ radix eius et qn̄ teritur fit calefactiuus: et exiccatiuꝰet plus eo radix eiꝰ. Cōfert alopicie impetigini. Etprie cinis radicis eius fece vini ſuꝑ apoſtemata glāduloſa omnia. Et ſuꝑ carbūculos: ac ſuꝑ vlcera fraudilenta et ſordida: et cōfert eis. Confert etiam cōtritionilacertoꝝ atqꝫ cōtorſioni. In ſucco radicis eius eſt iuuamentū ad oculum. In potu vino datus cōfert dolorivtriuſqꝫ lateris et tuſſi. Radix eiꝰ cum fece vini bonaeſt apoſtematibus māmille: cōfert yctericie etiā Platearius. Affodillus eſt herba in ſecūdo gradu calidaſicca: folia porroꝝ foliis hn̄s ſimilia: Radix medicinecompetit: magis ꝙͣ folia. et viridis eſt melior: quā ſiccaIn eius radice inueīuntur: quaſi quedam capita in mo teſticuloꝝ: diuretica. et habet virtutē attrahendi acde ſiccandi. valens ad morpheaꝫ et alopiciam et ad aliaXXVIII.plura. Diaſcorides. De agarico.Baricum eſt radix fungo ſimilis. cuius ſūt genera. Maſculꝰ et femīa: maſculus eſt rotūdus in ſe collectꝰ. feīa vero ſimilis eſt pectini quocapilli diſcriniūtur. radioſqꝫ mittit: et albedine glaucavidetur. Ambobꝰ eſt guſtꝰ vnus: pͥmum dulcis: et poſtmodū amaricans. Naſcitur in arabia et ſamaria et inponto: qui om̄ibus melior eſt: ceteroꝝ vero locoꝝ inersvirtus eſt eis calida et ſtiptica et dyaforetica. vnde tortōni bus opem ferūt. ac ventrē humores crudos deponunt. de alto cadentibꝰ vtiliter adhibētur. Epaticis aſmaticis et diſſurie ac freneticis et vetericis maximuꝫſtant effectū. Ptiſicis etiā accepta medicātur. et ſpleneticis oximelle auxiliātur. Agaricꝰ cōmeſtus abſtinetſanguinē reiiciētibus: celebrat quoqꝫ digeſtionē. Obolo minus acceptꝰ aquā doloreꝫ cōpeſcit arteriacisyſchiaticis vtiliter quoqꝫ cōbuſta datur epylenticisſtruis imꝑat: ſtericas inflationes ꝓhibet. Omnia frigida excludit. ventrē purgat: cum mulſa bibitꝰ morſibꝰvenenatis acceptꝰ cum vino ſubueīt. Maxīeqꝫ omnescauſas interaneoꝝ curat ſcd̓m virtutē hominis vel etatem datus. Nam alijs dandū eſt aqua. alijs vinoalijs oximelle. alijs mulſa. Ceteꝝ vt dicūt alij doctores agaricum excreſcit ab arboribus: ſicut boletꝰ talctu lenis quaſi vanꝰ fragilis: aſpectu ſubrubeus necpenitus albꝰ et furfuri diſſimilis. vires hn̄s acriterrelaxantes. ac venenoſis morſibꝰ et pūctibus reſiſtētesventrē aliquatenus purgat et colera et flegmā depoīt.ideo nec dolorem nec vomitū facit. Eſt etiā dyaforeticevirtutiſ. Ideoqꝫ pingues ac ſpiſſos hūores purgat. Etvctericos ex epatis cōſtipatione iuuat. Suppoſitus extrinſecꝰ in morſu ſerpentuꝫ: vt equaliter vulnꝰ operiatet in potōne vino acceptum liberat. Itemqꝫ aquatepida vel aſinino lacte datus. ſpuentē ſanguinē curat.Cum mulſa vero datus ventreꝫ deducit. Itemqꝫ paſſovel viuo dulciptiſicis. Et aceto mulſo lyenoſis cōuenit. Plinius libro. xvi. Arbores glandifere galliaꝝferunt agaricū. Eſt āt fungus candidꝰ odoratus: effi

cax antidotis: in ſummis arboribꝰ naſcēs: noctibus ralucens. Signum hoc eius: in tenebris decerpitur. Idem in libro. xxv. Agaricon vt fungus naſciturarboribꝰ circa boſphoꝝ. colore cādido. Id quod in corlia naſcitur infirmiꝰ habetur. Mas ſpiſſior et maior eiſtit qui et capitis dolores facit. femīa vero ſolutior iatio quidē guſtus dulcis mox in amaritudinem tranſitAXIX.e eodemPlatearius.Saricus eſt quaſi fungꝰ: et eſt calidus in ſecūdo gradu: ſiccus in tercio. Creſcit circa radicēabietis: et maxime in lombardia. femininꝰ melior eſt: quia rotūdam formā habet. deficcatur fit alhiſimus. Maſculus habꝫ ſubſtantiā oblongaꝫ. et non eſtadco albus. porro femineus eſt albꝰ ac lenis ac frācibꝰlis: et habet quaſdā tuberoſitates intus: et quedam fruſtula quaſi diuiſa. Maſculꝰ vero habet ſed eſt durꝰ.nec adeo frangibilis eſt. Sed eius lenitas eſſe pōt. tumex humiditate. tum ex corruptione Cum manibꝰ tractatur: et pulueriſatur: manus puluerulenta remanet. ſed ex bonitate. Poteſt aūt reſeruari quinqꝫ annos inml̓ta efficacia. et prīcipaliter purgat flegma. ſecūdariomelancoliaꝫ. valet cōtra quotidianā febreꝫ ex flegmatenaturali ꝓueīentem: et cōtra colicam paſſionem: contraqꝫ diſſuriam: et contra fiſtulam: et contra emorroidaset contra morpheam. Auicenna. Agaricum ſecunduꝫ quoſdam generatur in arbore corroſa ſecundum ſemitam putrefactionis. et in eius ſapore ſunt acredo etſtipticitas. eiuſqꝫ ſubſtantia eſt aerea: terrea: ſubtilisMelius eſt albu: velociter frāgibile. poroſuꝫ. valde planas hn̄s extremitates. In cuius amaritudīe dulcedo īueītur. et fractum hꝫ fruſta ſuppoſita: et hec eſt femīa.Illud vero quod eſt maſculꝰ non eſt bonū ſed durum etnigrū. Eſt aūt agaricum natura calidū in pͥmo graduſiccū in ſecūdo. Et eſt reſolutiuū et inciſiuū groſſoꝝ humoꝝ: aperitiuū omniū opilatōnū. In ip̄a ē ſtiptica virtus. Et cōfert om̄ibus calidis apoſtematibꝰ. Batur inpotu ſyropo acetoſo ad ſchyaticam paſſionem. Etprietate ſua mūdificat ſuꝑfluitates cerebri ac neruoricōfert etiam caſui et egritudini lacertoꝝ. Cōfert etiaꝫepylenſie et aſmati et vlceri pulmonis cum rob et cumaquā ſputo ſanguīs ex pectore. p̄terea cōfert yctericie.daturqꝫ bibēdum ad apoſtemā ſplenis oximelle. Etqn̄ ſolum maſticatur et deglutitur confert dolori ſtomchi eructuationi acetoſe. datur et in potu ad doloreneꝑatis. Solutione vero deducit humores groſſos et diuerſos melancolie ac flegmatis colere rubee qn̄ ſumitur ab aureo vno vſqꝫ ad duos. ꝓprie cum mellicraEt quādoqꝫ ſolutiuas medicinas adiuuat: facit easvſqꝫ ad extrema corꝑis ꝑuenire. vrinam et menſtruauocat. renum dolorem ſedat. Cōfert iterū p̄focationimatricis ac febribus antiquis groſſis et tremori. et exeo fit emplaſtrum ad pūcturam vermiū veneni frigidi.XXX De agrimonia. Diaſcorides.Grimonia eſt herba om̄ibꝰ nota dicitur ferraria mīor. Similis eſt in om̄bus agreſti papaneri vel herbe āmomi Sed ī hoc diſcernitur caput ſuꝑius habet latiꝰ et floreſcit ſerius nec floreꝫ facitita feniceum ſed croceum. Radix eſt illi rotūda deorſūex qua dimittit croceum acrioris virtutis ſuccuꝫ qui atchumur in oculis noīate paſſioni ꝯuenit. et nebulis ocūloꝝ. Naſcitur in campis vel circa ſepes. Radix eiꝰ dicitur eupatorium greco noīe. Eſt eniꝫ diuretica valde.Que viridis trita antractas .i. puſtulas malas curat.Ad ſerpentum quoqꝫ morſus: canis: hoīs rabidi. ſacit. ſic potata. ad ventris dolorem cōtra venena. Ilevulnera cauterizata viridis ſanat. Trita et īpoſſta mnire dolori tumoribus luxū cōcitatis valet. In ſerpetis