Onſequenter ruꝗd ſit lex naͣl̓. Et q̄rūt̉ tria. Prīoquid ſit ī genere an potenª. ul̓ paſſio. uel hatus. Scd̓o ſuppoſito ꝙ ſit habitꝰ. an ſit hahitꝰ cognitiū vl̓ motiuꝰ. Tertio ſupportoꝙ motiuꝰ an ſit idē qd̓ cōſcīa ⁊ ſindereſis.Ad primum ſicut dicit ph̓s. Oē qd̓ ē ī aīa aut ē potētia. aut paſſio. aut habitꝰ. Sed lex natural̓ exiſtēs ī aīan̄ ē potēª. qm̄ potētia ē īdetīata ⁊ ad oppoſita. Itē n̄ ē paſſio: cū paſſio ut dic̄ Damꝰſit motꝰ ex alio ī aliud: lex no. gͦ ip̄a ē habitꝰScd̓a rō vt dic̄ ph̓s. Habitꝰ ē diſpoſitiodifficile mobilis. ſꝫ lex naturalis ē in aīa vtdiſpoſito difficile mobiliſ. gͦ ipſa eſt habitꝰ.Ad oppoᵐ. Augꝰ dic̄ ꝙ habitꝰ ē qͦ aliꝗdagit̉ cū opꝰ ē. ſꝫ lex natural̓ nō ē hiꝰ. gͦ ip̄a n̄ē habitꝰ. Minor pꝫ. quoniaꝫ ī ꝑuulis nō habitat lex natural̓ ad agēdū: nec ꝑ eā poſſetagi in eis. Similiter nec ī dānatꝭ poteſt agialiꝗd lege naturali ⁊ tn̄ ē ī eis. Cum aūt aꝗbuſdā dicat̉: ꝙ lex natural̓ actꝰ ſit rōnis⁊ habitꝰ volūtatꝭ. Querit̉ an illd̓ ſit veruꝫ⁊ oſtendit̉ pͥmo ꝙ nō ſit actus rōnis. quianullus actꝰ rōnis ē īnatus. īmo rō cū īnaſcitur ſopita ē qͣntū ad ſuū actum. Cū igiturlex naturalis ſit īnata ei cuiꝰ ē. patꝫ ꝙ nonpōt eē actꝰ rōnis. Scd̓a rō ſic videmꝰ ꝙnihil qd̓ ſit accidēs alicuiꝰ pōt eē ſb̓ſtātiaalteriꝰ. ita eſt ī alijs generibus diſtīctio. ꝙnihil qd̓ ſit qualitas alicuiꝰ: pōt eſſe actioalterius. Si gͦ lex naturalis ē habitꝰ voluntatꝭ: ⁊ ita qualitas. gͦnō eſt actus rōnis. Sꝫdicat̉ ſcd̓m ph̓m ꝙ duplex ē actus .ſ. pͥmusvt ſcīa. ⁊ ſcd̓s vt cōſiderare. Primꝰ ē actꝰī habitu. ſcd̓s ī effectu. Ueꝝ ē gͦ ꝙ lex naͣlisn̄ ē actꝰ rōnis ī effectu. ſꝫ ē eiꝰ actꝰ ī habitu.Cōtͣ Primꝰ enī actꝰ idē e̓ qd̓ habitꝰ: ſicutpatet de ſcīa. Eſſet igit̉ lex naturalis habitus rōnis ſic̄ volūtatꝭ: ⁊ ita nō magis uniꝰqꝫ alteriꝰ Scd̓a rō in li. arº ſūt tria ſcd̓mque ī ipſo ītelligit̉ ymago trinitatꝭ .ſ. facultas. ratio. volūtas. ſcd̓m aūt facultatē ītelligimꝰ ymaginē ſūme potētie. ſcd̓m rōnemymaginē ſapiētie. ſcd̓m volūtatē ymaginēbonitatꝭ. Uirtꝰ aūt habitꝰ ē uolūtatꝭ. Ars ātcū ſit idem qd̓ ſcīa habitꝰ ē rōnis ſic̄ ſcīalicet differāt ī hͦ ꝙ ſcīa dr̄ abſolute. ars incōꝑatione ad opꝰ. Lex aūt naturalis habitꝰē facultatꝭ. gͦ nō ipſiꝰ uolūtatꝭ. Ꝙ ſit habitꝰfacultatꝭ patet: quia lex dr̄ ꝗa ligat ⁊ artarSed nō ꝓprie dr̄ artari rō ſeu iudiciū īmoiudicū eſſe de bono ⁊ malo. Sil̓r artatio nōē ipſiꝰ volūtatꝭ. gͦ ſolū dr̄ artatio ī libro arreſpectu facultatꝭ. Lex gͦ ꝑ ſe ē habitꝰ facultatꝭ nō uolūtatꝭ nec rōnis. Sol̓ o Quidaꝫpoſuerūt ꝙ lex natural̓ actꝰ ſit rōnis ⁊ habitꝰ volūtatꝭ. Et cōfirmat opinionē ſuā exhͦ qd̓ dr̄ in Glo. 2ª ad Ro. ꝙ lex naͣlis eſt ꝙquiſqꝫ ītelligit ⁊ ſibi cōſcius ē ꝗd bonū ⁊quid malū. Cū enī ītellige̓ ſit actꝰ rōnis exhͦ ꝙ dr̄ quā quiſqꝫ ītelligit. dicūt ꝙ ip̄a eſtactus rōnis. Ex hͦ ꝟo ꝙ dr̄ ⁊ ſibi conſciusē ꝗa cōſciū īportat habitū. dicūt ꝙ ē habitꝰvolūtatꝭ. Et ꝙ dr̄ actꝰ rōnis ītelligit̉ actꝰ.i. q̄dā oꝑato ſcd̓m ꝙ dicit Iohānes. DamꝰꝘ oꝑatio ē vniuſcuiuſqꝫ ſb̓e īnatꝰ motusſicut luce̓ ī ſole. luce enī ē actꝰ innatꝰ ſb̓e ſolis. Illūinare aūt ex oꝑatiōe ī alio: ſic lex naturalis ē quoddā luce ī rōne. Eſt aūt ī vilūtate ſic̄ quedā habilitas ad bene oꝑādū.⁊ ītelligit̉ actꝰ ſic̄ luce̓: nō ſicut luminare īſole Dd̓ tn̄ ꝙ aduertendo illud qd̓ dr̄ inglo illa. Ro. 2º. hoc dr̄ de lege naͣli quātumad effectū cōſequētē. ⁊ nō quātū ad effectūprīcipalē. ⁊ pͥᵐ .ſ. ꝙ lex natural̓ ē qua quiſqꝫītelligit ⁊cͣ. Et ꝓpter hͦ dicimꝰ ꝙ ꝑ ſe ⁊ prīcipaliter lex naturalis ē habitꝰ ipſius facultatꝭ. ſi aūt alioꝝ hͦ ē ꝑ ꝯſequēs. Libertas .n.pͦ ⁊ ꝑ ſe nō dr̄ eē ī volūtate: nec in ratiōeſꝫ ī facultate. ꝗa ip̄i debet̉ auctoritas ⁊ poſſibilitas. Et a ꝑte eī ē flexibilitas. Et ideolex naturalis cū ſe teneat a ꝑte auctoritatꝭſeu poteſtatis. ⁊ ita a ꝑte flexibilitatis ſeuauctoritatꝭ dr̄ eſſe prīo ⁊ ꝑ ſe in facultate.tāqͣꝫ r̄gula facultatꝭ. Nā ſic̄ grauitas ſeu pōderoſitas ī grauibus regulat totuꝫ motumgrauis. ⁊ dice̓t̉ eē lex ipſius motus. ita lexnaturalis regulat motum rōnalis creatureprīcipaliter ī eo qd̓ faciēdū ē. Et iō a parteeius cuius prīo ē libertas ⁊ īperiū ſe tenet⁊ ē flexibilitas ad opus. Utꝝ aut debeatdici habitꝰ facultatꝭ. Dd̓ ꝙ duplex ē ītētiohabitꝰ. vna ſcd̓m ꝙ dr̄ habitꝰ diſpō difficile mobilis. ⁊ ſic ip̄a ē habitꝰ. Alia ē intētiohabitꝰ ſcd̓m quā dr̄ denoīare habentē ſic̄ſcīa ſcientē. Et ſcd̓m hāc viā nō ītelligimꝰipſā legē naͣlē poſſe dici habitū. ꝗa ẜm ipſānō ē denoīatio habētꝭ. Ad pͥma rōnē̓. ſolued̓ eo ꝙ videt̉ poſſe oſtende ꝙ ſit habitſcd̓m quālibet ītētionē. Et dd̓ ꝙ illa ꝓpoſitio ph̓i ītelligēda ē ſcd̓m illā viā qͣ fuerit