Druckschrift 
Summa universae theologiae : P. 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Glo. Sic̄ bona volūtas cuꝫ deeſt copia agēdiremunerat̉: ſic deliberatio molimine uitio damnat̉: ꝗa non ẜᵐ quiſqꝫ non potuit:aut non licuit: ſꝫ ẜᵐ voluit ꝓpoſuit ex ꝯſcīentia accuſat̉ vel defendit̉. voluntas reputat̉ facto in malis in bonis. Itē ſuperillud p̄s. Dixi ꝯfitebor ⁊cͣ. glo. Uotū oꝑatōeiudicat̉. votū aūt ibi vocat̉ voluntas. ⁊cͣ.Itē Aug. Si ꝯtingat aliquē non ꝯcūberecum vxore aliena: planū tn̄ eſt cupere: ſipoteſtas det̉ ipſum fore factuꝝ: non minꝰ reeſt: ſi in ipſo facto dep̄hēderet̉. tantū puniet̉ hac volūtate quantū volūtate coiūcta actui. Itē ſuꝑ illd̓ p̄ſ. Etenim ī cordeiniquitates oꝑamini. glo. Qd̓ vis potesdn̄s factū reputat. Item .15. leui. ſuper illd̓Mulier que patit̉ ⁊cͣ. glo. Iniquitatē factoreputant. Item Grego. Qui cognoſcit innuptam eo affectu inordinato ac ſi nupta eēt ſi nupta eēt nihilominꝰ cognoſce̓t adultereſt. ꝓpter intentione quam habet ad maiuſpeccatū maiꝰ peccatū iudicat̉: lꝫ in genere ſitminꝰ. Contͣ. Aug. Unuſquiſqꝫ miſer malavolūtate efficit̉: ſꝫ miſerior poteſtate: deſideriū male volūtatis adimplet̉. miſerior ēquis actu malo qͣꝫ mala voluntatē. Itē iſtevult volūtate plena occidere. ſi occidit actu:ꝯtrahit penam in pn̄ti: quam non ꝯtraheretetiam in plena volūtate. ſi deꝰ diſtrictꝰ iudex eſt: ſilr̄ deꝰ puniet ampliꝰ actu provoluntate non iniuſte. plus peccat iſte inactu in ſola volūtatē. Item plus puniendus eſt nocet ꝓximo ſibi ꝙͣ non nocetximo ſꝫ ſibi ſoli: ꝗa malꝰ non dicit̉ niſi nocetSed volūtate plena vl̓t occidere vel adulterari nocet ſibi ſoli. Si occideret noceret ſibi ꝓximo. volūtas hic facto non eſt reputanda. eſt volūtas plena. eſt volūtaſſemiplena. ẜᵐ diſtinguit aug. ſuꝑ gn̄. ꝗa ſipctm̄ ſola cogitatōis delectatione ſeu volūtate ꝑficiendi teneat̉ mulier ſola comedit .i. inferior pars rōnis: non vir .i. ſuperior pars:cuiꝰ auctoritate cohibet̉ uolūtas ne ad opusꝑueniat. Si ꝟo adſit plena uolūtas: ut ſi adſitfacultas ꝑficiat̉: tūc uir manducat: ē dānabile pctm̄. Itē uolūtaſ plena aut ē reſpectupeccati qd̓ exercet̉ in anima non per corpusut in peccato ſuperbie inuidie. Aut ē reſpectu peccati qd̓ exercet̉ in corpore ſeu corpꝰut in adulterio qd̓ exercet̉ in corpore homicidio qd̓ exercet̉ corpꝰ. His itaqꝫ poſitis diſtinguēdū ē reatꝰ peccati reſpectu pͥuatōiſglorie: reatꝰ peccati reſpectu paſſionis iehēne. Reſpectu pͥuationis glorie tam uoluntasplena ꝙͣ uolūtas ſemiplena que mortalis eſt:pro facto reputat̉. Reſpectu ꝟo paſſiōis iehēne uolūtas ſemplena non pro facto reputat̉Item uolūtaſ pleria reſpectu peccati ſpūal̓qd̓ totaliter interiꝰ ꝯplet̉ facto reputat̉ ꝙͣªad paſſionē iehēne. Uolūtas ꝟo plena reſpc̄upctī corporalis qd̓ exercet̉ per corpꝰ uel ī corpore pro facto reputat̉ quantū ad generalitatem pene. ꝗa tali uolūtati adiūgit̉ ꝯcupīa utī uolūtate plena adulterādi. ul̓ ira ī uolūtateplena occidendi: que ſunt paſſiones ꝟtutis ſēſibilis: que fundant̉ in corpore. ideo punit̉iſta uolūtas ſicut factu gn̓alitate pene: ꝗa inſpū in ſenſualitate in carne. Quantūꝟo ad intētionē pene non uidet̉ reputari prifacto. eſt. ꝗa uolūtas in peccatis exercet̉ uel in corpore uel per corpus ſolet intēdiin facto. Intenſioni aut uolūtatis male rn̄dꝫintenſio pene. Ad illud qd̓ dic̄ aug. mſerior efficit̉ peccatū implet̉: patet rn̄ſio.hoc dicit quia in actu impletionis intendituruolūtas ad quam ſequit̉ maior pena. Ad2ᵐ rn̄det̉ ſunt pene tꝑales pene eterneQuantū ad penas tꝑales que inferūt̉ a iudice ſeculari uel eccleſie reputat̉ uolūtas profacto: niſi ubi nocum̄tū infert̉ ꝓximo. Quātūꝟo ad penas eternas que inferūt̉ a deo uolūtas nocendi ꝓximo facto reputat̉ diſtīctionē. que ſupradicta eſt. Un̄ nota factumduos hꝫ reſpectꝰ. ad facientē ad illū cui fit.factū ꝟo quātū ad illū cui fit nocet habetpenam in iudicio ſeculari uel eccl̓iaſtico qd̓reſpicit manū. Factū ꝟo reſpectu faciētis punit̉ a deo attendit animū. quo ad hoc uolūtas facto reputat̉. Ad ultimū dd̓ ſinep̄iudicio quātū ad uolūtatē plenā nocēd actū nocēdi ꝓximo nullā dr̄iam facit deusniſi ꝯtingat volūtatē intendi in actu. ideo habet plenam uolūtatē nocēdi quāuis nonꝯſequat̉ actꝰ quātū in ſe eſt nocet alteri.uolūtas facto reputat̉ a deo.Poſtea queritur deiſto p̄cepto. Si oculꝰ tuus ſcandalizat te erueip̄m ꝓice abs te. utrū ſit ad lr̄am obſeruandu. ut in illo habet oculos laſciuos incontinentes: unde frequenter peccat in aſpectumulierum in illo qui eſt lubricꝰ in genitalibus membris hiꝰ. unde frequēter peccat exipſa inclinatōe corrupta membroꝝ. Et uidet̉