ipſa eſt velut quedā qualitas in anima. Cumenim grā ſit bonū ⁊ heamꝰ notionē boni ī ul̓iriobis imp̄ſſam: ex illa poſſumꝰ arguere grāeē. ſꝫ hec erit notio in uniuerſali: non in rōneꝓpria. ⁊ ſic ex notione boni erit diffinire grāꝫin vniuerſali ⁊ cognoſcere. Ad 2ᵐ dd̓. ꝙilla auctoritas intellr̄ de ſpiratione grē ī particulari: ſicut de gr̄a que informat animā alicuiꝰ ſancti hominis. quia neſcit vnde veniat.aut quo vadat. vnde non cognoſcit eā in ſeEt ita illa auctoritas excludit noticiam in ſein particulari: ⁊ non in vniuerſali.Conſequenter queritur de cognitione grē in ſpāli. Ad quod ſic.Oppoſitoꝝ eadeꝫ eſt ſcīa. Cum gͦ grā ⁊ pctm̄ſint oppoſita: eadē eſt eoꝝ ſcīa. gͦ cū peccatuꝫſciat̉ in rōne ꝓpria: pꝫ ꝙ grā ſcibilis ē in rōnepria. Itē ꝟiꝰ cognoſcit̉ lux ꝙ tenebra: quialux eſt pͥncipiū cognitionis ſui ⁊ tenebre. vn̄manifeſtat ſe ⁊ tenebrā. ſꝫ grā eſt vt lux: ſicutdicit Io. dam. pctm̄ tenebra. gͦ ꝟiꝰ cognoſciturgrā ꝙͣ pctm̄. Si gͦ peccatū cognoſcit̉ in rōnepropria: multo fortiꝰ ⁊ grā. Itē ꝟiꝰ cognoſcit̉ rectitudo ꝙͣ obliquitas. ꝗa non cognoſcit̓obliꝗtas nec manifeſtat̉ niſi ꝑ rectitudinē: utobliquū ē quod deficit a rectitudinē. Sꝫ grāeſt rectitudo: pctm̄ obliquitas. gͦ ꝟiꝰ cognoſcitur grā ꝙ peccatū. Si gͦ peccatū cognoſcit̉ inpropria rōne: multo magis ⁊ gra. Contra.Iob. 9. Si venerit ad me non videbo eū. ſi abierit non intelligam. Sꝫ aduētꝰ dei ad aīam ēꝑ gr̄aꝫ. receſſus ꝟo dei ab aīa eſt ꝑ pctm̄. Si gͦnō intellr̄ ſuū venire nec ſuū recedere. gͦ necgrā intellr̄ nec pctm̄. gͦ grā nō ē cognoſcibilisin ꝓpria rōne. Ad primū dd̓ ꝙ cognitio inpropria rōne pōt duplr̄ eē. quia vel in ꝓpriarōne ſpei vel ſingularis. Primo mō cognoſcibilis eſt gr̄a in ꝓpria rōne ſicut pctm̄. ⁊ quātūad hoc eoꝝ eadē eſt diſciplina. ſꝫ nō in rōneſingularis ſicut videbit̉. Ad 2ᵐ ⁊ 3ᵐ dd̓ ꝙeſt cognitio rectitudinis ī rōe ſpēi: vel ſingularis. Primo modo ꝟius cognoſcit̉ rectitudoꝙ obliquitas. ⁊ lux ꝙͣ tenebra. ⁊ gr̄a ꝙ pctmi.⁊ ſanitas ꝙͣ infirmitas. vn̄ medicus ꝑ rōneꝫmedicine vniuerſalē certiꝰ cognoſcit ſanitatē qͣꝫ egritudinē. quia non cognoſcit hoc mōegritudinē: niſi quia eſt defectus ſanitatis. hͦenim modo priuatio cognoſcit̉ ꝑ habitum: ꝗacognitio in ſpē eſt cognitio diffinitiua. Priuatio aūt diffinit̉ ꝑ habitū. Cognitiōe ꝟo particulari ſic certiꝰ cognoſcit̉ pͥuatio qͣꝫ habitus.vt obliquū ꝙͣ rectū: ⁊ ſic de alijs. quia plurarequirūt̉ ad cognitōem habitꝰ qͣꝫ pͥuationis īſui cognitōe particulari. vn̄ medicꝰ certiuscognoſceret egritudine ī particulari ꝙͣ ſanitatē. quia ad cognitōem ſanitatꝭ ī particulariuel ad ſanitatē in vniuerſali requirūt̉ multeadequationes .ſ. ī ſpiritibus. ī humoribꝰ. ī mēbris. ⁊ niſi ſit oīmoda adequatio n̄ erit ſanitas. Egritudo aūt dicit̉ per defectū ab aliquaiſtaꝝ adequationū: quecūqꝫ ſit illa. hoc auteꝫcertius cognoſcit̉ ꝙ adequatio oīmoda. Silr̄ad hoc ꝙ ſit rectitudo: oportet ꝙ oēs partesmagnitudīs adeqͣnt̉ prīcipio ⁊ fini. vn̄ rectūeſt cuius partes medie n̄ exeūt ab extremis.Obliquitas aūt eſt per exitū vniꝰ ſolius ꝑtisExitꝰ aūt iſtius partis certius cognoſcitur ⁊videt̉ qͣꝫ oīmoda adequatio oīum partiū. ſilr̄eſt de peccato ⁊ grā. quia plura requirūt̉ adgrām ꝙͣ ad peccatū. ⁊ ideo certiꝰ cognoſcit̉peccatū ī particulari ꝙ grā. ſꝫ ecōuerſo ī vniuerſali. Ad rōem ī oppoſitū dd̓. ꝙ n̄ vultdicere beatꝰ Iob ꝙ peccatū ⁊ grā n̄ cogͦſcāt̉ſꝫ vult dicere ꝙ ſi deus accedat ad aīam velrecedat ab ip̄a omnino n̄ ſequit̉ neceſſario ꝙvideat̉. quia pōt eſſe ꝙ veniat: homo tamenneſciet: ſicut ī paruulis: ⁊ multis etiā clauditdn̄s cognitōem hiꝰ ad remouēdā preſūptōeꝫab ipſis. ⁊ ut excitet eos ad timorem.Ueritur conſe ꝓvtrum grā ſit cognoſcibilis ī particulari. ⁊ partit̉ iſta queſtio. Primo enim q̄ritur vtrū aliquis poſſit cognoſcere ꝑ ſcīamſe habere grām. 2º vtrū per experimētumpoſſit hoc cognoſcere. utrū ꝑ reuelatōeꝫſic. 2. cor. 4. dic̄ apl̓sAd Primuꝫ hipil mibi ꝯſciſuꝫſꝫ n̄ ī hoc iuſtificatꝰ ſum. gͦ lꝫ ſe ſciret apoſtolꝰn̄ eē ꝯſcium: n̄ tn̄ ſciebat ſe eſſe iuſtificatū. gͦneſciebat utrū eſſet ī ſtatu grē. gͦ multo magis nec alius ſcit. Itē ī eccleſiſtes. 9. Nemoſcit utrum ſit dignus amore vel odio. Dignꝰeſt amore qui eſt in gratia. dignꝰ eſt odio ꝗ ēī peccato. gͦ nemo ſcit ſi eſt ī gratia vel ī pctōItem. i. Io. i. Si dixerimus ꝙ peccatū n̄ habemus nos ip̄os ſeducimꝰ ⁊ ꝟitas in nobis n̄eſt. Si gͦ nullus poteſt dicere ſe nō eſſe in peccato: nullꝰ poteſt dicere ſe eſſe ī gratia. gͦ necſcire. Item ꝓuer. 20. Quis poteſt dice̓ mūdum eſt cor meū. purus ſum a peccato. quaſidicat nullus. Sꝫ gratia non eſt ſine mudiciacordis. gͦ nullus poteſt ſcire ſe habere grām.