De ſponſalibus ⁊ matrimonijs
CCLXXXII
¶ Ad denunciationem vniushoneſti viri qui defert conſanguinitatem ⁊ de fama vel ſcandalo docet impeditur matrimonium contrahendum.Um in tua dioceſi: et inAfra. Sane quia contingitinterdū ꝙ aliquibus volētibusa matrimoniū cōtrahere: bannisvt tuis verbis vtamur: in eccieſijs editis: ac nullo cōtradictob re publice comparente licet fama priuatū impedimentū deferat parentele: cū ex parte cōtrahentium iuramenta maiorū deſua ꝓpinquitate vt ſuſpitionistollat̉ materia offeruntur: quidtibi ſit faciēdum in caſibus huiuſmodi queſiuiſti. ¶ Ad qd̓ taeliter rn̄. ꝙ ſi ꝑſona grauis cui fides ſit adhibēda tibi denūcietꝙ hi qui ſūt mr̄imonio copulādi ſe ꝓpinquitate ꝯtingāt: ⁊ deZ fama vel ſcandalo doceat: autetiā ꝑ teip̄m poſſis certificari d̓t plano nō ſolū debes iuramētaparentū ſponte oblata nō recipere verūetiā eos qui ſic cōtrahere nitunt̉ ſi moniti induci nequiuerint ꝯpellere vt a tali cons tractu deſiſtāt vel cōtra famaꝫhmōi ẜm tue diſcretiōis arbitrium iuramenta exhibeant ꝓpinquorū alioquin ſi ꝑſona denuntians nō extiterit talis vt diximus ⁊ de fama vel de ſcandalonon poterit edocere ad deſiſtēdum monere poteris: non compellere contrahentes.NOnorius. iij. ep̄o berguen̄.¶ Mulieri qui negat ſe in matrimonio conſenſiſſe. nō credit̉marito ꝓbante cōtrariū. ſecusſi probat conſenſiſſe per mētumqui poteſt cadere in conſtantē.Onſultationi tue. B. reAſpōdemus ꝙ mulieres q̄veniūt ad valuas eccleſie bn̄di
cēde cū ſpōſis ⁊ ibinātesaffirmāt ſe nunqͣꝫ in eorū matrimoniū conſenſiſſe audire ſponſis legitime ꝓbantibus contrarium nō oportet cum legitimis⁊ idoneis teſtibus non debeath illarū ſimplex aſſertio preualere. ¶ Sane illis que benediction accepta mox a ſpōſis aufui giūt ante carnis copulā ſubſecutā: aſſerētes ſe nunqͣꝫ in illosveraciter conſenſiſſe: ſed metuillato cōpulſas verba ꝓtuliſſeconſenſus: licet animo diſſentirent: nō ſtatim eſt audientia deneganda: ſed de illato metu eſtkcū diligentia inquirēdū ⁊ ſi talis metus inueniat̉ illatus quipotuit cadere in cōſtantē virū:erunt nō immerito audiende.G Regorius nonus.¶ In matrimonijs ⁊ ſponſalibus debet eſſe libertas vnde ineis ꝓmiſſio pene non obligat.Emma mulier nobis expoſuit ꝙ cū. T. filia eiuscum. c. contraxit matrimonium.b. de alferio ea occaſione ꝙ inter. p. filium ſuum et predictamin puellam infra ſeptennium conſtitutos ſponſalia contracta fuerunt: penam ſoluendam a parte que contraueniret: in ſtipulatione appoſitam ab ip̄a nititurn extorquere. ¶ Cum itaqꝫ libera matrimonia eſſe debeant: eto ideo talis ſtipulatio propter pene interpoſitioneꝫ ſit merito improbanda mandamus quatenus ſi eſt ita eundeꝫ. b. vt ab extorſione predicte pene deſiſtateccle. cenſura compellas.¶ Dem epiſcopo cenomanen̄.¶ Sponſalia de futuro tranſeunt in matrimoniū ꝑ carnalemcopulam ſubſecutam ſed nō ꝑnixum carnalis copule tantumhoc dicit cum. c. fi. infra eo.
Um in tua. ¶ Cōis diuiſio. ſcd̓a ꝑs ibi ad qd̓. Ab. Si.Aa ¶ Banuis .i. denūciationibus. ⁊ hodie ꝯſuetudo iſtareducta eſt ad ius cōe. jͣ. de clamdeſti. de ſpon. cū inhibitio.h ¶ Licet priuatū. ⁊ ſic eſt fama aliquid qd̓ dr̄ occultuꝫ ſiuepriuatū. sͣ. de coha. cle. ⁊ mul. tua. ⁊ ideo dr̄ fama priuatū impedimentū: qꝛ per famā ſolam nō conſtatde impedimento niſialia ꝓbatio adſit vtin. c. tua. ſed ſi famahec erat de cōſanguinitate quare non interdicit̉ matrimoniūvt. jͣ. de cōſang. ⁊ affi.ſuꝑ eo. qd̓ ſignat̉ proꝯtrario ſed nō eſt cōtrariū. qꝛ hic nō ꝯſtabat de fama. vt. jͣ. dr̄ ſꝫdenūciat̉ fama vel pͥuatū impedimentuꝫdeferebat vnde pͥmodebet inq̄ri de fama.c ¶ Perſona grauiſīmo ⁊ turpis perſonavidet̉ admitti ad impediendum. sͣ. e. p̄terea. ſed illud obtinetcum impedimentumorit̉ a ꝑſona denūciante cōſanguinitatēque tenetur reuelareimpedimentum conſanguineo. xxv. q. iijſi aut hō. Eſt ergo hͦar. ꝙ criminoſi nō admittunt̉ ad denunciationē criminū. arxxxv. q. vj. ſi ep̄s ī ſynodo. ⁊ sͣ. de teſti. co.gen. p̄terea. §. j. de hͦno. ij. q. j. ſi peccauerid ¶ De fama. gͦ fama ꝓbari p̄t. sͣ. de teſti. tam lr̄is. ⁊. c. cumcām .j. ar. ꝯͣ. jͣ. d̓ accu.inquiſitiōis. in fi. Itēſola denunciatio nōimpedit mr̄imoniuꝫniſi adſit fama: et itaſola fama īpedit matrimoniū. jͣ. de ꝯſang.⁊ affi. ſuꝑ eo. et vnusteſtis. sͣ. de teſti. ſuꝑeo. ij. ſed iſte denuncans nō teſtificabat̉.e ¶ Scādalo. No.ꝙ ꝓpter ſcandalū impedit̉ matrimoniumvt hic patet. ſic. jͣ. ⁊cog. ſpi. ſuꝑ eo. in fi. ⁊ita habes ꝙ ſcandalum ſiue conſuetudoreddit aliqͦs inhabiles ad ꝯͣhendū ẜm ꝙno. ī illa decr̄. ſuꝑ eo.f ¶ De plano. ſummaria cognitio ſufficit hic ſic. jͣ. de accu. ſicut olim. ⁊. c. olim. ſic eodem modo videt̉ ꝙ iudex poſſit inqͥrere de fama alicuius de plano ⁊ ſine iudiciorū ſtrepitu multiplex em̄ clamor famam inducit: ita vt p̄latuꝫ moueat ad inquirendum. jͣ. de accu. qualiter ⁊ quando. ij.g ¶ Famam. no. hic ꝙ ſi ꝓbes famam contra aliquem ꝙ poteſt ꝓbari contrarium ad tollendam famam. ⁊ ita ſi probaſtialiquē eſſe male fame ipſe pōt ꝓbare ſe eē hone fame. ij. q. v.
p̄ſbyter. ⁊. c. ſi mala. jͣ. de accu. inquiſitionis. in fi.Onſultationi. ¶ Duos caſus determinat. ſcd̓a ibi: ſane¶ Ab. Si. h ¶ Aſſertio. aſſertioni illarū nō eſt credenbum ſed potius teſtibus qui iurati ꝓbauerūt cōtrariū: ergoſi vellent ꝓbare contrariū videt̉ ꝙ ſint audiende: ſed non videt̉ ꝙ poſſent hoc ꝓbare cū ſit negattua.ſcꝫ ꝙ nūqͣ ꝯſenſerūtsͣ. de elec. bone mēorie. īmo poſſent ꝓbādo metū vt dicit in fi.i ¶ Ante carnalemcopulaꝫ. ſecus ſi poſtqꝛ tunc cōſenſiſſe vident̉ ita ꝙ poſtea incontrarium reclamātes nō audiant̉. sͣ. e.ad id qd̓. ⁊. jͣ. qui ma.accu. poſ. inſuꝑ.k ¶ Cum diligentiaNo. ꝙ dicit cum diligentia: qꝛ vbi maiuspericulum vertit̉ cautius ⁊ diligētius agēdum eſt. vij. q. ij. c. vl.et circa maiora maiꝰꝑiculū vertit̉. xlij. di.quieſcamꝰ. ff. ad carbo. l. j. §. ſiquis. §. iij.⁊ ar. lxj. di. miramur.vnde cauſe mr̄imoniales nō ſunt cōmittēde niſi iuris peritis ⁊qui ptātem habeantiudicādi. jͣ. de ꝯſang.⁊ affi. ex lr̄is. in fi.l ¶ Inconſtantem.ſic. sͣ. eo. veniens. ij. ⁊talis metus continetmortis ꝑiculum autcorꝑis cruciatū. C. d̓tranſac. interpoſita.sͣ. de his q̄ vi metuſue cauſa fi. cū dilecti⁊. c. ꝑlatum. xxxj. q. ijlotharius. ⁊ ea. cauſaq. ij. ſi verum. al̓s vanus timor non excuſat. ff. qd̓ me. cā. metum aūt. ij. ff. de re iudi. ſi quis ab alio.Emma.☞ ¶ Duo facit.in prima ponit mulieris querelā. in ſcd̓adat iudicē: ibi cū itaqꝫ. Ab. ſi. m ¶ Infra ſeptēniū. vn̄ nontenuerūt ſpōſalia. jͣ.ti. ꝓxi. lr̄as acceſſit. ⁊sͣ. de reſti. ſpo. ex ꝑte.gͦ nec pena ſi licita fuiſſet al̓s nō tenuit qꝛſi pͥncipale nō tenuitnec acceſſoriuꝫ. sͣ. dere indi. cū inter. C. de legi. nō dubiū. cū ſuis ꝯcor. ſꝫ ſi poſt. vij.an. forte cōſenſerūt ⁊ tenuerūt ſpōſalia pena tn̄ nō tenuit.n ¶ Libera debeāt. ab oī coactiōe. sͣ. e. cū locū. ⁊. c. requiſiuit⁊ etiā a pena pecuniaria vt hic pꝫ. o ¶ Stipulatio. ſtipulatio pene in ſpōſalibus appoſita nō tenet ꝓpter rōnē que reddit̉ in lr̄a ſꝫ arras datas ꝓ ſpōſalibus ꝑficedis amittit qui reſilit ſine iuſta cā. C. de ſpo. l. vl. ⁊. ff. de ver. ob. ticia. vn̄ hͨ decr̄.ſumpta fuit. C. de inuti. ſti. l. ij. ⁊ hic. Sed videt̉ ꝙ ioem ſit in
N 2