pro quo fideiuſſerat: quia nō ſunt vſure ꝙͣtūad fid eiuſſorē: ſꝫ potiꝰ quantū ad intereſſe: ꝗanon eſt lucrū ſꝫ vitatio damni. 3ꝰ rōne more vt ſi debeas mihi centū ad certū terminū⁊ noluiſti ꝑſolue̓ in termino. ⁊ ideo oportuitme reciꝑe pecuniā cū vẜis ꝓpter negocia meatͣctāda. tu teneris mihi reſtituere illas vẜas:ſi ſolui: vel ſi nō ſolui liberare me ab iſta obligationē. 4ꝰ rōne dubii. Naꝫ ſi quis dat. 10.ſol̓. ut alio tꝑe totidē ſibi grani vini vel oleimenſure reddant̉: que lꝫ tunc plus valeant:vtrū tn̄ minꝰ ſolutionis tꝑe ſint valiture ꝟiſilr̄ dubitat̉ non dꝫ ex hoc vſurariꝰ reputarirōne dubii huiꝰ: excuſat̉ qui pānos granū vinū oleū: vel alias merces vendit: ut ampliusꝙͣ tunc ualeat in termino certoⁱ recipiat proeiſdē. ſi tn̄ ea ꝯtractꝰ tꝑe non fuerat uenditurus exͣ de vẜis nauiganti. §. i. ⁊. 2. quā reqͥreinfra inter nouas ꝯſtitutiones. In his gͦ caſibus quatuor vẜa eſt ꝑmiſſa. ſꝫ recte ꝯſiderātiin p̄dictis caſibꝰ non eſt vẜa. Un̄ nota ꝙ n̄ dr̄ꝯmitti vr̄a niſi in his rebꝰ tm̄ circa quas ꝯtīgit fieri mutuū .ſ. que ꝯſiſtūt in numero pondere ⁊ menẜa. Numero ut q̄libet moneta quepropͥe dr̄ pecunia numerata. Pondere ut ereargento auro ⁊cͣ. que appēdūt̉. Menẜa ut frumēto uino oleo pannis ⁊cͣ. Ad maiorē tamēeuidētiā huiꝰ queſtionis nota ꝙ duo ſunt ꝯtͣctus ꝗ de ſui naͣ uolūt eē gratuiti ut mutuuꝫvel ꝯmodatū. In mutuo .n. certū ē ꝙ reꝗͥrit̉ut ſit gratuitū: alioꝗn eſt uẜa. Sed in ꝯmodato ſi aliꝗd recipit̉ ꝓ re ꝯmodata ſtatī deſiniteſſe ꝯmodatū: ꝗa aut recipit̉ aliꝗd ꝓ re ip̄a:aut ꝓ uſu rei. Si ꝓ re ip̄a aliꝗd recipit̉: autrecipit̉ pecunia aut res alia. Si pecunia ē em̄ptio ul̓ vēditio. ſi alia res recipit̉ erit ꝯtractꝰꝑmutatōis. Si ꝓ uſu rei accipit̉ pecunia eritꝯtractꝰ locatōis. ſi res alia erit ꝯtractꝰ īnoīatꝰquaſi do ut des uel ut facias. Omnes iſti ꝯtͣctus ſunt liciti laycis. Dicendū gͦ ad pͥmū:ꝙ dare ad uẜam ⁊ in ſe ⁊ ẜm ſe peccatū eſt:⁊ nō fuit iudeis licitū alieno fenerari: ſꝫ permiſſuꝫ fuit eis: ſic̄ p̄miſſū fuit eis dare libellūrepudii. Peccabāt gͦ mortalr̄ iudei fenerādoalieno: ſꝫ hec fuit ꝑmiſſio ꝯꝑatiua: que facta ēduplici rōne. Prima ꝗa ꝑmiſſū fuit eis minꝰpctm̄ ne facerēt maiꝰ. uidelicet ne feneraret̉fratribꝰ. 2ª ꝗa rudes erāt: et ꝗa mamotreci.Un̄ paulatim ducēdi erant ad perfectionē. ⁊ex hoc habemꝰ argumētū: ꝙ ſi non poſſumusobtinere ab uẜaruis ꝙ totū reddant: face̓ debemꝰ ſi poſſumꝰ ꝙ ſaltem partem reddant.Ad 2ᵐ dicūt magr̄i ꝙ illa auctoritas non ēſancti Ambroſii: ſꝫ Ambroſii adopti cuiuſdaheretici: ꝗ ſb̓ ſpē beati Ambroſii multa falſadixit. Uel ſi placet exponat̉ ſic. Uẜas exigaa⁊ qͣſlibet exactiones. hoc enim licet face̓ ꝯtrapaganos. Terra enī quaꝫ ipſi poſſidēt noſtradꝫ eē. Un̄ iuſte poſſumꝰ ea exigere ab eis ꝗbiuſte deſideramꝰ nocere. Ad tertiū dd̓ ꝙ lꝫoccidere ſit pctm̄ in ſe: non tn̄ ẜm ſe. ſꝫ dar aduẜam eſt pctm̄ in ſe ⁊ ẜm ſe: ⁊ ꝓpter hoc noneſt ſil̓e. Ad 4ᵐ dd̓ ꝙ lꝫ ꝯducere equū ⁊ cetera hiꝰ ꝓ lucro: ſꝫ non licet cōcedere nūmosꝓ lucro. equus enim ꝯducit̉ locando: nec tn̄ſfert̉ dn̄iū ī locatione. unde iuſtū eſt ut ille cꝰeſt equus habeat aliqd̓ emolumētū ꝓ uſu eoſui. ⁊ ſilr̄ poſſet fieri de numis ſiue pecunia:ſi nō tranſfert̉ dn̄iū: ſꝫ in mutuo pecunie trāſfert̉ dn̄iū. Dicit̉ enim mutuū qͣn de meo tuūunde cū pecunia data ad uẜam trāſeat in accipiētis dn̄ium: ſilr̄ trāſit ⁊ uſus illiꝰ. pro uſuautem rei ſue non eſt iuſtū ut aliꝰ hēat emolumentū: īmo ꝯtra ius eſt. ⁊ ꝓpter hoc uſa eſtpctm̄. Ad ultimū dd̓ ꝙ cū dr̄ in ꝓmiſſioneFeneraberis ꝓximo tuo ⁊cͣ: ponit̉ ibi ꝯn̄s proan̄cedenti. Eſt enim ſenſus. tantam habebiaabūdantiā ꝙ poteris multis gentibꝰ ſi uolueris fenerari. Nō gͦ eſt hic intētio dn̄i ꝓmittefenerationē: ſꝫ abudantiā tm̄: ad quam poſſetuel ſolet feneratio ꝯſeꝗ.Secundo queritur glaſpes accipiendi aliꝗd preter ſortē ſit ꝓhibita⁊ faciat uẜariū. Cū enim dicat̉ Luce. 6º. ꝑatemutuū nihil inde ſperantes. glo. Ultra ſortēDicit etiā glo. ꝙ hic ꝓhibet̉ vẜa. gͦ ſola ſpesaccipiēdi preter ſortem facit vẜariū. Itemſola uolūtas occidēdi hoīem facit homicida.i. Io. 3. Qui odit frēm ſuū homicida eſt. Silr̄ſola uolūtas fornicādi fac̄ fornicatorē. Mat..5. Qui uiderit mulierē ad ꝯcupiſcēdū eā iaꝫmechatꝰ eſt in corde ſuo. gͦ ſilr̄ ſola uolūtas aꝗrendi preter ſortem facit uẜariū. Ad hocdicūt ꝗdam ꝙ ſola uolūtas non facit uẜariūniſi interueniat pactū. Sed ꝯtra. Eſto ꝙ iſtetimore eccleſie n̄ facit pactū: ſꝫ tn̄ habꝫ uolūtatē. Aliꝰ ul̓t ⁊ fac̄ pactū. inde ſic. proꝟ̓. 16. Sp̄uūponderator eſt dn̄s .i. uolūtatū. Sꝫ talē uolūtate habꝫ iſte qualem ille. gͦ ſi uolūtas iſtiꝰ fac̄iſtū uẜariū: ſilr̄ ⁊ uolūtas illiꝰ faciet illū uẜariū. Qd̓ alij ꝯcedūt. Sed ꝯtra. Quilꝫ tenet̉eſſe gratꝰ ad bn̄ficia. gͦ mutuū accipiēs tenet̉eſſe gratꝰ mutuanti. gͦ dans mutuū poteſt