I Ie.Nonus
et in ſiniſtro ſuſpenſus lacerto: pregnantibus confert.caſum caducorum ꝓhibet. Contra etiaꝫ abortum et laharem pregnātis valet. Si de veneni fraude aliquis ſuſpectus eſt. hic lapis ſub eius cibo ſuppoſitus ipſuꝫ declutire ꝓhibet: ſi reus eſt. Si vero lapidē a cibo ip̄o ſb̓traxeris: mox eūdem cibuꝫ deglutiet. ¶ Ex libro de naͣtura reꝝ. Aquila ī nido lapidem habet ethitem: qui veiut pregnans fetū ꝯtinet intus lapidē minutū ſonantēet hunc cōtra caloreꝫ nimiū quē habet aquila: naturaliter incubans in nido: ne ſcꝫ depereāt oua decocta calore uimio. Huic eniꝫ lapidi calor ignis nocere nequit.Phiſiologꝰ Ethites facillime igne vicīo accenditurGunt autem bini maſculus ⁊ femina. Nec ſolū aquilisad pariendū oua ꝓſūt ſꝫ etiā pregnantibꝰ adalligati celeritatem ꝑtus efficiunt.¶ XXIIII.¶ De pirite. ¶ Iſidorus.yrites lapis perſicus eſt fuluꝰ: ſimilās aeris qͣlitatem. ſic dictus: eo ꝙ inſit illi ignis plurimꝰ.Siqͥdem facile ſcintillas emittit. hic tenentismanum: ſi vehemētius p̄matur: adurit ¶ Plinius vbiſupͣ. Corallium lapidem pyritem vocant aliqui: eo ꝙ ignis plurimus inſit ei. Sed eſt etiā alius pyrites eris ſimilitudine: quem reperiri volūt in cypro. Et in metalliſq̄ ſūt circa acamania vnū argenteo colore. alterū aureoCoquuntur varie ab alijs iteꝝ tercioqꝫ in melle: donecliquor cōſumatur. Ab alijs vero pruna pͥus: deīde melle. ac poſtmodū vt es lauātur. vſus eoꝝ in medicina eſtexcalefacere: ſiccare humoreꝫ: extenuare: duriciaſqꝫ nimias mollire. vtūt̉ ⁊ crudis ⁊ tuſis ad ſtrumas atqꝫ furūculos. Pyritaꝝ etiaꝫ aliqui genus vnū faciunt plurimū habens ignis: quos viuos appellamꝰ. Et ponderoſiſſimi ſunt: hi caſtroꝝ exploratoribus maxime neceſſarii ſūt: qui clauo vel altero ꝑcuſſi ſcint illas edūt. que ſcꝫſulphure: vel fungis aridis: aut foliis excepte: dicto celerius ignem trahunt ¶ Diaſcorideſ. Lapis pęrites eligendus eſt: colorem eraminis habēs. huic crudo et cocto virtus ſtiptica et termantica. caligines oculorū purgat: duriem mollit. diaforeſim et digeſtioneꝫ facit. addita reſina carnes ꝑequat. lapis iſte cōbuſtuſ a multis difriges dicitur.XXV.De phrigio et phingite. Iſidorus.Hrigius a loco dicitur eo ꝙ in frigia naſciturcolore pallidus mediocriter gͣuis gleba pumicoſa. vritur ante vino ꝑfuſus: flatuſqꝫ follibusdonec rubeſcat. Rurſuſqꝫ dulci vino extīguitur tribusvicibus: tingendis veſtibꝰ tantuꝫ vtilis. ¶ DiaſcoridesPhrigius lapis tres habet ſpeciēs. vna eſt metallica: q̄in cypro naſcitur et de ꝓfūdo aſcendit lacu: que ⁊ terrenoſa eſt. ⁊ poſt hoc ſole ſiccatur. Hec in medio poſita ſacramento circūitur et cōburitur. Altera ſpecies eſt fexeraminis habens guſtum eri uſto ſimileꝫ. Tercia veroſic colligitur. Lapis pirites colligitur: et in fornace poſitus vt calx comburitur: ꝙͣdiu colorem ſanguineū facitet collectus reponitur: ac defriges appellatur. vtilis eſtille qui guſto ſtipticus eſt: eris vſti ſimilem ſaporem habens. et līguam fortius velut alumē deſiccans. vnde ſicōburitur ꝓ defrige venditur. Defrigi quidē virtꝰ ſtiptica eſt: purgatoriā et ī modū niuis refrigeratoria. Creſcentes ſuꝑflue carnes vulneribus equat. ad cicatricemducit ad fluores oculoruꝫ vtilis eſt. vulnera maligna etpaſcētia curat. apoſtemata ſpergit. Ceraqꝫ et reſina additis omnia ſupͣdicta facere poteſt. ¶ Iſidorus. Phingites alias p̄hengites capadocie lapis eſt: duricia marmoreꝰ: candidus atqꝫ tranſlucens Ex quo quōdā tēplūa quodā rege ꝯſtructū eſt: foribꝰ aureis: quibus clauſisintus diuturna claritas erat. ¶ Plinius vbi ſupͣ. Incapadocia repertus eſt lapis phingites: ſub nerone pricipe ex argumento ſic appellatꝰ: quoniaꝫ cādido et trāſlucenti fulue inciderant vene. hic eidem cōſtruxit fortu
ne: quā ſciam appellant. Seruio rege ſacratā: aurea domo ꝯplexus. Quāobrem ⁊ foribus oꝑtis: erat interdiuibi claritas diurna. haud alio ſpeculariū mō tanꝙͣ īcluſa luce non tranſmiſſa.XXVI.De ſamio et ſarcō fago et oſtratite Iſidoruſ¶Amius a ſamo inſula vbi repitur vocatus eſtAmius a ſamo inſula vbi reꝑitur vocatus eſttatus vertigines ſedat. Menteſqꝫ cōmotās īſtituit adalligatꝰ vero ꝯtinet partus. ¶ Plinius vbi ſupra. Samius lapis auro poliendo ē vtilis. In medicīaquoqꝫ vtilis eſt. oculoꝝ vlceribꝰ. cum lacte contra veteres lacrimationes ꝓdeſt. Etiā cōtra ſtomachi vicia potus. Quidā et morbis comicialibus vtiliter putāt euꝫdari. ⁊ ad vriue difficultates aceto miſceri. ꝓbatur aūtgrauitate atqꝫ candore. ¶ Iſidorus. Sarcofagꝰ lapiſeſt: dictus eo ꝙ corꝑa defunctoꝝ in eo condita: infra qͣdraginta dies dentibꝰ exceptis ꝯſumūtur. Sarcos em̄grece archa dicitur: fagos ꝯmedere. veſtes quoqꝫ ⁊ calciamenta mortuis illata lapidea fieri mucianus autoraffirmat. Naſcitur aūt in troade fiſſiliqꝫ vena ſcīditur¶ Plinius vbi ſupͣ. In aſya troadis fiſſili vena ſcinditur ſarcofagꝰ lapis. Mucianꝰ autor eſt: ſpecula quoqꝫſtrigiles ac veſtes ⁊ calciamēta mortuis illata fieri lapidea. Sunt ⁊ eiuſdeꝫ generis in oriente ſaxa: que etiā viuentibꝰ adalligata erodunt corꝑa et mitior eſt ſeruādiscorꝑibus nec abſumēdis. chemites ebore ſimillimus: inquo darium conditū ferunt. ¶ Pliniꝰ vbi ſupͣ. Oſtratite teſte ſimilitudinē habent. vſus eoꝝ eſt ad cuteꝫ lenigandā ꝓ pumice. poti quoqꝫ ſanguinē ſiſtunt. Et illiticum melle vlcera: doloreſqꝫ māme reſanāt. ¶ XXVII.De abeſton et amiantho et catochite atmēfite.¶ Iſidorus.Beſtō archadie lapis ferrei coloriſ: ab igne nomen accepit: eo ꝙ ſemel accenſꝰ nūquā extīguitur. de quo lapide mechanicuꝫ aliqͥd ars humana molita eſt: quod gētiles capti ſacrilegio mirātur. Aiunt em̄ in templo quodā fuiſſe veneris phanū. Ibiqꝫ cādelabrū ⁊ in eo lucernā ſub diuo ſic ardentē: vt illā nulla tempeſtas nullꝰ ymber extingueret. ¶ Plinius vbiſupͣ. Amiantus alumine ſimilis. nichil igne deꝑdit. omnibus veneficiis ⁊ priuatim magoꝝ reſiſtit ¶ Solinuſcatochites eſt lapis ī agro corſicano maior ceteris: quiad ornatū deſtinatur. Nec tam gēma ꝙͣ cautes. hic impoſitas manꝰ detinet. Ita ſe iunctis corꝑibꝰ adnectēs.vt cū ip̄o hereant quibꝰ tangitur: ſed ineſt ei vellus etde glutino lentiore neſcio quid pariat gūmi. ¶ IſidorꝰMēphites a loco egipti vocatꝰ gēmantis nature eſt. h̓tritus atqꝫ in his que vrenda et ſecāda ſunt: ex aceto illinitus: ita obtupeſcere facit corpus: vt non ſentiat cruciatum.¶. XXVIII.De androdamantho et de quibuſdaꝫ alijsIſidorijs vbi ſupra.Ndrodamātꝰ eſt colore niger: pondere et duricia inſignis. vude ⁊ nomen traxit p̄cipuus autēin affrica inueītur. Argentū vel es in ſe trahere dicitur. Attritus vt emathites in colorem ſanguīsredigitur. ¶ Syrius a ſyria vbi reꝑitur appellatur. h̓integer fluctuare traditur: ꝯminutus mergi. ¶ Phiſiologus. Theroboleni lapides ſunt igniferi in quodammonte orientis. Maſculus ⁊ femina: qui quādo longeſunt ab inuiceꝫ: ignis ab eis nō accenditur. Cum autēcaſu aliquo appropinquauerit femina maſculo. ſtatī accenditur in eis ignis. Ita vt ardeant oīa que circa mōtem illum ſunt ¶ Plinius vbi ſupͣ. Geoden ex argumēto appellant quia cōplexus eſt terrā. vtiliſſimus eſt oculoꝝ medicamentis. Itemqꝫ māmarum ac teſticuloꝝ vitiis. ¶ Arabus eſt lapis ebori ſimilis. qui crematꝰ accōmodatur dentifriciis: pͥuatim emorroidas ſanat cumlauugine linteoꝝ eiſdem linteolis imſuper impoſitus.