LiberSecundus
malos homines ꝙͣ ſint mali angeli vel boni angeli.Ideoqꝫ dici oportet vnū eundēqꝫ angeluꝫ bonum velmalū pluribꝰ hoībus deputari ad cuſtodiā vl̓ exercitiūſiue eodē tꝑe: ſiue diuerſis tꝑibꝰ. Licet em̄ maior ſit numerus hoīm cōputatis in vnū oībus qui fuerūt ⁊ ſunt⁊ futuri ſunt ꝙͣ angeloꝝ. tn̄ qꝛ hoīes decedētibꝰ hoībꝰſuccedūt. Ideoqꝫ nunꝙͣ in hac vita ſimul ſunt: eſſe pōtvt ſinguli hoīm dū in hac vita ſūt ſingulos habeāt angelos bonos vel malos ad ſui cuſtodia deputatos vl̓ exercitium ¶ Actor. Placuit em̄ miſericōdi deo hominia facie eiꝰ in hoc exilio expulſo contra tres hoſtes treseiuſdē nature ꝯferre cuſtodes. Cōtra dyabolū angelūbonū. Cōtra carnē: carnē xp̄i. Cuiꝰ paſſio cōmemoratamedicina p̄ſeruatiua eſt ⁊ munimentū ꝯtra tentatōescarnis. Cōtra mundū ſanctos qui ꝓ nobis orāt. ac nobis exempla ⁊ ſcripta de ꝯtemptu mundi reliquerunt.Bernardꝰ in quodā ẜmone. Spectaculū itaqꝫ factiſumꝰ. mundo. ⁊ angelis. ⁊ hoībꝰ. Angelis plane et malis ⁊ bonis. Illos inuidie paſſio. Iſtos miſericordie cōpaſſio ſolicitat vt in nos inceſſanter intendāt. oīm oculi ſunt in nos: ſoli noſmet ipſos negligimus intueri: necverentes deceptores: nec adminiſtratores reuerētes ſpiritus hinc gehenna inde paratur corona. Et inter hac⁊ illā imparilibꝰ oſcitare delectat. Exurgamꝰ aliquādofratres nec inuanū accipiamꝰ aīas noſtras: pro quibꝰalij tanto zelo: aut in bonū vigilāt vel ī malū. Nō ē resꝑua quā ſic inſectant̉ ciues ſic p̄ſtolantur ¶ LXXII.Quale miniſteriū āgeli ꝑſouales hominibuſexhibeant. ¶ Hieron̄. ſuꝑ matheū libro. iij.Ngeli inquit eoꝝ ſemꝑ vident faciem patris.Magna dignitas animaꝝ: ut vnaqueqꝫ ab ortu natiuitatis habeat angelū in cuſtodiā deputatum. ¶ Actor. Hoc intelligendū videtur de natiuitate q̄ fit in vtero. Nō ex vtero ſicut de beata maria virgine dicitur. Qd̓ in ea natū eſt de ſpūſancto eſt. ꝓbabile em̄ eſt ꝙ ante natiuitatē pueri .ſ. exquo infundit̉ aīadatur ei angeli cuſtodia: qꝛ ex tunc indiget exquo ꝑfectus homo in aīa ⁊ corꝑe formatꝰ eſt. Licet em̄ in infātia nō poſſit incidere in peccatū: qꝛ nō habet vſum arbitrii: indiget tn̄ p̄ſidio angeli: ne a dyabolo corꝑaliterledatur. Iuuat aūt angelꝰ hoīeꝫ non ſolū ꝯtra dyaboliimpetū. ſed etiā cōtra oīa nocitura. Cōtra dyaboluꝫ iuuat eiꝰ poteſtatē arcendo vel impediendo: ⁊ cōtra malas eiꝰ ſuggeſtiones bona ſuggerēdo ⁊ exhortando ethilarando et animādo: ac ꝑ hoc etiā aliquid virium eiqd̓ āmodo conferendo. Nec ideo ſuꝑfluit angeli cuſtodia. licet homo habeat gratiaꝫ ſpūſſancti: habet em̄ hō.duplex nocitiuū .ſ. fomitē intra: ⁊ demonē extra. Ideoduplicē cuſtodiā ꝓuidet ei deꝰ. Cōtra fomitem: gratiā.Contra demonē: angelū. Sciendū tn̄ ꝙ angeli mali toto deſiderio nituntur nocere hoībus. Ideo etiā plurestemtant eundem hoīeꝫ de diuerſis victiſ. Licet habeatquilibet vnū ſingulariter ſibi deputatū qui temtat euꝫde viciis quibuſlibet. Angeli aūt boni nō toto conamine nituntur homines a peccato ꝯſeruare: ⁊ virtutibusinſtruere: ſed cū quodā moderamine ẜm ꝙ vident deuꝫvelle .i. ẜm regula iuſticie quā ꝯtemplantur in ſpeculo.Unde nec in aliquo caſus hoīs eiꝰ negligentie deputatur qui eū cuſtodit: qꝛ facit circa eū qd̓ debet: nec vnꝙͣaliquid omittit de ꝯtingentibꝰ: ⁊ ſi ergo nō conſeqͥturfinem cuſtodie ſue in altero .ſ. in homine: vt cōſeruetura peccato: conſeqͥtur tn̄ in ſeip̄o .ſ. meritū ſuum: qꝛ facitqd̓ in ſe eſt: ſicut medicꝰ ꝙͣtum in ſe eſt cuſtodit ⁊ ſanatinfirmū. ⁊ tn̄ ille nō ſanatur: quia nō credit medico: necobedit. vnde dicūt angeli cuſtodes babilonis: Curauimus babilonē et nō eſt ſanata. Dicit tn̄ gloſa ſuper numeri. xviii. ꝙ angeli trahuntur in iudiciū. Utꝝ ex ip̄orum negligentia: aut ignauia noſtra: tot lapſi ſint. Eſuꝑ eundē. xxv. Angelꝰ qui p̄eſt: ꝓ bene geſtis laudat̉.
ꝓ delictis culpatur. ſed hec ſane intelligenda ſunt. Angeli em̄ dicūtur trahi cū hominibꝰ ad iudiciū. Non vtip̄i angeli de eoꝝ negligētia: ſed vt eoꝝ comꝑatōne homines iudicentur: ꝑ hoc enī ꝙ in angelis nulla apparebit negligētia qua homines lapſi ſint: manifeſtā erit totam culpa eſſe in hoībꝰ qui cōſiliis eoꝝ acquieſcere nolunt: Illud aūt aliud exponit̉ negatiue ſic. angelus prodelictis culpatur .i. illiꝰ delicta quem habet in cuſtodiaei ad gloriā vel p̄mium nō imputātur. ſed nō ideo minꝰmeretur: qꝛ facit qd̓ in ſe eſt. vnde nec minꝰ habet de p̄mio eſſentiali: minꝰ tn̄ habet de gloria q̄ eſt ex cōuerſione ſubditoꝝ: minꝰ inꝙͣ nō intenſiue: ſꝫ numeraliter quitantūdem gloriabitur licet in paucioribꝰ. ¶ LXXIII.Qualiter aīas illuminēt et ī ꝑadiſuꝫ dportētIus: qꝛ hoc ſoliꝰ dei eſt: ſꝫ miniſterio ſicut homoCiendū etiā ꝙ angelꝰ nō illuminat aīam interidocendo. Unde ſuꝑ illud pſal. Da michi intellectum vt diſcā mandata tua: dicit gloſa ꝙ ſolꝰ deꝰ datintellectū: Et ſi aliqn̄ miniſterio angeli vtatur. Ita em̄inquit angelꝰ dicitur dare intellectu homini: ſicut dicit̉dare lumen domui ſue qui feneſtrā facit cū eā ſua lucenō penetret vel illuſtret. ſic ergo illuminat angelꝰ aīaꝫp̄parando intellectū ad gratiā illuminantē. In hūc modum etiaꝫ ſuꝑiores ordines angeloꝝ inferiores illuminant. Incendūt aūt angeli bonas cogitatōes in nobistripliciter. Uno modo ip̄a ſenſibilia exteriora immutādo. ſecundo modo interiora fantaſmata in imaginatōeimprimendo vt ſupra dictū eſt. Tercio ip̄m intellectuꝫad lumen diuinū recipiēdum p̄parando. Nā ſicut malignus ſpūs quibuſdā nebulis erroris obſtruit om̄s meatus intelligentie: ſic ecōuerſo bonꝰ ſpūs illas nebulaserroris remouendo aꝑit meatꝰ intelligētie ad recipiendum lumē veritatis ex radio lucis diuine: quo introeūte ſurgūt cogitatōes bone: om̄ia aūt noſtra bona factavel dicta vel cogitata deo rep̄ſentāt. gratias agendo ſicut patet in angelo thobie. Et etiā negocia noſtra temporalia vel ſpūalia ꝓcurant. Animas quoqꝫ dicunturangeli portare ad ꝑadiſum quadrupliciter. Primo mōqꝛ eas ad bonū ꝓuocant ꝑ quod illuc aſcendūt. ſecūdoqꝛ cōferunt eis aliquid in morte ꝑ quod obliuiſcunturnaturalis affectꝰ quē habent erga corpꝰ. Nā illo pondere dilectōis deprimūtur: vt inuite naturaliter exeātetiā ſi purgate ſint: a quo pondere abſtrahūt eos angeli: dū eas ad gaudiū paradiſi ꝓuocant deſideranduꝫ etaccendunt: ita ꝙ libenter ⁊ defacili exeūt. Tercio qꝛ atcent demones: ne eas exeūtes impediāt. Quarto ꝙͣtuꝫad quaſdā priuilegiatas quas aſſumpto corꝑe viſibiliter in celū deferūt: vt aīam beati martini beati benedicti. De lazaro quoqꝫ dicitur ꝙ portatuſ eſt ab angelisin ſinū abrae. Anime autē degentis in corꝑe: nō videtangelus ex natura ſua cogitatōes: ſicut nec dyabolus:qꝛ anima inſerta in corꝑe mortali. nec eſt cognoſcibiliſactiue vel paſſiue: niſi ꝑ corpꝰ. vnde nec angelꝰ ex natura ſua cognoſceret que in ea ſunt: niſi ꝑ geſtū ⁊ habitūcorporis. Cum autem eius voluntatem vel cogitationem interiorem perſpicit. hoc facit ex virtute ſpecialisilluminatōis..LXXIIII.¶ Quā diligenter aīas cuſtodiāt ¶ Orige.ſuper numeri omelia. xi.Sſiſtunt nūc angeli dei cultores ⁊ agricole cordis noſtri ⁊ requirunt. ſi eſt in aliquo noſtrumhmōi mens tam ſolicita: tam intēta que verbūdei tanꝙͣ ſemen diuinū tota auiditate ſuſceperit: ſi fructum ſtatim vt ad oratōeꝫ ſurgimꝰ oſtenderit .i. ſi collectis intra ſenſibꝰ deū oret nō mente vagetur ⁊ cogitationibus euolet. ſi quis em̄ tam intentā mentē habuerit⁊ ip̄is dei ꝯſpectibꝰ ſe aſſiſtentē intellexerit. hic noueritſe ꝑ angelū qͥ aſtitit altari obtuliſſe pͥmicias īmolatōis