Druckschrift 
Summa universae theologiae : P. 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

potētia noſtra ſunt tꝑales. nulli actꝰ ſūtex poteſtate nr̄a: ſe inquantū hiꝰ ſūt meritorii eterni boni. neceſſario reꝗͥrit̉ grā cuillis. Itē nihil efficit ſeip̄m: ꝗa ſic idem eētpͥus poſteriꝰ ſeipſo. ex hoc ſequit̉ aliꝗdeēt eēt. Iteꝝ nihil ē ſufficiēs ſibi p̄terſolū pͥmū. Itē iuxta beatū Ber. ſumit̉ iſtaꝓpoſitio nihil ꝑficit ſeip̄m: ponit rōnemhꝰ: quia longe meliꝰ eſt eſſe ꝑfectū ꝙͣ factū. Si nihil pōt effice̓ ſeip̄m ſua ꝟtute. nihil pōtꝑficere ſeip̄m ſua uirtute. Itē alia ꝓpoſitioluxta ph̓m. Unū quodqꝫ ē ꝑfectū attingitprie ꝟtuti. Un̄ ꝓpter hoc dr̄ puer eſſe imꝑfectꝰ: ꝗa non attingit ſue ꝓprie ꝟtuti: ꝗa nonpoteſt loqui nec ambulare: nec ml̓ta alia face̓que ꝑtinet ad ſuā ꝓpriam ꝟtutē naͣlem.Itē alia ꝓpoſitio iuxta aug. in li. ſoliloꝗoꝝ.Perfecta ꝟtus eſt ꝑueniens in ſuum finē.Ex his ꝯcludit̉ neceſſario grām eſſe neceſſaria ad ꝑfectionē anime: quia nihil ꝑficit ſeip̄ꝫ libeꝝ atbitriū ꝑficit ſeip̄m. attīgitpropͥe ꝟtuti ſeip̄m. ꝗa res dr̄ eſſe ꝑfecta: cuꝫattingit ꝓpͥe virtuti ſeip̄am. Si non attingit ꝟtuti ꝓpͥe ſeip̄m. poteſt venire inſuum finem per ſe ipſum. iuxta illam ꝓpoſitionem. Perfecta virtus ē ratio perueniendi inſuū finē. Ex his obr̄. Non pōt ꝑuenire in ſuuꝫfinē ſeip̄m. Sꝫ finis ſuūs ē btītudo. nullomodo poteſt ꝑuenire ad eternā btītudinēſeipſum. Sed natum eſt peruenire ad ipſam.Ergo ad hoc perueniat neceſſarium ē eidet̉ donū gratis a deo: additū nature ſue.hoc aūt ē donū gr̄e. Itē ꝯẜuat̉ nec ꝑficitur vitā inferior aīe ad corpꝰ ſine dono exteriori qd̓ ꝯtinue mīſtrat̉ a deo: quia noͣ poteſtꝯſeruari nec ꝑfici ſine alimēto ſpiraculomultis alijs que deꝰ mīſtrat hoī. Itē magiseſt in poteſtate aīe ſupplere defectū vite inferioris qͣꝫ ſuꝑioris. Sꝫ magis poſſibile eſt ip̄aſuppleat defectū vite inferioris qua viuit incorꝑe qͣꝫ vite ſuꝑioris qua viuit ī deo: ꝗa aīaefficit pͥmā vitā: eſt illius: ſꝫ non efficit ſecūdā. Et he due ꝓpoſitōēs ſumūt̉ ſupponēdohanc .ſ. aīa viuit deo. Ex pͥmo ſic arguit̉. Si magis eſt in poteſtate aīe ſupplere defectu inferioris vite ꝙͣ ſuꝑioris. Sed impoſſibile eſt ip̄a ſuppleat defectū vite inferioriſſine dono dei: qd̓ ei vel quo miniſteret̉: ſic̄ pꝫ pͥmā ꝓponē. impoſſibile eſt ſuppleat defectū vite ſuperioris naͣm ſine dono dei nature ſuꝑaddito. hec aūt ē grā. Itē ex eiſdēpͥncipiis generat̉ res augmētat̉ ꝑficit̉. Un̄iuxta aliā ꝓpoſitionē: ex eodē principio resefficit̉ ꝑficit̉. Si nulla res eſt pͥncipiū ſuefactionis. Ergo nulla res eſt principium ſueꝑfectionis. ſi creatura rōnalis nullo modoefficit̉ a ſe. Ergo nullo modo perficitur a ſeSed a principio a quo efficitur ꝑficitur. Seda deo efficit̉. a deo ꝑficit̉. Si perfectio aīeattēdit̉ quātū ad btītudinē ꝟtutē. nec exſe nec ex eo qd̓ hēt aīa a natura poterit habēbtītudinē ꝟtutem. Contͣ. Magis ſe hētvnūqd̓qꝫ ad illud ad qd̓ ordinatū eſt naͣlr̄ qͣꝫad illud ad qd̓ naͣlr̄ eſt ordinatū: uel natu ē. Sꝫ homo naͣlr̄ ad bonū ordinatꝰ eſt. nonaūt naͣlr̄ ad malū. magis ſe het ad bonūqͣꝫ ad malū. ſi poteſt facere malū ſe: pōt face bonū ſe. non ē ncc̄ia grā ad homooperet̉ bonū. Itē volūtas ē potētior reſpectu ſui actꝰ natura: ꝗa ſic̄ dic̄ Dam̄. Uoluntas eſt dn̄a ſui actus: ꝗa pōt ip̄ꝫ ꝓhibe̓ ul̓ educere. natura aut. vn̄ ignis calefaciatluceat naͣm: pōt ꝓhibe̓ ꝗn ip̄e calefaciat luceat. īmo hoc eſt ineuitabile. Sꝫ ip̄a naͣpōt dirige ſe ſine adiutorio ſuū actū adfinē ad que ē. volūtas ſe poterit dirigr̄actū ſuū in fine ad quē eſt. Sꝫ finis ad quē eſtvolūtas rōnalis creature ē ip̄a btītudo eterna. ergo ſe ſine adiutorio pōt dirigere ſuosactꝰ ad beatitudinē. Itē ſicut natura rōnalis tendit ad ſuum fine naͣm: ſic natura corporalis ad ſuū locū. Sic̄ ergo ſe habet naturacorporalis ad hoc moueat corpora ad locaſua: ita ſe hꝫ volūtas ad creaturā rōnaleꝫ adhoc vt ip̄am moueat in finē ſuū qui eſt bonꝰꝗa volūtas mouet rōnalē creaturā. Sicutnatura ſine alia diſpoſitione mouet ipſa corpora ad ſua loca ſe: ita uoluntas ſe poteſtmouere ſine aliqua diſpoſitōe noua rōnalemcreaturā in ſuū finem: qui eſt ſummū bonuꝫ.Non ergo ad hoc ipſi ē neceſſaria grā. ItēBer. de grā libero arbitrio dic̄. libeꝝ arbitriū potētiſſimū ē ſb̓ deo. ergo potentia liberi arbitrii plus poteſt in ſuuꝫ actum qͣꝫ aliqͣalia potentia in ſuum. Si ergo alie potentiecreate dirigūt actꝰ ſuos per ſe in finē ad quēſine aliqua diſpoſitione noua ergo multo magis libeꝝ arbitriū. Itē duplex eſt opuſ diuinū. creatio recreatio. filr̄ ē pͥmuꝫ .ſ. eſſenature. eſſe 2ᵐ .ſ. bn̄ eſſe. Si ergo ad hoccreet̉ rōal̓ creatura a deo non requirit̉ aliqd̓mediū exparte creature. ergo ſimilr̄ nec ad recreet̉ exigit̉ aliqua diſpoſitio ex parte creature. Item cꝰ creationis eſt eius recrea