Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

PhyſicorumAreſtotelis.

albo in nigrū mutat̉. ſic et motus aut caleſcit.aut frigeſcit. aut locū mutat: aut augmentaturaut diminuit̉. Hoc āt īpoſſibile eſt. ſubiectoꝝ aliqͥd eſt mutatio. aut in mutando alterum aliqd̓ ſubiectū ex mutatōe in alterā ſpēm.vt ex egritudine in ſanitatē. Sed neqꝫ hocpoſſibile niſi ẜm accn̄s. hic em̄ motus ex aliaſpē in aliā mutatōem. Et generatio et corruptio. ſil̓r p̄ter he ſunt in oppoſita ſic. Motusaūt non ſil̓r. Sil̓ igitur mutabit̉ ex ſanitate inegritudinē et ex ip̄a hac mutatōne in aliam. Hic ph̓s ꝓbat maiorē p̄dicte rōnis ſcꝫ motusſit motus. ſeptē rōnibꝰ quarū prima eſt. Nam ſi motuseſſet motus. aut mutationis mutatio. hoc cōtingeret altero duoruꝫ modorū. ſcꝫ ſit eiꝰ tanqͣꝫ ſubiecti. vel tanqͣꝫ termini. ſi in habitudine ſubiecti ſenſus eſt motusſit motus. mutatōnis mutatio. ſicut eius qd̓ mouet̉.ſicut hoīs mouet̉ d̓r eſſe motus qn̄ mutat̉ ex albo ī nigrū. vel ex alia qͣlitate in aliā qͣlitatē. Si aūt cōſtruat̉ inhabitudine finis ſiue termini. tūc ſenſus eſt. motꝰ eſtmotus. ita motus eſſentialiter ſit ad motum ſicut adterminū. ſicut motus albi eēntialiter ſe eſt ad nigrū.ſed vtrūqꝫ illoꝝ eſt īpoſſibile. igit̉ motus eſt motus.Primū quidē eſt impoſſibile. qꝛ ſi motus eſſet motꝰ ſicut ſubiecti qd̓ mouet̉. tunc oporteret concedere motus moueretur proprie et omne quod in genere eſt ī aliqua ſpecierum eſt tunc oporteret concedere. motuscaleſceret aut frigeſceret aut locuꝫ mutaret. aut augeret̉aut diminueret̉. ſꝫ illud eſt īpoſſibile. qꝛ motus vel mutatio eſt aliqͥd de nūero ſubiectorum. eo ſubiectuꝫeſt ens in ſe ꝯpletū qd̓ eſt eſſe accn̄tis in ipſo. Qutatio aūt et motus imcōpletius eſſe hn̄t qͣꝫ accn̄s quietuꝫEtiā ſi motus ſubiceret̉ motui. tūc oporteret oīs motus eſſet ſubiectū alterius ſic ſcd̓s tertio ſubijceret̉. ettertius quarto ſubijceret̉. ſic in infinitū qd̓ eſt impoſſibile. Etiā ſi motus eſſet ſubiectum. motus eſſet ī motu. eſſet ſubiectū in ſubiecto qd̓ eſt īpoſſibile. Sꝫ ſi fortediceret̉ ad hoc. vnus eſſet ſubiectū alter no. ſꝫ res exiſtens ī ſubiecto oꝑteret due res ſunt eiuſdem generis rōnis eēt ſubiectū et accn̄s. qꝛ hoc vna earuꝫeſt ſubiectū ſubſtātia eſt. hoc eſt in ſubiecto eſt accidens. motus motꝰ ſint eiuſdem generis eiuſdeꝫrōnis ẜm genus. igit̉ impoſſibile eſt motū eſſe motus etmutatōem mutatōis modū ſubiecti. Eodē ē impoſſibile motus ſit motus ꝑmodū finis et termini.qꝛ ſi motus eſſet motꝰ. aut mutatiōis mutatio iſto.hoc erit in mutādo alteꝝ aliqd̓ ſubiectū ex mutatōe vnain alterā ſpēm mutatōis eēntialiter ē finis terminꝰeius. qm̄ oꝫ oīs mutatio terminū habeat eſſentialēſe ſibi ꝯuenientē. ſicut ptꝫ homo mutat̉ ex egritudinein ſanitateꝫ. ſanitas adepta eſt eſſentialis terminus mutatōis d̓r ſanatio. ſꝫ hoc eſt poſſibile. hoc mutatio ſit terminus eſſentialis mutatōnis. ſꝫ p̄t terminarimutatio ad mutatōemꝑ accn̄s vt patebit infra Hic em̄motꝰ ſic ꝑſe termīari ponit̉ ad aliā mutatōem erat motus ab vna ſpē mutationis tranſiens ad aliam ſpeciemmutationis ſicut ad finē ſibi eſſentialiter ſe ꝯueniēteꝫEt generatio et corruptio erunt ſil̓r terminate ad aliasmutatōes. qꝛ quo ad hoc ſimile eſt de generatōe corru

ptione. Neqꝫ eſt drā in alio preter hoc ſolū generatioet corruptio ſunt in oppoſita ſic hn̄t modū ꝯͣdictionisqui eſt de ſubiecto ad ſubiectū. et de non ſubiecto adſubiectū. Qotus aūt ſimiliter his ad oppoſita. ſꝫ potius eſt inter ꝯtraria quorū vtrūqꝫ eſt ſubiectū Sꝫ quoad ꝯſtructōem impoſſibiliū idē eſt motuꝫ eſſe motꝰ qd̓gn̄atōem gn̄atōis et corruptōeꝫ corruptōis Si ſicmotꝰ eēt motus vel mutatio mutatōis tūc oporteretſimul aliqua res mutaret̉ dupliciter. qꝛ mutatio ē ītercōtrarias formas oporteret tranſiret de forma in formam ſicut ex ſanitate in egritudinē. Et hoc. qꝛ mutatio ponit̉ terminus mutatōis oporteret illāmutatōem trāſeat ad quācūqꝫ aliā d̓r t̓minꝰ pͥme mutatōisManifeſtū aūt infirmetur mutatꝰ eritin quālibet. Contingit em̄ quieſcere amplius in ꝯtingentē ſꝑ illa exquodā in qͥddamalterū eſt Quare et oppoſita erit ſanatio. ſꝫ ẜm accidit vt ſi ex recordatione in obliuionē mutatur. qm̄ cui ineſt illud mutatur aliqn̄ in ſcientiam. aliqn̄ vero in ſanationemHic ponit ſcd̓am rōem iſtā .ſ. ſi mutatiōis eēt mutatiotāqͣꝫ t̓mini. aut termīata ad motū oppoſitū ſibi aūt ī quēcūqꝫ indrn̄ter. neutrū illorū ē dd̓m. igr̄. Qinor ꝓbat̉pͥmū. qꝛ tūc aliqͥd moueret̉ ad oppoſita. et ſimul ſanaret̉et egrotaret̉. qꝛ mouet̉ a ſanitate in egritudinē in termino motus eſſet motus ſiue mutatio ex egritudine īſanitatē et illi motus ſint ꝯtinui eſſent vnus motꝰ numero. ſic eodē motu aliquid moueret̉ in oppoſita.ſcd̓m. qꝛ tūc deſtrueret̉ tota doctrina tranſmutationumque eſt. tranſmutatio eſt ad qd̓cūqꝫ ꝯtingens. ſedad oppoſituꝫ. ita ſi tranſmutatio ē ad tranſmutatōemnon erit ad quācūqꝫ ꝯtingētē. ſꝫ ad oppoſitā. illa oppoſita erit etiā in qd̓dā alterū oppoſitū ex quodā oppoſitoilli. Et ex hoc ꝯtingit duplex incōueniēs. ſi dicat̉ mutationis ſit mutatio. Quoꝝ primū eſt. aliqͥs mouetur ex ſanitate in egritudine. tūc etiā ſanatio oppoſita eſt egrotatōi etiā inerit eidē. et ſic aliqͥs ſimul ſanat̉ etinfirmat̉. ſꝫ hoc eſt impoſſibile. igit̉ mutatōis eſt mutatio. Scd̓m incōueniēs eſt. mutatio tūc non erit ẜmregulā mutatōis ex oppoſito in oppoſitū ſꝫ potius ex hocqd̓ accidit. em̄ ſimul moueat̉ ex ſanitate in ſanitatē.et ex egritudine in egritudinē. p̄t aliqͥs iſtoꝝ terminoꝝ mutatōis eſſe ſe terminꝰ. qꝛ ſi ex vno moueretureēntialiter. tūc moueret̉. eēntialiter in eūdē ſimul. qn̄mouet̉ ex ip̄o. Nec tūc poſſet moueri ſimul ex oppoſitoet in oppoſitū illi ſic igit̉ ſꝑ erit mutatio ex eo qd̓ accidit.et in id qd̓ accidit. vt ſi aliqͥs mutat hoīem ex ſcīa vel exrecordatiōe in obliuionē erit. qꝛ recordatio obliuio ſint oppoſita. ſꝫ potius mutāt ip̄m. qꝛ ineſt ei accn̄taliter obliuio. io. qꝛ obliuio eſt terminꝰ eēntialis motus eſt ex recordatōe. tūc ſufficit terminꝰ accn̄tal̓ admutatiōem. aliqn̄ venit ex recordatōne in ſcīam eadēſpē vel genere eſt recordatōe. aliqn̄ aūt venit ex recordatōe in ſanitatē eſt diuerſa genere a recordatiōe. oīaſtꝭ īpoſſibilia. ſic ē poſſibile ſit mutatō mutatōisAmplius āt in infinitū vadit ſi erit mutatōnismutatio. et gn̄atōis gn̄atio. Neceſſe ē igit̉ eſſepͥmā ſi vltima erit. vt ſi ſimpl̓r gn̄atio fiebat aliquādo. et qd̓ fit fiebat. quare nondū erat qd̓ fit