Druckschrift 
Commentaria in libros Physicorum Aristotelis secundum viam Albertistarum cum textu
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

PhyſicorumAreſtotelis.

non tn̄ ſubiectū pͥmū formarū naturaliū Ad ſecūdumdd̓m eſt vnicuiqꝫ diſtribuit in illa deſcriptōe omnibꝰ entibꝰ ſimpl̓r. ſed dūtaxat pro illis que habent eſſe inmateria. Ex quo patꝫ. iſta deſcriptio ſolū ꝯuenit materie iſtoꝝ inferioꝝ generabiliū corruptibiliū. Ad pͥmū ꝯtra queſitū dd̓m eſt. autoritas Auerrois intelligitur ſic. materia in veritate generat̉ hoc ē eſt ſubiectum generationis. aut ſic intelligit̉. ip̄a in veritate generatur. eo ipſa defert ſucceſſionem diuerſarū formarū Ad ſecūdū dicendū eſt. licet materia habuit eſſetn̄ ꝓprie ꝓceſſit in eſſe. qꝛ proceſſus nominat quoddā fierip̄cedens eſſe qd̓ ꝯuenit materie. qꝛ exiuit in eſſe creationem. modo in factis creationem fieri precedit eſſeſed ſimul ſunt fieri eſſe. licet in factis naturam fieri p̄cedit eſſe. modo ad rōnem generatōis requirit̉ ibi ſitgreſſio de non eſſe ad eſſe que p̄ſupponit ſubiectuꝫ in quofieri habet Ad terciū dd̓m eſt. eſt ſimile. qꝛ motushabet ſuū ſubiectū denoīare. generatio aūt denoīat ſuuꝫterminū ad quē ſubiectū. Unde ꝯpoſitum d̓r illudqd̓ generat̉ materia que eſt generationis ſubiectumet hoc ꝓuenit ex eo. qꝛ materia eſt ens imꝑfectum minime cognitionis. ideo ſibi attribuit̉ talis denoīatio. ſedqꝛ ꝯpoſitum eſt ens ꝑfectū cognoſcimus generatiōem reſpectū ad ip̄m. ideo magis denoīatur a generatiōe qͣꝫmateria. Ad quartum dd̓m eſt. aliquid p̄t dici generari dupl̓r. ſcꝫ ſubiectiue terminatiue. Unde illud d̓rgenerari ſubiectiue qd̓ generationem fit ſub vna formaſub qua non fuit. Sed d̓r illud generari terminatiue. qd̓eſt terminus generatōis. hoc modo forma d̓r generariquoniā eſt terminus quo generationis. etiā ꝯpoſitū. qꝛeſt terminus qd̓. Et hoc etiā ſoluit̉ iſtud argumnentuꝫomne accn̄s inherens alicui ſubiecto denoīat ipſum ſubiectum. generatio aūt corruptio denominant materiaꝫ.igitur materia eſt generabilis corruptibilis. Sedtra. totum ꝯpoſitum naturale eſt generabile corruptibile terminatiue. materia autē eſt pars totius ꝯpoſiti naturalis. igitur materia eſt generabilis corruptibilis terminatiue. Ad hoc dd̓m eſt. totum ꝯpoſitum naturaleeſt generabile corruptibile. ibi totū debet accipi ſincategorematice. qꝛ ſic quelibet pars totius ꝯpoſiti eſſet generabilis corruptibilis. hoc aūt falſum eſt. vt patꝫ de materia. ſed capitur categorematice. vt valet tantū ſicut ꝑfectum. ideo non oportꝫ ſi totū ꝯpoſitum ſit generabilecorruptibile. igitur materia ſit generabilis corruptibilis. Ad quintū dd̓m eſt. entia naturalia non ſuntcorruptibilia ꝓpter materiam ſimpl̓r. ſed propter materiāpriuationi admixtam Etiam ſi entia naturalia ꝓpter materiam eſſent corruptibilia adhuc non ſequeretur materia eſſet corruptibilis. quia illa denominatio non cōuenitcauſe effectui. qd̓ tamen requirit̉ ad arguendum per autoritatem allegatamCirca textum expoſitūincidūt dubia. quoruꝫ primū eſt. Quotuplici differentiadiffert materia a pͥuatione. Solutio. ſextuplici differētia. quarū prima eſt. qꝛ materia pͥuatio ſpecie rationedifferunt. qͣꝫuis numero identitatē habeant. non om̄is em̄identitas numeralis arguit identitatem ſpecificam. vt pꝫde identitate accidentali. Secūda eſt. materia accidēseſt non ens pͥuationis gratia. ſed ſe eſt ens. pͥuatio auteꝫ ſe non ens. ſcꝫ gratia formalis. per accidēs aūt ens gra-

tia materialis. Sed diceres. ſi materia eſſet per ſe enstunc eſſet ens in potentia. igitur non eſt ens per ſe. Adhoc reſpondet̉. materia eſt ſe ens accipiendo ensmuniter ſiue tranſcendenter inqͣꝫtum non ſolū ſe ad veraextendat entia. ſed ad eoꝝ pͥncipia. Tercia drn̄a. materia eſt ꝓpe ſubſtantiā. ipſa ſubijciat̉ forme ſubſtantiali.pͥuatio aūt ꝓpe nihil Quarta differentia eſt. materia ēꝯcauſa eoꝝ que fiunt. ex ea forma totum ꝯpoſitūſtituatur. pͥuatio vero machinatur in forme maleficiuꝫ. ꝯſequens in maleficium totius ꝯpoſiti. in cuius veritatis teſtimoniū pͥuatio eſt cauſa. ſed dūtaxat pͥncipiuꝫ Quinta dr̄na. materia appetit formā. vt ptꝫ ex dictisnon aūt pͥuatio. cum ipſa forme contrarietur. Sed diceres. pͥuatio appetit formam. qꝛ materia appetit eampͥuationem. Ad hoc dicendū eſt. qͣꝫuis pͥuatio appetat formam tanqͣꝫ per id quo aliquid appetit. tamen appetitformam pͥuatione tanqͣꝫ per illud quod appetit. Sexta. materia eſt ingenerabilis incorruptibilis. pͥuatio vero generabilis corruptibilis. pͥuatio tamen non eſt generabilis corruptibilis loquendo de vera generatione etcorruptione. cum ſolum illud dicatur generari corrumpi quod eſt ens. pͥuatio aūt eſt non ens. ſed dicitur generari corrumpi ſimilitudinarie Unde quādo ip̄a incipitdenominare materiam tūc dicitur generari pͥuatio. quando vero deſinit eam denoīare. tunc dicit̉ corrumpi. qꝛ forma p̄ſente in materia tūc pͥuatio deſinit denominare materiam. et pro tanto d̓r corrumpi. quādo vero eſt abſens amateria tūc pͥuatio denominat materiam. pro tanto dicitur generariSecūdum dubium eſt.An aliquid poteſt appetere ſuam corruptōeꝫ. Et videtur ſic. vt patꝫ de damnatis qui velint ſe non eſſe Etiāde deſperatis ſeipſos. interficientibꝰ. Solutio eſt duplex appetitus. quidam eſt naturalis. tali appetitu vnūquodqꝫ ſuā appetit ꝑfectiōem. igit̉ nulla ꝑfectio poteſtꝯſeruari in aliquo ſine ipſo eſſe. ideo tali appetitu nihil eſtqd̓ appetat eſſe. Alius eſt appetitꝰ deliberatiuꝰ talisappetitus in aliquo dupliciter fieri poteſt. Uno ſeet ſic poteſt fieri in eſſe. cum omnis appetitus eſt reſpectu boni. ſed quod ē p̄t accipi vt aliquod bonuꝫAlio modo fertur talis appetitus in aliqd̓ accidens. ſcꝫquando fertur in aliquod bonū cui ꝯtingit non eſſe. et ſicappetitus deliberatiuus quādoqꝫ appetit eſſe. vt patꝫin damnatis ac in illis qui deliberate ſe interficiunt. talesem̄ non appetūt non eſſe ſimpliciter. ſed eſſe in miſeriapena aut triſticia. qꝛ poſſunt a pena ſeparari niſieſſe. ideo accidens petunt eſſexercium dubtum eſt.An pͥuatio ſit cauſa generatōis corruptionis in rebusnaturalibꝰ. Et videt̉ pͥmo non. qꝛ corruptio eſt īnaturalis. igitur non poteſt alicui aduenire ex natura. materia autem eſt natura ſimiliter pͥuatio. ergo poteſt expͥuatione materie ꝯiūcta ꝓuenire alicui corruptio. Secūdo. dicitur ſexto metaphyſice. materia eſt cauſa contingentie. igitur videtur materia ſit potius corruptōiscauſa. qͣꝫ priuatio. Solutio. ſic. quia dicit Areſtote.in textu pͥuatio machinatur in maleficiū forme. hoc autem eſt aliudqͣꝫ eius corruptio. igitur. Pro cuius intellectū eſt ſciendū. tripliciter aliquid corrumpit̉. Ino

G iij.