Druckschrift 
Summa casuum conscientiae
Seite
CCLXIIIr
Einzelbild herunterladen
 

Uſura. iiij.eſtimata tradita ſunt ſocius ruſticus plus ponitreſpectu oꝑaꝝ cuſtodie. vr̄ fructꝰ mediūdiuidi debeat. Et ait dictꝰ. d. Ang. de hoc al̓s dubitare vidiſſe. ſꝫ putat arbitrio boni viri cōueniri.vt eqͣlitas ſeruet̉. ſi talis cuſtodia cura aīaliuꝫquā ponit ſociꝰ ruſticus: fiat: aut fieri poſſet īfantes aut ꝑuulos qͦꝝ oꝑe ſunt in magͣ eſtimatōelicꝫ aliq̄ ſint. tūc ſi aliquā vtilitatē ex aīalibꝰ ꝑcepitplus ruſticꝰ ſocius ꝙͣ alius vt fimi et lutaminisveriſil̓r oꝑa paſtoris cōpenſari pn̄t: iuſte fructꝰeqͣliter diuidunt̉. Si v̓o paſtoris oꝑa quam ponitruſticus: aut poni facit ſiue alij ſumptꝰ. puta. palearū feni ſimiliū excederēt cōmoditatē lutamīstūc vt eqͣlitas ſeruet̉. iuſte ruſticꝰ ante ꝑtē aliqͥdpaſtoris oꝑa reciꝑe debeat qd̓ eqͥualeat ei qd̓ plusponit. d. l. ſi fuerint. al̓s ſi tradens aīalia velleteqͣlē portionē videret̉ velle p̄ciū mutui facti ſociode p̄cio medietatis ſortis. ſic vſurā cōmittēt. cuꝫqͥcqͥd accedit ſorti vſura fit. xiiij. q. iij. pleriqꝫ. Nechoc caſu poſſꝫ qͥs ꝯſuetudine priā excuſari in foro ꝯſcīe. iniqͥtate ꝯtineat. ſocij dānū iacturā iuri frat̓nitatis conueniat: cui ſocietas cōꝑat̉l. veꝝ. ff. ſocio. Et ſi dicta aīalia eſtimata tradūt̉ terra ꝯuenit dānū lucrū ſit cōmune. fructus eqͣli ꝑte diuidant̉. vnuſqͥſqꝫ ponat ꝑtē animaliū cōicata ſt̓ eſtimationē vt dictū ē. vnusponat terrā alius eqͥualentes ponat operas ẜmeundē. Quo v̓o ad aīalia minuta. qn̄ ſuꝑ ipſis ſocietas ꝯͣhit̉. Dicendū obſeruāde ſt̓ cōuētiones cōſuetudines arbitrio boni viri cōueniētes ẜmmodū formā circa aīalia groſſa. poſitos eadēiura. niſi circa anīalia minuta vr̄ ſocietas poſſebreuiori tꝑe finiri. puta ſpacio triū ānoꝝ vt ſtatimpatebit. ſi v̓o nulla appareat ꝯuētio ſeu ꝯſuetudoreperiunt̉ ſcripta aliqͣ iura exͣuagātia in fine vſuūfeudoꝝ qͦꝝ vniꝰ ſic incipit. ℟ica ẜm. d. Ang. Conſuetudo ſocietatis capraꝝ. Nigrum ſic ſequit̉. Siqͥs dederit caprā aut pecudeꝫ iure ſocietatis. Ille accepit dꝫ tene̓ tres ānos in vnoquoqꝫ annodꝫ dare capra. xij. formaticos bonos optimos pecude ſex. medietas captoꝝ agnoꝝ cōis dꝫeſſe medietas lane. ille dedit caprā: aut pecudem an̄ ꝑtē dꝫ hr̄e. ſi ille accepit dedit terciā:tūc oīa ꝑtienda ſt̓ mediū. ſꝫ ſi ille accepit amiſerit culpa ſua. qꝛ cuſtodierit vel pecorile nonbene clauſerit. dn̄o tūc emēdare dꝫ. vt dictū ē bonos formaticos dare dꝫ .ſ. qͥdē de vna mūctura. qꝛ ſi dedit tm̄ vnā pecudē vel vnā caprā. dꝫmihi dare talē formaticū qͣlis p̄t fieri de vna munctura tm̄ ſꝫ tres aut qͣtuor mucture inſimul mittidebent vt bonꝰ formaticꝰ inde fiat. ſi dedi alicuixx. aut. xl. pecudes aut totidē capras. dꝫ ne mittēvnā muncturā ſimul facere formaticum de totamūctura. Certe. ſꝫ medie eſtimatōis. itafraudet̉ dedit nec accepit. Sꝫ ſi agni vel captinati fuerint de vna aliqͣ capra vel pecude nondꝫ dare niſi medietatē formatici: quē darēt ſi natieſſent agni vel capti. Sequit̉ alia rubrica. Cōſuetudo ſocietatis porcaꝝ. Si qͥs dederit porca alicuiiure ſocietatꝭ fuerit dictū de tꝑe tuc is accepit dꝫ tenē tres ānos oēs porcelli nati fueFo. CCLXIII.rint ꝑtiendi ſt̓ mediū in vnoquoqꝫ āno vel ſi placuerit dn̄o ei accepit tenē vſqꝫ in capite triumānoꝝ debent oīa ꝑtiri mediū. etiā porcellos natos de porcellis. porca facit porcellos. dꝫ dn̄sface̓ adiutoriū ei acceꝑit non dꝫ accepit dareterciā aūt incōtrū. Et ſi amiſerit culpa ſua qꝛ porcellos bene clauſerit vel cuſtodē porcis nonbene miſerit. dꝫ dn̄o emendare vel caſum amiſſionis dn̄o dice̓. Itē aliqn̄ aīalia feminini generꝭ tradunt̉ ad oꝑiendū ab aīalibꝰ maſcul̓ alteriꝰ caſuſi appareat ꝯuentio ſeu ꝯſuetudo diſcrepet aiudicio boni viri. ſeruāda ē. vt ſepiſſime on̄ſum ē. ſi hec appareāt. ſuꝑ hoc ē vna de p̄dictis exͣuagantibꝰ ẜm. d. Ang. cuiꝰ rubrica ē talis. Cōſuetudo ſocietatis iumētoꝝ. Si qͥs dederit iumentacooꝑienda equo alicuiꝰ. oēs poledri debēt cōesnati in illo āno de iumētis illis ꝑtiendiqꝫ ſunt ẜmꝯſuetudinē. ille cuiꝰ ſt̓ iumēta dꝫ ꝑtiri poledrosadmitte̓ illi electōnē cuiꝰ ē equꝰ. vtꝝ velit acciꝑe poledrū an̄ acciꝑe ꝑtē p̄cij. Itē aliqn̄ tradunt̉ aīalia:nec apparet qūo: p̄ſertim defunctis pͥncipalibꝰ tūc ſeruāda eſſet ꝯſuetudo. illud qd̓ ē cōſuetūint̓ ꝑtes videat̉ actū. ff. de edil. edic. l. qd̓ ſi nolit. §.qꝛ aſſidua. de aqͣ plu. ar. l. ſi pͥus. §. recte placuit.Si aūt de cōſuetudīe apparēt. tūc ẜm. d. Ang.in dubio p̄ſumeret̉ ꝯͣctꝰ innoīatꝰ. daret̉ actiop̄ſcriptis v̓bis. Et in hoc eadē eſſent ẜuanda.dicta ſt̓ de ſocietatibꝰ ac ſi eſſet ꝯͣcta ſocietas. Egoputo exqͦ apparet qͥd actū ſit. remanet indeterminatū: totū d̓beat reduci ad arbitriū boniviri. exͣ de of. del̓. de cauſis.. ff. ſocio. l. ſi fuerit. Cui arbitrio ꝯuenit vnicuiqꝫ det̉ ſibi debitūff. de in. iur̄. l. iuſticia. §. iurꝭ p̄cepta. Et ꝓpterea tradēs aīalia iſta recipiat oībꝰ fructibꝰ acceſſionibꝰ: illis exceptis ſine culpa recipiētis deꝑdita ſt̓. dicta aīalia fuerint tradētis nec appareat eoꝝ dn̄iū in aliū trāſtulerit. ar. l. fructꝰ. ff. de reiven. Sꝫ receptori aīaliū fiat cōgrua recōpenſatioiuxͣ exigentiā ſumptuū laboris ſui. hoc actōnemādati. exqͦ mādatū ſiue impoſitionē dn̄i aīaliagub̓nāda ſuſcepit. ff. man. l. j. vel ſaltē actōe ī factūſiue p̄ſcriptis v̓bis. ff. de ꝑſcrip.. l. ij.Sura. llij. ſcꝫ de reſtōe vſuraꝝ. Qualit̓ vſurariꝰ ꝯpellit̉ reſtitue̓. Rn̄.ẜm Ray. ſi ē publicꝰ cōpellit̉ diuerſaspenas iurꝭ: qͣs hēs. Reſtō. ix. Itē oīs vſurariuspōt cogi ad reſtōnē excōicationē. exͣ eo. qm̄. Itēt̓cio ꝯpellit̉. qꝛ ſi vſurariꝰ r̄petat ab aliqͦ vſurasrepellit̉ exceptōꝫ donec ip̄e r̄ſtituerit vſuras. vl̓fecerit poſſe ſuū. ex eo. qꝛ fruſtra. eiſdē modispellunt̉ heredes. exͣ eo. tua.. c. Michael. Quid ſi qͥs repetat vſuras excipiat̉ ꝯͣ ip̄e reſtituit vſuras qͣs extorſit. ille rn̄det ſe paratū reſtituē ſi ſit petat: qūo ꝓcedet iudex eccleſiaſticus. Rn̄. ẜm Gof. faciet p̄conizari qͦcūqꝫſoluit tali vſuras veniat on̄dat et ſatiſfaciet ei. etſi veniat aliqͥs ꝓcedet prior petitio. ſi veniantꝓbent fiet eis reſtō. Nec ſufficit in hoc caſu daripignora vel cautiones. exͣ de re iudi. aliquibus.Et intellige niſi magna cauſa forſan int̓ueniat vtxx iiij