LiberSeptimus
abrupta ſubito cuꝫ plurimis mortalibꝰ rapuit. ⁊ in ficiliam dimidiā tyndarida vrbē: ⁊ quidqͥd ab ytalia deeſtSimiliter ⁊ in boecia ⁊ eleuſina.¶ XXXVI.De terris ſemper trementibus et inſulisfluctuantibus.Uedā vero terre tremūt in aduentantiū ingreſſu: ſicut in gabinenſi agro nō ꝓcul ab vrbe romana iugera ferme ducenta equitantiū curſu.Similiter in reatino quedā inſule ſemꝑ fluctuāt: ſicutin agro tecubo ⁊ eodē reatino. mutinenſi. ſtationēſi. invadimonis quoqꝫ lacu: ⁊ adcutiliaſ aquas opaca ſiluaq̄ nunꝙͣ die ac nocte loco eodē videtur. in lidia aque vocantur calamine nō ventis ſolū: ſed etiā contis vel quolibet impulſu multoꝝ ciuium in itridatico bello ſalꝰ fuere. Sunt ⁊ in nimpheo ꝑue. ſaltares dicte: eo ꝙ in cantu ſymphonie ad ictꝰ pedū modulantiū mouent̉. in tarquinenſi lacu magno ytalie: nemora duo circūferunturNunc triquetrā edentes figurā. Nūc rotundā cōplexuventis impellentibꝰ. Quadratā vero nūqͣ. XXXvII¶ De remedio cōtra terremotū.Ed in eiſdē videlicet terre mōtibꝰ remediū eſt:quale cloace ⁊ crebri ſpecꝰ p̄bent. Precōceptūem̄ ſpūm exalāt: qd̓ in certis notatur oppidis q̄minꝰ quātiunt̉ crebris ad purgandū eluuiem cuniculiscauata. Multo quoqꝫ tutiora ſunt in eiſdē illis que pēdent ſicut neapoli in ytalia intelligitur: ꝑte eiꝰ q̄ ſolidaeſt. ad tales caſus obnoxia. Tutiſſimi etiā ſunt edificiorum fornices. anguli quoqꝫ parietum. poſteſqꝫ alternopulſu renitentes. Sed ⁊ latere terreno facti parietes.minore noxa quatiunt̉. Magna eſt differentia ⁊ in ip̄ogenere motꝰ: pluribꝰ enī modis quātit̉: tutiſſimū eſt cūvibrat: criſpante edificioꝝ crepitu. Et cū intumeſcit aſſurgens: alternoqꝫ motu reſidet innoxiū. Et cū ꝯcurrētia tecta ꝯtrario ictu arietant: qm̄ alter motꝰ alteri renititur. vndantis aūt inclinatio ⁊ fluctꝰ more quedā volutatio infeſta eſt. Aut cū in vnā ſe ꝑtem totꝰ motꝰ impellit. deſinunt aūt tremores cū ventꝰ emergit. Sin aūt durauerint: nō ante quadraginta dies ſiſtuntur: plerūqꝫvero ⁊ tardius: vtpote cū quidē annuo ⁊ biennii ſpacioXXXVIII.durauerint.Morale ſenece de teremotū. ¶ Seneca li. iij.Ec lucilli ꝙͣtum ad ip̄as cauſas. Illa vero nūcque ad animoꝝ ꝯfirmatōeꝫ ꝑtinent qm̄ magisnoſtra refert fortiores fieri ꝙ doctiores. Sꝫ alteꝝ ſine altero nō fit. Nō eniꝫ aliunde animo robur venit: ꝙͣ a bonis artibꝰ ⁊ ꝯtemplatōe nature. Quē enī nōhic ip̄e terremotꝰ aduerſus om̄s caſus firmauerit ⁊ erexerit. Cur enī hoīem aut ferā: cur ego ſagittā aut lanceam tremā. Maiora me ꝑicula exſpectāt fluminibꝰ ⁊ terris: ac magnis nature ꝑtibꝰ petimur. Querendā ſūt itaqꝫ ſolacia trepidis: ⁊ demendꝰ ingens timor. Quid enīcuiꝙͣ ſatis tutū videri poteſt: ſi mundus ip̄e ꝯcutitur: ⁊ꝑtes eiꝰ ſolidiſſime labātur. Si qd̓ ꝓprium habet terraſtare. ꝑdidit. vbi reſident metꝰ noſtri. Quā ꝑſpicimuslatebra: ſi orbis ip̄e ruinā agitat. Si hoc qd̓ nos tueturac ſuſtinet: ſupra qd̓ vrbes ſite ſunt: ⁊ qd̓ fundamentuꝫorbis quidā eſſe dixerūt: diſcedit ⁊ titubat. Quid eē ſolacii poteſt: vbi timor fugam ꝑdidit. A tempeſtate nosvendicat̉ portꝰ: nimboꝝ vim effuſam tecta ꝓpellunt. fugientes nō ſequitur incendiū. Et aduerſus tonitruumac celi minas ſubterranee domꝰ ⁊ in altū ſpecꝰ remediaſunt. Iſte celeſtis ignis terrā nō trāſuerberat: ſꝫ exiguoeiꝰ obiectu retunditur. In peſtilentia ſedes mutare licꝫnullūqꝫ malū ſine effugio eſt. Nunꝙͣ eī fulmina ppl̓ospuſſerunt: peſtilens celū vrbes exhauſit: nō abſtulit. hꝰaūt malū latiſſime patet: ineuitabile ac publice noxiumNō enī domos ſolum aut familias aut vrbes ſingulashaurit: ſꝫ gentes totas regioneſqꝫ ſubuertit. Et modoruiniſqꝫ oꝑit: modo in alta voraginē cōdit. ac ne id qui-
dem quo appareat ſaltē fuiſſe relinquit. Nec deſunt.hoc genꝰ mortis magis timeāt: quo in abruptū cū ſedebus ſuis eunt: ⁊ e viuoꝝ numero viui auferūtur. vnde⁊ aliquos inſanis attonitiſqꝫ ſimiles fecit metꝰ. motusdiſcurrere cernentes. vrbes cadere. populos opprimi.terrā ꝯcuti. Nō enī facile eſt inter magna non deſiperemala. Itaqꝫ leuiſſima fere ingenia in tm̄ venere formidinis: vt ſibi exciderent: quaſi nō om̄e fatū ad eundemveniat terminū. Cū enī ad exitū venimꝰ omnes ī equoſumꝰ. Nichil itaqꝫ intereſt: vtꝝ me lapis vnus elidat:an mons totꝰ p̄mat. vtꝝ ſuꝑ me domꝰ vniꝰ onus veniatan totꝰ terraꝝ orbis caput meū abſcondat. In pace etin aꝑto reddā ſpūm: an ī vaſto ſinu terraꝝ dehiſcentiūSolꝰ in illud ferar ꝓfundum: an cum magno comitatupopuloꝝ concadentiuꝫ. nichil mea intereſt: ꝙͣtus circamortē meā tumultꝰ ſit: ip̄a vbiqꝫ timenda eſt. ꝓinde magnum ſumamꝰ aīm aduerſus iſtā cladē. que nec euitarinec ꝓuideri poteſt. Iſtoſqꝫ deſinamus audire: qui poſthunc caſum ē campania migrarūt: illiqꝫ regioni renunciauerunt. oīa etenī eiuſdē ſortis ſunt. Et ſi nondū mota: tn̄ mobilia Nichil itaqꝫ vt immobile eſſet: natura cōcepit. At alia tꝑibus alijs cadunt: omniſqꝫ ſoli viciumeſt: male coherere. Et ex cauſis pluribꝰ ſolui. ſummaqꝫmanere. ꝑtibus ruere.¶ XXXIX.¶ Adhuc de eodē.Taqꝫ humano generi dictū puta: qd̓ illis interohoſtē ſtupentibꝰ dictū eſt. vna ſalꝰ victis nullāſperare ſalutē. Si vultis nichil timere: cogitate oīa timenda eſſe. Nā nec cibꝰ: nec humor: nec ſomnꝰ:nec vigilia: ſine menſura quadam nobis ſalubria ſunt.Cūqꝫ mors vbiqꝫ p̄ſto ſit: ⁊ vndiqꝫ occurrat: nullū maius ſolaciū mortis eſt. ꝙͣ ip̄a mortalitas. nichil enī tamexiguū: qd̓ nō in ꝑniciem hoīs ſatis valeat. Ideo nō debent nos iſta ꝯfundere: tanꝙͣ plus mali in ſe habeāt: ꝙͣvulgaris morſ. Neceſſe eſt enī mori qn̄qꝫ vbicunqꝫ: ſtetlicet humꝰ ⁊ ſe teneat ſuis finibus ſupra me qn̄qꝫ eratIntereſt ergo illā ego michi. an ip̄a ſe michi imponat.Ęgregie virgiliꝰ. ſi cadendū inquit michi eſt e celo. cecidiſſe velim. Ingenti itaqꝫ animo mors ꝓuocanda eſt.nichil enī ꝙͣ minax veniat. refert. Qd̓ quidē a nob iſ petit minimū eſt. hic ſenectꝰ ablatura eſt. hic auricule dolor. hic humoris abundantia. hic cibꝰ maximꝰ. hic pesleuiter offenſus. puſilla res eſt homīs vitā: ſed ingenres cōtemptꝰ vite. Qui hanc cōtempſerit. ſecurꝰ videbit maria turbari: etiā ſi illa omnes excitauerint venti.Etiā ſi eſtꝰ aliqua ꝑturbatōe mundi totū in terras vertit occeanū. ſecurꝰ quoqꝫ trucē ⁊ horrendā fulminatisceli faciē aſpiciet. frangat̉ licet. et ignes ſuos in exitiuꝫoīm mittat: ſi etiā ruptis cōpagibꝰ dehiſcens ſolū: ⁊ illa inferioꝝ regna detegātur: ſtabit ſuꝑ voraginē illā intrepidus. Quid enī ad me ꝙͣ magna ſint quibus pereoip̄m ꝑire nō eſt magnū. ꝓinde ſi volumꝰ eſſe felices: necreꝝ timore verſari. ſi deſpicere fortunā ſuꝑuacua ꝓmiſtentem leuia minitantē. eſt anima in expedito habendaſi illā inſidie. ſiue morbi petent. ſiue hoſtiū gladii. ſiueinſulaꝝ cadentiuꝫ fragor. ſiue ruina terraꝝ. ſiue vaſtavis igniū. quid aliud debeo. ꝙͣ exeuntem hortari. et cūbonis omnibꝰ emittere. vade fortiter. vade feliciter. nichil dubitaueris redieris. nō de re: ſed de tꝑe queſtio ēfacis qd̓ qn̄qꝫ faciendū eſt: reꝝ natura te q̄ genuit expectat. fluit quidem tempꝰ. ⁊ auidiſſimos ſui deſerit. necqd̓ futuꝝ eſt. meū eſt. nec qd̓ fuit: ſed in puncto fugientis pendeo: ⁊ magnū eſt modicū fuiſſe. Eleganter itaqꝫleſbiꝰ dicebat cuidā dicenti. lxͣ. annos habeo. hos inqͥtdicis. lx. quos nō habes. et nos quidem qui ſemꝑ tꝑisalieni ſortem ⁊ annos numerauimus amiſſos. hoc arfigamus animo. ⁊ hoc nobis ſubinde dicamꝰ: moriendūeſt. qn̄. quid tua. mors nature lex eſt. mors tributū officiumqꝫ mortaliū: ⁊ maloꝝ oīm remediū eſt. optauit illa