LiberOctauus

aūt impregnationem ⁊ fluxū emorroidarum. fluxumqꝫmenſtrui ſanguinis abſcindit. ⁊ eſt in eo vltima. ſimilit̓et in vrina. Anū quoqꝫ coartat linita. ¶ Idem in eod̓zimar ferri eſt ſtipticum ⁊ corroſiuum. Erugo ferri vtilis eſt ſuꝑ eriſipilam ⁊ ſuꝑ bothor ⁊ ſuꝑ podograꝫ. Uinum ⁊ aqua in quibꝰ ferrū extinguitur cōſumit apoſtemata ſplenis: et ꝓdeſt mollificationi ſtomachi ⁊ debilitati eius. Scoria eius ſoluit aquā. ⁊ erugo eius eſt ſtiptica. Exiccatqꝫ emorroidas ſuppoſita. Beniqꝫ vinū inquo extinguitur ferrū: retinet ſolutionem antiquam etdyſenteria. ¶ Ideꝫ in li. iiii. Ex limatura ⁊ ſcoria ferriaccidunt quādoqꝫ dolor vehemēs in ventre: et ficcitasin ore: ⁊ inflatio: ſuꝑatqꝫ dolor capitis. Cura eius ē vtdetur in potu lac cum roſaceo ⁊ violaceo oleo. ſuccꝰ foliorum de ſalicibus quaſſatoꝝ cū aceto ſuꝑ capitaⁱ eoruꝫBatur etiā quādoqꝫ in potū aliquid de magnete vt aggregetur id quod ſeꝑatum eſt ad ip̄m. deinde adhibent̉¶ IVIII.ſolutiua.¶ De quibuſdam metallis cōmixtis electroet corintheo ¶ Iſidorus.Lectru dicitur: eo ꝙ ad radios ſolis clariꝰ auro argentoqꝫ reluceat. Sol em̄ a poetis vocatelectron. defecacius em̄ eſt hoc metallū om̄ibuſmetallis. Huius tria ſunt genera: vnū quod ex arborepini fluit: ⁊ ſuccinū dicitur. Alteꝝ mētalluꝫ quod naturaliter inueītur: ⁊ in p̄cio habetur. Terciuꝫ quod fit detribus ꝑtibus auri ⁊ vna argenti. Quās ꝑtes etiaꝫ ſinaturale ſoluas: inuenies. vnde ⁊ nichil intereſt: natumſit an factū. vtrūqꝫ em̄ eiuſdem nature eſt. Electruꝫ qd̓eſt naturale eſt eiuſmōi nature vt in ꝯuiuio ⁊ ad lumīaclarius cunctis mētallis refulgeat: ⁊ venenum prodat.Nam ſi ei venenū infundas ſtridorē edit et colores varios in modum arcus celeſtis emittit ¶ Ex libro de natura reꝝ. Electrū duplex eſt: artificiale: quod ex auri etargenti mixtura cōficitur. Et naturale quod in colorequidē ſimile eſt: ſed in virtute p̄ſtantius. Rariſſime autem inueītur. ⁊ ſophiſticatū auro difficilime diſcernit̉.Sed vas ex vero et naturali electro venenuꝫ ꝓdit. Cuiſi venenū infūdatur: ſtridet: quaſi violentiā paſſuꝫ. ⁊ cōlorem ꝑdit: vſqꝫ dum igne purgetur. Metallū hoc conſeruatiuū eſt. vnde olim in locellis ex electro: magnoruꝫcorꝑa cōdebantur. ¶ Plinius libro. xxxiii. In auro vbicunqꝫ argenti eſt quinta portio: electrū vocatur. Scrobes hmōi reꝑiuntur in auro canaliēſi: fit et cura electꝝdum argento additur auꝝ. quod ſi ꝓportionem quintaexcedit incudibus nō reſiſtit. Electru natura eſt clariuſargento ſplendore ad lucernaꝝ lumīa. Quodqꝫ natiuūexiſtit: venena dep̄hendit. Nam in calicibuſ arcus: celeſti arcui ſimiles: cū igneo ſtridore diſcurrūt: geminaqꝫratione p̄dicunt. Electro teſte homero autoritas fuit qͥmenelai regia auro electro argēto. et ebore fulgere tradit ¶ Gloſa ſuꝑ ezechiel̓. Electruꝫ ex auro et argentocōpoſitum eſt. Dumqꝫ argentū miſcētur: in claritatemcreſcit. Et aurū a fulgore ſuo palleſcit. vn̄ in ezechielisviſione: ꝑ electrū recte ſignificatur xp̄us mediator deiet hominū. dum em̄ humanitas eius in maieſtatis gloria excreuit: diuinitas a ꝓprii fulgoris potentia humanis oculis ſe temꝑauit. Sicqꝫ dum in eo palleſcit aurūfulget argentū. Electrū vero in igne. deus homo in ꝑſecutione. ¶ Iſidorus: Corinthiū eſt cōmixtio oīm metalloꝝ. Quod caſus pͥmum miſcuit: corinthus cū caꝑetur incenſa. Nam dum hāc ciuitatem Annibal cepiſſetOmnes ſtatuas eneas ⁊ aureas et argēteas in vnumrogum ꝯgeſſit ⁊ eas incendit. Ita ex hac cōmixtione fabri ſuſtulerūt: ⁊ parapſides fecerūt. vnde vſqꝫ hodie ſiue et ex ip̄o ſiue et ex eius imitatione es corinthiuꝫ velchorinthia vaſa dicūtur.¶ LIX.¶ De moneta et nūmo ¶ Idem.

Oneta inde appellata eſt: quia monet: ne quafraus vel malicia in pondere aut metallo fiat.Numi vero a numa romanoꝝ rege dicti ſunt:q̄ eos primū apud latīos: imaginibꝰ notauit: ⁊ titl̓o ſuinoīs p̄ſcripſit. Itaqꝫ nūmiſma eſt ſolidus aureus vl̓ argenteus aut ereus: ſic dictum: quia noībus principumeffigiebuſqꝫ quōdaꝫ ſignabatur. In nūmiſmate vt ſupͣdictum eſt. tria queruntur: ſcꝫ metallū: figura. ⁊ pōdusSi ex hiſ aliquid defuerit: nūmiſma n̄ erit. Antiqͥſſimiaūt nōdum auro argentoqꝫ inuento: ere vtebātur. Nāprius erea pecunia in vſu fuit: poſtea argentea: deindeaurea. Sed ab eo quo cepit: et nomē retinuit. ¶ Plini.vbi ſupra. Seruius pͥmꝰ es ſignauit. Antea vero rudivſus rome thineus tradidit. ſignatū autē eſt pecudū nota: vnde et pecunia dicta. maximꝰ cenſus. ex. milia aſſiūillo rege fuit exactus. Argentum vero anno vrbis. d.lxxxv. quinto fabio cōſule eſt ſignatum quinqꝫ ānis an̄bellum punicū. placuitqꝫ denariꝰ ꝓ. x. libris eris. Quinarius ꝓ quīqꝫ. Seſtertium ꝓ dypōdio ac ſemiſſe. libreaūt pōdus eris īminutum eſt bello punico pͥmo cuꝫ impenſis reſpublica non ſufficeret. Conſtitutūqꝫ vt aſſesſextātario pōdere ferirentur. Ita quīta ꝑte lucrifacta:diſſolutum es alienū. poſtea vero annibale vrgēte Quīto fabio maximo dictatore aſſes vnciales facti. placuitqꝫ denariū. xvi. aſſibus ꝑmutari. Quinarium octonisSexterciū quaternis. Ita reſpublica dimidiū eſt lucrata. In militari tamen ſtipēdio: ſemꝑ denarius pro decēaſſibus eſt datus. Mox vero lege papyriana ſemiunciales facti ſunt aſſes. Liuius druſus in tribunatū plebiſargento miſcuit octauam ꝑtem eris. Nūmus qui nuncappellatur victoriatus. quia ſcilicet victoria ſignatꝰ: lege clodia eſt ꝑcuſſus. Antea ſiquidē loco mercis habebatur: ex illirico aduectus. Aureꝰ vero nūmus poſt annum. lxii. ꝑcuſſus eſt: ꝙͣ argenteus. ita vt ſcrupulū valeret ſeſterciis vicenis. verū a numa pͥma eſt auaricie origo fenore excogitata: queſtuoſaqꝫ ſegnicia. Nec paulatim rabie quādā. non iam auaricia ſed auri fames exarſit vtpote Sepeiꝰ Claudius. C. grachi familiaris: caput eius auro repenſum exciſum: ad opimiū tulerit. plūboqꝫ in os addito: parricidio ſuo rempublicā etiā circūſcripſerit. Nec iam quiritum aliquo: ſed vniuerſo noīeromano infami. Rex mithridates auruꝫ in os infuditaquilio duci capto. hec parat cupido habendi: peſſimuꝫergo ſcelus fecit: qui pͥmum ex auro deuarios ſignauitquod et ip̄m autore incerto latet. populus quideꝫ romanus ne argento quidem ſignato ante pirrū regem deuictum vſus eſt. vtina ē vita in totum abdicari poſſꝫ auriſacrā famēs. Multo felicius euū fuit: cuꝫ res ip̄e ꝑmutabātur inter ſe.LX.¶ De ſpiritibus mineralibus ¶ Auicēna inlibro alchimīe de animaPiritus aūt minerales ſunt ſulphur: Auripiomentum: Sal hāmoniacum: Mercurius. Spiritus inquā ſunt: quia ꝑ eos imprimitur corpꝰvt poſſit cum anima cōiungi. Corꝑa quideꝫ ſunt: ſꝫ abalijs corꝑibus differūt. quia ſublimātur hec et nō alia.Ideo dicuntur ſpūs: quia nulla res ſine ſpiritu ſublimari poteſt. Lapis enim ꝑ ſe non aſcēdit. ſic nec alia corꝑaIſta vero ꝑ ſemetip̄a aſcendūt .i. ſublimātur ⁊ ſoluunt̉leuiter: ⁊ faciunt alia ſolui. et cremant: et infrigidant: etſiccant: et humidāt quatuor elemēta. ¶ Ex doctrina alchimie. vide ergo ꝙ in viſceribus terre virtutem mineralē habentis: fit generatio ſpirituuꝫ et corpoꝝ. Spūsquidem ſunt quatuor: ſcꝫ ſal hāmoniacum: ⁊ ſulphur: etargentū viuū: ⁊ arſenicū. Corꝑa vero ſex: ſcꝫ auꝝ argētum es ⁊c. Ex p̄dictis em̄ elementis minere generāturaliquādo corꝑa munda: vt auꝝ ⁊ argentū. Aliquādo īmunda. vt es ⁊ ferruꝫ. Nam ex argēto viuo puro albocoagulato a virtute ſulphuris albi nō vrentis: generat̉