LiberNonus
raſtudinis varius atqꝫ purpureus. quo magi lingue impoſito futura prenūciare fingūtur. Bronia a capite teſtudinū e tonitribus putatur cadere. Ictuſqꝫ fulminisceſtinguere. Hyenia quoqꝫ lapis in oculis hiene beſtieinueītur. ſi ſubditus fuerit hoīs lingue futura dicūt eūq̄cinere. Sꝫ corallius tempeſtati ⁊ grādini reſiſtere fertur. bontica quoqꝫ gēma dicūtur interrogare demonesac fugare.XXXIII.¶ De quarūdam adulteratōne ac meliorumelectione¶ Idemficultas ē a falſis vera diſcernere. Quippe cūA quibuſdā vero gēmaꝝ generibꝰ. magna difinuētum ſit. ex vero genere alterius. in alia falſa traducere vt ſardonices ē cerauniis glutinātur gemmis. ita vt dep̄hendi nō poſſint. fingūt em̄ eas ex diuerſo genere. nigro cādido niueoqꝫ colore. Naꝫ ⁊ ꝓ lapideq̄cioſiſſimo ſmaragdo. quidā vitrū arte inficiūt. ⁊ fallitoculos ſubdole quedā falſa viriditas: dum nō eſt qui ꝓhat ſimulatū ⁊ arguat. Sic ⁊ alia. alio atqꝫ alio modo.Nec eſt ſine fraude vlla vita mortaliū. ¶ Plinius vbiſupra. Inuentū eſt ex veris gēmis fieri traductionem īfalſas alteriꝰ generis. Sardonices ē cerauniis glutinātur gēmis aliunde nigro: aliūde candido: aliūde niuio.ſumptis om̄ibus in ſuo genere ꝓbatiſſimis. ita vt fierinō poſſit artis deprehēſio. Quinimo extāt etiā autoruꝫꝯmentarii: quos nō equidē demōſtrarī: quibꝰ modis excriſtallo tingātur ſmaragdi. alieqꝫ trāſlucentes gēme.Sardoniis ē ſarda. ⁊ itē ex alijs cetere. Nec vlla frausvite eſt lucroſior. Nos aūt ecōtra rationē deprehēdendi falſas demōſtremus. cum etiā luxuriā aduerſꝰ fraudeꝫ muniri deceat. p̄ter illa que in prīcipalibus quibuſqꝫ generis pͥuatim dicemus. Trāſlucentes matutino ꝓbari cenſent aūt ſi neceſſe eſt in quarta horaꝫ poſtea vetant. Exꝑimenta vero pluribꝰ modis cōſtant: pͥmū quidem pōdere ſi grauiores ſentiūtur. poſt hec corꝑe: ficticiis puſtule in profūdo apparēt. ſcabricia in cute. In capillamento frigoris incōſtantia: priuſꝙͣ ad oculos ꝑueniat: deſinēs nitor. ficticie etiā ſcarificationis candicantiā fugiūt. Ceteꝝ caue extuberātes: qꝛ vidētur equalibus viliores: figura maxime ꝓbatur oblonga. deindeque vocatur lēticula. poſtea clipeidos et rotūda ¶ Angiloſis vero mīma eſt gratia.¶ XXXIIII.¶ De quarundam virtutibus attractiuis.Areſtotiles in libro de lapidibusNter lapides atqꝫ gēmas quedā habent diuerſas virtutes attractiuas. Nam. verbi gratia.carrabre lapis attrahit paleā: ⁊ nō eſt eī operatio: donec teratur multū. Adamas ferꝝ attrahit ⁊ magneti ſurripit. Speciēs vero magnetis multe ſunt. Et īattrahendi virtute diuerſe ſunt. Ex his em̄ eſt que colligit auꝝ diuerſa quideꝫ ab illa: que colligit argentum.Eſt etiā que colligit es: ⁊ que colligit plūbuꝫ. Alia qͦqꝫcolligit carneꝫ. alia os. alia pilos. alia vero aquas ⁊ piſces. Iibar .i. ferro quādo coequātur virtutes: que ſuntin magnete: pendebit corpus in aere. Ignis quoqꝫ ſulphuris ad ſe ferruꝫ ⁊ lapides trahit: eoſqꝫ adurit. Modica vero eſt eius oꝑatio in lignis. ⁊ alia re multū ſubtili. Napta quoqꝫ alba ignem trahit. Eſt etiaꝫ inter lapidum ſpecies lapis olearii noīatus: qui trahit ad ſe oleū⁊ lapis aceti: qui trahit ad ſe vinū. Et ſpūmā eiꝰ: ad ſeſpumā trahit. Eius quoqꝫ fex: fecem attrahit. Sic autētrahūt: ⁊ trahūtur hec om̄ia. Tanꝙͣ his ullus ſapor ſitoptimus: aut odor: aut aīma. ¶ Arnoldus de natura lapidum. Itaqꝫ in lapidibꝰ eſt ꝓprietas aliquā: que nullicomplexioni eſt attributa. Sed cū pͥma ſimplicia mixtaſint ex eis: virtus fit vna. ſicut ī magnete virtus attractiua. qui ⁊ ferꝝ ex vno attrahit angulo: ⁊ fugat ex alioSic ⁊ virtutes ſpecifice diuerſi generis ſunt lapidibꝰ:varie ſingulis eoꝝ attribute. ¶ XXXV.
¶ De quarundam ſigillis ¶ Item in librode ſigillis lapidumetem: vel leonem: vel ſagittariū: inſculptuꝫ. LaBitur ſi in quibuſdam lapidibus inueneris aripides illi ſunt ignei ⁊ orientales liberatqꝫ ſepeferētes ſe a febribus quotidianis: ⁊ ydropiſi. Eoſqꝫ reddunt facūdos et ingenioſos. Si inueneris aūt in aliquibus gemminos: libraꝫ aquarium: hi calidi ſunt aerei etoccidentales liberantqꝫ a febribus: ⁊ a ꝑaliſi ſe ferētesporro in quibus inueneris cancrū vel ſcorpionē: ſeu piſces imp̄ſſos. illi frigidi ſunt. et aquei et ſeptētrionales.defēdūtqꝫ ab artetica t̓ciana: ⁊ acuta febri: ⁊ cauſon ſeportātes. In qͥbuſcūqꝫ aūt īueneris tauꝝ: vl̓ capͥcornūvel virginem. hi frigidi ſunt ⁊ meridionales. perpetuoqꝫ tutos a ſyneca reddūt ſe gerentes. porro ſerpentariꝰlapis: qui ſerpente hoīem habet cinctum: cuius caputdextera manus tenet: ſiniſtra caudam. hic geſtatusvel bibitus liberat omnē hominem a veneno ante cibūſumptus: ⁊ poſt. Capis aūt ī quo ſignatus eſt centaurꝰhabens in ſiniſtra manu leporem ſuſpenſum cultello: ⁊in dextra baculū: in quo beſtiola infixa eſt: cū lebete ſuſpenſa. hic reddit ſe gerentem in ſanitate ꝑpetua. Ind̓dictū eſt ꝙ centaurꝰ qui magiſter achillis erat: hūc lapidem manu ferebat. Si aūt in lapide inueneris ſigillumcerui: canis vel leporis. aut venatoris. hic habet potentiam ſanandi demoniacos ac freneticos: ⁊ melancolicoſatqꝫ lunaticos. porro ſi inueneris in eo marteꝫ armatuaut venerem cū ſtola tenentem laurū: cum magna veſtehic lapis dat pulcritudinem ac leuitatem. ⁊ aufert timorem aque. deniqꝫ ſi leonem in lapide inueneris qui euꝫportauerit nō ydropiſis ei nocebit. Nec egritudo frigoris. hi ⁊ alij lapides aſſignati fuerūt in templo apolliniſa rege ꝑſaꝝ: conſilio omniū aſtrologoꝝ. tam egiptioruꝫꝙͣ caldeoꝝ ſcd̓m curſus ſignoꝝ. ⁊ horas planetaꝝ.¶ XXXVI.¶ De ꝓprietatibꝰ gemmarum ſecundū ordinem alphabeti et primo de abſicte ¶ Actor.dum de ſingulis ſcd̓m ordinem alphabeti. NōIcto de gemmis in generali nunc reſtat dicenquidem de oībus qꝛ multe ⁊ quaſi infinite ſuntſed de illis qui principales vocātur et virtute inſigniores exiſtūt. vt hic ſequitur.¶ Abſyctos. Achates. Adamas. Agapes. Alabandina. Alabaſtrum. Alectorius. Ametiſtus. Adromata. Aſitratites. Alius. Aſtrites. Aſtrion.Balagius. Barillus.¶ Callica. Calcedoneus. Cathophanus. Carbuncūlus. Cathochites Celidonia Cerauniū Coralliuſ Cornolus. Criſelectros. Criſocolla. Criſolitus. CriſopraſꝰCriſoptaſius. Criſtallus. Cymedia.¶Demonius. Broſelitus. Bracontides. DyacodosDoniſia.¶ Ebenus. Efeſtis. Electra. Elictropia. Emathitesudros. Epiſtrites. Erinicion. Exacotalitus.Falcones. Flongites FilaterumBalacteꝰ. ſiue. Galactides. Galacies. Garamantites. Gerachites. Gloſopetra.Hyenia.Iacintus. Iacinthizōtes. Iaſpiskarabrātes kalrabre.Ligius. Lichius. Ligurius. Lipparea.¶ Margarita. Molochiteſ. Media. Mirrita. Mir4. ¶ Nitrum. Nicomar. Noſe.Onix. Opalus. Oſtratites.Pantros. Peanites. Pedoros. Praſius. PiriteſQuirinus. Quanidros.Radin. Ramni.Saphirus. Sagda. Sandaſirus. Sardius. Sardonix. Silenitis. Smaragdus. Solis gemma.