LiberDecimus

Diureticum eſt et inflationibus vtile. Mediocriter calidum eſt: et capiti vexabile. Succus eius calidior eſt:et colericum humoreꝫ purgat. In ſole ſiccatus vel ī aqͣcoctus ad tercias: et ſic in mulſa recoctus lumbricos exellit.Lxx.j.¶ Iteruꝫ de eodē ¶ Cōſtatinꝰ in libro gͣduūBſinthium calidū eſt in pͥmo gradu ficcum inſecundo. Stomachū cōfortat: Et colerā rubeācum egeſtione purgat ¶ Galienus in epl̓a quāglutoni miſit. abſinthium inqͥt virtutes duas ꝯtrariashꝫ. vnam laxatiuā: et alterā ſtipticam. ꝓpter hoc ſi dat̉in morbo nōdum digeſto: materiam vt fugat. inobediens indurat. vnde quaſi bellū facit. virtus em̄ laxatiuamateriā mouet: vt cū egeſtione exeat. et virtus ſtipticamateriā indurat: ⁊ ꝓhibet ne moueatur. quare laboratnatura. Quo dato cū materia morbi digeſta eſt: fit obediens faciliſqꝫ ad exeūdum duobꝰ mōis: vno qꝛ vis laxatiua eius materiā diſſoluit. Altero qꝛ ponticitate ſuacōprimente adiuuat ad excludendū materiā morbi queeſt in cōcauitatibꝰ membroꝝ. Epar aūt cōfortat ⁊ adiuuat. opilatōem quoqꝫ aperit. appetitū irritat yctericiaꝫcurat. Cum ſiſeleo vel ſpica bibitum. doloreꝫ ſtomachiet inteſtinoꝝ de groſſa ventoſitate ⁊ humiditate natuꝫmitigat. Nullā actionem facit flegmaticā. Cū vino velante vinū bibitum: vrina ꝓuocat. ebrietatiqꝫ repugnatCū aceto ꝓpinatū: ſuffocationē que eſt ꝓpter fungorūꝯmeſtionem placat. Cū melle temꝑatum: tumoreꝫ quieſt ſub līgua curat: ⁊ nigredinē que ſub oculis eſt expellit. viſum quoqꝫ clarificat. Succus eiꝰ auribꝰ inſtillatꝰhumiditatē ab eis deſiccat manantē. Cuꝫ felle taurinomixtū ⁊ auribꝰ iniectum cōfortat. ⁊ ſonum ab eis excludit. Cum oleo roſaceo ⁊ cera ſtomachū inunctū cōfortat: ⁊ dolorem expellit. Cathaplaſmatū duriciē ſplenismox diſſoluit. temꝑatum cū melle mēſtrua ꝓuocat. Sꝫropus ex eo factus: ſtomaticis ⁊ epaticis ſubueīt. Cuꝫoleo coctū et ſtomacho inunctū iuuat. abſinthium in archa poſitū: in qua panni conditi ſunt: tuetur eos ne a tineis deſtruātur. ⁊ encauſtū ex aqua factū vbi abſinthium eſt coctum cartas incolumes cū eodem ſcriptas ſeruat ue mures eas comedere poſſint.¶ XXIII.De diuerſis ſpeciebꝰ abſinthii.¶ Platearius in libro de ſimplici medicina.Bſinthii vero duo ſunt genera vnū ponticum:quia in pōto inſula reꝑitur. vel qꝛ ponticuꝫ habet ſaporē. Colorē habet virideꝫ: ſapore ē amarum. ⁊ tale minoris eſt effectꝰ. In fine veris colligitur:ī vmbra exiecatur: ꝑ annū ſeruatur. Abſinthium duasvirtutes habet ecōtrarias: cōſtrictiuaꝫ ex groſſitudineſubſtantie ⁊ ponticitate. laxatiua ex caliditate et amaritudine. Cōtra opilatōem ſplenis datur ſuccus eiꝰ cūpuluere coſti. Idem valet ꝯtra opilatōem epatis ex frigidā cauſa. Cōtra ebrietatē datur ſuccꝰ eius cum mellecalido. Contra dolores liuores membroꝝ ex ꝑcuſſione.Ex ſucco abſinthii puluere cumini ⁊ melle fit ēplaſtruꝫCōtra vermes etiā auriū ſuccus eius inſtillatur. Idempotatus viſum clarificat: ⁊ oculis impoſitꝰ ruborem etpannū remouet. libros et pannos a muribus tutos reddit. ¶ Plinius libro. xxvii. Abſinthii genera ſunt plura. Santonicū dictū a gallie ciuitate. Ponticū a ponto. vbi eo pingueſcūt pecora. ⁊ ob id ſin̄ felle reꝑiunturNec eſt aliud p̄ſtantius. Multūqꝫ vt alico eſt amariuſSed medulla pontici dulcis. herba facilima ⁊ int̓ paucas vtiliſſima. Stomachuꝫ roborat et ob hoc hic ſaporeius trāſfertur in vinā. Nauſeas maris arcet ī nauigatōibus potum. Inguinū tumorē in vētrali habitū. Sōnos allicit olfactum aut inſcio ſub capite poſituꝫ. veſtibus inſertum tineas arcet. Culices ex oleo punctis abigit. fumo quoqꝫ ſi vratur. atramentuꝫ libroꝝ ex dilutoeius temꝑatum. litteras a muſcis tuetur. Capilluꝫ deni

grat abſinthii cinis vnguento rōſaceoqꝫ ꝑmixtus &nat et pruritus et aduerſatur fungis ex aceto. viſcoo.Cicute ex vino. muris aranei morſibꝰ: draconi mariuſcorpionibus. Oculoꝝ etiam claritati valde cōfert. cad alia multa ꝓdeſt. Eſt et abſinthiū marinū: auguopriore minuſqꝫ amaꝝ ſtomacho inimicū. Aluū moiuinteraneoꝝ aīalia pellit ¶ Ex libro d̓ natura rex. Auneſt genus abſinthii viride magis amaꝝ. aliud vero ſapalbidū minus amaꝝ. Et dicitur habere qͣlitates cōtrarias ſcꝫ cōſtrictiuam ex groſſitudīe ſubſtantie. Et ſaratiuam ex amaritudīe et caliditate. valet contra dolorescapitis ꝓpter fumos ſtomachi ad caput aſcendentesSuccus eiꝰ libros et ligna ꝑ multos annos a vernubac muribus ſeruat. ad digeſtionem etiā et ſtomachū cōfortandū multum valꝫ. Item abſinthiū occurrens interius ſtipticat et cōſtringit. Si coquatur cū oleo et īungantur corꝑa humana ex eo a morſu et moleſtia pulicūea p̄ſeruat. Eſt ergo abſinthiū herba quidem amariſma: ſaluti humane cōmoda. In locis incultis et mōtuoſis naſcitur. Eiuſqꝫ ſuccus cōtra ꝑiculum fulguꝝ bibitur. Cōtra dolores capitis ex fumoſitate valet. Cōtraqꝫ apoplexiam ne veniat. Cōtra loquelaꝫ amiſſam optimum remediū eſt. facit etiā ad tiphum tercianū: et ad liuores tollendos et ad lumbricos. ¶ XXIIII.¶ De achanto.¶ Iſidorus.Thatus eſt herba egyptia ſemꝑ frōdens ſpiniſplena. flexibile virgultū habens. In cuius imitatione veſtis arte ornatur que achantina dicitur. ¶ Plinius libro. xxii. Achātus eſt herba topiariavrbana:ē lato longoqꝫ folio crepidines marginū aſſugentiūqꝫ pulinoꝝ thoros veſtiens. huius genera duoſunt videlicet aculeatū: et criſpuꝫ quod breuius eſt. alterum vero leue quod aliqui pederotō vocant. Alii melāphillū. Huiꝰ radicis vſus luxatiſqꝫ mire ꝓſunt. Itēqꝫruptis cōuulſis: et ptiſim metuētibus incocte cibo maxime ptiſana pōdagris etiā illinūtur trite et calidis calefacte ¶ Dyaſcorides. Achātis grece melāphillos autpedorata dicitur: in parietibꝰ et locis lapidoſis ⁊ humectis naſcitur. due ſunt eius ſpēs. Altera ſpinoſa et bruis. Altera vero tyrſoſa. dicitur aūt melāphillon eo qhabet folia nigra et veluti piguia. diuiſaqꝫ vt eruca. legiorā lactucis et latiorā: virgas habet duoꝝ cubitoruꝫin groſſitudīe digiti: et in capite ip̄ius virge folia minuta: in qua caput eſt vt carduis coloris hiacinctini. flos ēilli albus ⁊ ſemen coloris melini cū radice muſtillaginſa et rubra et lōga que cathaplaſmatibꝰ adhibita conbuſtionibꝰ p̄ſtat effectū. Ip̄aqꝫ herba bibita prouocavrinā. ventrem mollit. ꝑtiſicis opitulatur. lateris dolorem cōpeſcit. Et quaſſatōibus maximū p̄ſidiuꝫ ē. Aliavero agreſtis ſpinoſa. et breuior eſt. eiuſqꝫ radix efficaciā pͥme ſimilem habet. Achantis lenta vel vt latini dicunt ſpinā alba: naſcitur in mōtibus: ac ſilueſtribꝰ lociet viſcidis. habet folia vt cameleonta: ſed anguſtiora ⁊albidiora et ſpinoſa. virgam cubitis duobꝰ longaꝫ. intirius inanē. et in ſūmitate capitelluꝫ ad inſtar echini ſpnoſum et ob longum floremqꝫ purpureū: in quibus eſemen rotundum. Radix eius mediocriter deficeat: ⁊ eſtiptica. Ideoqꝫ celiacos et ſtomaticos iuuat. Saguisaduſtionem repͥmit: tumores vice cathaplaſmatis ſpigit. Eadem bibita ꝓdeſt emoptōicis. opem quoqꝫ facityſchiaticis. et ſtomaticis. vrinam ꝓuocat. Et humoresomnes in cathaplaſmate ſpargit. Elixatura eiuſdē dentium cōpeſcit polorem Semē eius leptomeris et calideeſt virtutis. membriſqꝫ putrefactis iuuat potatuꝫ. niudrem ſanguinis curat et interaneoꝝ reumatiſſimū nudres quoqꝫ matricis aſtringit. ⁊ miſcetur cathaplaſmati cōſtrictiue virtutis. Idem ſemen bibitum cōtractosinfantes ſaluberrime curat. morſibus venenatis occurrit et qui eam in collo portauerit. incurſum ſerpētis nō