An picerēt ꝙ actꝰ vegetabilis ⁊ ſenſibilis diſtīguūt̉. Nā quidam ſunt inuolūtarii: vt attrahere ⁊ digere ex ꝑte vegetabil̓. imaginariterreri ex parte ſenſibilis. ⁊ iſtos actus quia n̄ſunt ī poteſtate arbitrii: nō tenemur referre.Alii ꝟo ſunt volūtarii hoc eſt ſb̓diti īꝑiorōnis: quēadmodū comedē̓ coire ex parte ueretabilis. videre ambulare ex ꝑte ſenſibilisSecūdū hoc gͦ ꝙ actꝰ iſti pͥncipiū habēt vimimꝑantē motuꝫ .ſ. rōnabilē: tēmur actus iſtosreferre in deū eo modo quo dictū ē. Secūdūautē ꝙ habent pͥncipium uires facientes velelicientes motꝰ non tenemur ipſos referre.Ad tertiū dd̓ ꝙ quantū eſt ex imperio ꝟtutīsrōnalis: nullus motꝰ eſt indifferens. Sꝫ poteſteſſe indifferēs ẜᵐ ꝙ eſt ex vi ſenſibili: uel aliaque non ẜᵐ ſe nata eſt ad ſummū bonum.Itē poteſt eē indifferens rōne ſtatus vt ī puero ⁊ alienato. Ad quartū rn̄dēt ꝙ actusvegetabilis ⁊ ſenſibilis ī hoīe ⁊ viriū inferioꝝ ſb̓limiorē hēnt ordinē in hoīe qͣꝫ ī ceterisOrdināt̉ enī ad vim rōnalē ſeu ſb̓ vi rōnali⁊ ideo actus eoꝝ qui ſb̓iecti ſunt rōni referēdi erūt ad finē vis rōnalis: qui eſt deꝰ. ⁊ hiceſt finis nature rōnalis: inquantū rōnalis eſtIdeo quāuis rōnalis referat ad fine vegetabilis vel ſenſibilis actum vegetabilis vel ſenſibilis: ꝯſiderando finē vltimū deū: n̄ pͥuādoneqꝫ ponendo ip̄m. nihilominus tn̄ ſi non referat in deū omittit vel declinat ab eo: qd̓ ẜꝫnaͣm ſuam eſt que eſt .ſ. rōnalis. ⁊ in hͦ dicūtꝙ tranſcēdit theologus ph̓m moralē. Adꝗntū dd̓ ꝙ aliquis facit qd̓ dꝫ: nō tn̄ ꝓut dꝫ.⁊ aliquis facit qd̓ dꝫ ꝓut dꝫ. faciendo ꝗs qd̓dꝫ ⁊ tn̄ n̄ ꝓut dꝫ peccat. ⁊ hoc vl̓ ꝯmittendoſicut ieiunando ꝓpter vanā gloriā: vel orādoUel omittendo vt in elemoſinā dando: cumeſt in ꝯp̄henſione ſummi boni: ⁊ nō referēdoad ip̄m. faciēdo ꝟo qd̓ dꝫ ⁊ ꝓut dꝫ nō peccatAd 6ᵐ rn̄deo. ambiguū ꝟbum eſt quod dr̄ꝙ non tenemur ad ea que n̄ ſunt in poteſtatenoſtra. Nam nō habēs grām: ⁊ ſi non habeatpoteſtatē ad opera gr̄e: habet tn̄ facultatē faciendi qd̓ in ſe eſt ꝙ habeat grām: ex qua eſtpoteſtas ad opera gratie. Prete̓a poteſtasreferendi in deū ſicut in finem dupliciter eſtaut ſicut in fineꝫ ꝓximū. ⁊ hoc modo referreactum eſt ex ptāte grē. Aut ſicut in finem remotu. ⁊ hoc modo eſt referre in poteſtate rōnalis nature. vn̄ ꝓprie loquendo ex poteſtatenature poſſumus referre actiones noſtras addeū non in deū. ex poteſtate grē in deuꝫ. Adenim dicit circūſtantiā cauſe finalis remote:vt cum dico. vado ad eccl̓iam: cū adhuc remotꝰ ſum. In ꝟo dicit circūſtātiā cauſe final̓proxime: vt cū dico. Uado in eccl̓iam cū ꝓximus ſum. Ad vltimū dd̓ ꝙ cū dr̄. Omniain gloriam dei facite. non intellr̄ niſi de actibꝰordinabilibꝰ ī deū: ⁊ ideo nulla eſt obligatiovel obiectio de venialibꝰ. Sed ꝯtra hāc reſponſionē obr̄. Naꝫ ſicut dicit aug. in pͥmo delibero arbitrio. Planū eſt in toto vitioꝝ gn̓elibidine dn̄ari. in omni gͦ vitioſo actu mouetlibido quam diffinit aug. improbaꝫ uolūtatē.Ubi gͦ non mouet libido: non erit opus uitioſum. Sed ſi aliꝗs comedat ea ſola intentiōevt ſuſtētet̉ reſpiciēs ad ncc̄itatē nature ſolū⁊ tn̄ ꝯſiderās deū non referēdo ultra nō mouet̉ libidine. gͦ ſuum comede̓ non erit uitioſūgͦ nec ꝯtra aliquod p̄ceptū. gͦ non tenet̉ taleꝫactum referre in deū. Itē ad ro. 7. ſuꝑ illd̓Non enim qd̓ volo hͦ ago. diſtinguit̉ triplexvelle. velle nature. uelle gr̄e. uelle uitii. Uelleaūt comedere ad ſuſtentatione nature ſolūuelle nature ē. Uelle ꝟo comede̓ ꝓpter uoluptātē que q̄ritur in cibo uelle uitii ē. Uelle ꝟocomede̓ ad hͦ ꝙ ſuſtentet̉ in ſeruitio dei uellegre ē. Sicut gͦ uelle grē laudabile eſt: ⁊ velleuitii uitupabile eſt: ita uelle nature indifferēſSi gͦ rō ſequat̉ uolūtate nature non merebit̉nec demerebit̉. Sꝫ ſi face̓t contͣ aliqd̓ p̄ceptūneceſſe erit demereri. Nullo gͦ p̄cepto tenet̉r̄ferre talē actionē ī deū. ℟º dd̓ ꝙ p̄ceptūde actionibꝰ referēdis in deū affirmatiuū ē ⁊obligat ſemꝑ ſꝫ non ad ſemꝑ. ſꝫ ꝓ loco ⁊ tꝑe: hͦē cum actu cogitat̉ de oꝑe ⁊ fine principalisoꝑis .ſ. deo. ⁊ de ipſa obligatione: quam dꝫ rōnalis creatura deo. Totam .n. ſe dꝫ deo. ⁊ ẜmipſam ſb̓am ⁊ ꝟtutē ⁊ actionē. Diſtinguēduꝫē tn̄ ſicut pͥus ẜᵐ Io. Dam. ꝙ q̄dam vires ſūtobediētes rōni. q̄dam ꝟo non obediētes rōniut nutritiua ⁊ augmetatiua ⁊ r̄ſpiratiua. ⁊quia actuuꝫ harum uiriū non ſumꝰ dn̄i: quianon ſb̓iciūt̉ arbitrio rōis. iō non temur iſtosactus r̄ferre. Itē ſunt uires obediēteſ rōniut app̄hēſiua ſēſibilis ⁊ motiua ⁊ māducatiua ſumēs cibum. ⁊ hiꝰ. Et horum actuū ẜᵐ ꝙſunt ex īꝑio rōnis dn̄ium hēmus. ⁊ iō tēmuripſos r̄ferre in deū triplici cognitione rōnisꝯcurrēte. ꝯſideratione .ſ. oꝑis. cōſiderationefinis qui ē d̓us. ꝯſide̓atione obligationis: quarōnalis creatura tetur d̓o. Itē ſunt uiresrōnales ut uis cognitiua uīs electiuā uis ētint̓p̄tatiua. Et harum actus tēmur r̄ferre in