Sermo.CIII.
primo eſt notandū. reges ſeculares ⁊ principes multasdomos ſibi facere ⁊ cōſtruere ꝑmittunt nec in vna contenti eſſe volunt. quia in diuerſis ſuis ciuitatibꝰ diuerſas cōſtituūt domos. ⁊ interdū quot ſunt ciuitates tothabent domos ⁊ habitationes quare non oportet eosintrare hoſpitia aliena in quibus eſſent inſecuri ꝓpterintoxicationes ⁊ venena vel in quibꝰ minus bene tractarentur. ideo legit̉. iij. Reg. vij. de Salomōe qui in cuitate hieruſalem varias habuit domos decenter ornatas .ſ. ꝓpriam ⁊ domum vxoris ſue ad quam ſepius cāſolacij tranſiuit ⁊ poſtea edificauit mella. Sicut dominus noſter Ieſus chriſtus ẜm psͣ. eſt rex magnus ſuꝑComnem terram ⁊ princeps pacis. Eſa. ix. Cuius delicieſunt eſſe cum filijs hoīm Prouerb. viij. qꝛ ⁊ ſeruis ſuisin hoc ꝑegrinationis exilio degentibꝰ ſuam preſentiamin ꝯſolationem ꝓmiſit dicens Math̓. xviij. Ego vobiſcum ſum vſqꝫ ad ꝯſummationem ſeculi. edificauit ſibivarias domos in quibꝰ dignat̉ nobiſcū habitare. Primā ē eccleſia materialis ꝯſtructa ex lapibꝰ q̄ ſuo ſanctonomini dedicatur. De hac hac dicit dominus Math.xxj. ⁊ Marci. xxj. Domus mea domus orationis vocabitur cunctis gentibꝰ. Et Ioh̓. ij. Nolite inquit faceredomum patris mei ſpeluncam latronū ⁊ domū negociationis. qꝛ in hac domo non eſt negociādū ſed deusadorandus. ideo figuratur ꝑ templum quod vidit alexander rex magnus. ſicut legitur in ſua hyſtoria. Cumiret repugnare totū mundū venit quodā tꝑe ad quendam monteꝫ ſub quo erat ripa in qua pendebat cathena aurea ⁊ ipſe mons habebat gradus bis mille ⁊ qͥngentos. Aſcendit aūt Alexander in montem cum aliquantis militibꝰ ⁊ inuenit ibi palacium in quo erat tēplum aureū ⁊ in medio erant cymbala ⁊ campane auree ⁊ lectus cum precioſiſſimis lectiſternijs in quo iacebat homo magnificentiſſimis indutus alba veſte bombiceo ornata ex auro ⁊ lapidibꝰ precioſis ⁊ circa eum vinea aurea. Quod cum vidiſſet Alexander nihil nocuithuic templo ſꝫ adorauit hominem. Per hoc templū aureū ſignat̉ eccleſia ⁊ domus dei que aurea dicit̉. non auiaterialis ſed magne charitatꝭ quā chriſtus ad ip̄aꝫuit. ita vt diceret cum psͣ. Zelus domus tue comedit me. tantā nanqꝫ dilectionem habuit ad ip̄am vt faceret flagellum de funiculis ⁊ vendentes oues ⁊ bon⁊ columbas eijceret ⁊ mēſas numularioꝝ euerteret:habet̉ Ioh̓. ij. Sic ꝑ cymbala aurea intelligunt̉ predicatores eccleſie ⁊ doctores ẜm Guilhel̓. in rationali diuinoꝝ libro .j. qꝛ ſicut cymbala ⁊ campane fideles ad eccleſiam excitant ſic p̄dicatores ad fidem inuitant. Lectusaūt precioſiſſimus eſt altare cum albis corꝑalibꝰ qd̓ eſtornatum varijs albis pannis ⁊ appendijs. in quo iacꝫille homo magnificentiſſimꝰ xp̄s Ieſus de Maria virgine natus. Sicut fit in miſſa quando ſacerdos conſecrationis ꝓtulit verba. et hic verus homo eſt indutusveſte alba puriſſime caſtitatis ⁊ innocentie: cum ſit candor lucis eterne ⁊ ſpeculum ſine macula Sap̄. vij. Pervineam aūt aureā intelligitur omnis congregatio fidelium deum nunc in ſpiritu videntium. de qua diciturEſa. v. Uinea domini exercituum domus iſrael eſt. ethec vinea eſt aurea ꝓpter charitatis vnionem ⁊ fert botros bonoꝝ operum que ꝑ lapides deſignant̉. Ad hācdomum ſiue templum debet ire quilibet chriſtianus etnihil aliud ibi facere nec vacare alicui alteri niſi orare. qꝛdicit̉ in cano. xlij. diſt. c. oratorium. ꝙ ibi nec quicꝙͣ geratur ꝙͣ quod diuinis myſterijs ꝯueniat. Cui cōſonatAuguſtinus ibidem in oratorio preter orandi ⁊ pſallendi cultuꝫ penitus nihil agat̉ vt nomini huic ⁊ oꝑa iugiter impenſa ꝯcordent. vt vicꝫ ibi adoret̉ ille homo magnificentiſſimus Ieſus chriſtus in ſacramento. Et hoclegit̉ feciſſe Thobias qͥ fugit conſortia hominū ⁊ ꝑgein hieruſalem ibiqꝫ dn̄m deū humilit̓ adorauit Thoj. Sed heu quidam intrant eccleſiam nō vt adorent ſed
vt res ibi poſitas furtim vel verius violenter rapiāt etaſportent. Et de his dicit Guilh̓. ſuꝑ Ray. in de ſacrilegio. ſibi tales violenter frangunt oſtia eccleſiarū vel feneſtras vt res inde auferant. Si publice fuerint denn̄ciati ab eccleſia incidunt excommunicationem maiorem a qua ſolus papa pōt abſoluere ⁊ nō ab alio cui nōeſt cōmiſſuꝫ ab eodem. Secus ſi oſtio aꝑto intrarent licet inde aliquid aſportarent nō incidūt in eius excommunicationem maiorem ſed minorem vt. xvij. q. iiij. ſiquis fur. Etiam ſicut ait Guilh̓. incidit in cano. ſic̄ publicus effractor dummodo fuerit denunciatus ⁊ aſpapa abſoluendus. vt habet̉ in cano. xvij. q. ij. deilli qui committūt ſacrilegium auferendo res eccleſie vl̓etiā eccleſiam violando ſeptem annis debent penitereeo modo ꝙ ex his ſeptem tres annos complent in pane ⁊ aqua ieiunando. ⁊ primo anno extra cimiteriuꝫ eccleſie exiſtant. ſecūdo ſtent ante fores eccleſie. tercio anno ingredientes eccleſiam ſed nō cōmunicent corpꝰ īAlijs v̓o annis carnes nō comedant nec vinū bibaſꝫ tamen hoc preſuppoſito ꝙ prius omnia ablata reſtituant. quia dicit Aug. ⁊ habet̉ de regū. iuris. Peccatūnon dimittitur niſi ablatuꝫ reſtituatur. Ibi dicit gloſaIoh̓. an. Quantū quis agat penitentiam ſi non reſtituat quod abſtulit nihil agit ſi ſaltem ablatum reſtitui poteſt. Si autem euidenter eſt inops ꝙ reſtituere nō pōttunc bene dimittit̉ pctm̄ venia ſed non obligatio. Et ſi Ead pinguiorem fortunam euenerit tenetur: vt habeturxxvj. q. vi. ſi quis. Iſti igit̉ ſacrilegi .ſ. reruꝫ eccleſie ablatores multum timere habent penam que accidit Antiocho regi ſcelerato. de quo legit̉ .j. Macha .j. ꝙ intrauitin templum in hieruſalem cum magna ſuperbia ⁊ tumultū ⁊ abſtulit ab illo altare aureū ⁊ comminuit omnia ⁊ accepit aurum ⁊ argentum ⁊ occultos theſaurosquod tn̄ dn̄s nō ꝑmiſit impunitū. ſꝫ vt legit̉ j. Mach̓.vj. ꝑcuſſit eū dn̄s infirmitate graui. ⁊ dū ſic iaceret in lecto dixit. O reminiſcor maloꝝ q̄ feci in hierl̓em qn̄ abſtuli oīa ſpolia argentea ⁊ aurea que erant in ea. ⁊ nunccognoui qꝛ ꝓpterea inuenerūt me hec mala ⁊ ecce periop̄ triſticia. Quidam eccleſiam intrant nō vt deum adorent et ſanctos honorent ſed vt amaſias ſuas videant.⁊ nō vt chriſtum placant ſuis orationibꝰ ſed vt videāt̉a mulieribus ⁊ eas ſuo viſu alliciant impudice. ⁊ tamēde mulieribꝰ econuerſo quod tamen pudendum eſt dicere ⁊ commune verū eſt ꝙ iam iſtis temporibus nō ēaptior locus ad procanduꝫ ꝙͣ domus dei deputatꝰ orationi. ideo de illis ꝯquerit̉ dominus Mat. xxj. Vos feciſtis domum meā domū latronum. hoc eſt demonuꝫqui tunc conueniūt ad perficiendū hoc opus iſtius luxurioſi ⁊ mechi. Quidam aūt intrant domū dei non ſicut Petrus ⁊ Ioh̓es. ſꝫ vt on̄dāt ſubtiles cantꝰ vocū ⁊fracturas vt placeāt hoībꝰ qd̓ cōiter fit in dedicationibus. ꝯtra qͦs dicit Hugo in li. de clau. aīe. Quid ꝓdeſtdulcedo vocis ſine dulcedine cordis. frangis voce frange ⁊ voluntatem. ſeruas ꝯſonātiā ſerua ⁊ cōcordiaꝫ. Etde eoꝝ cantu dicit Aug. Plus placet deo latratꝰ canuꝫmugitus boum gemitus porcoꝝ ꝙͣ clericoꝝ cantꝰ luxuriantiū .i. laſciuie cantantiū vt placeant amaſijs. Scd̓a. Fdomus quam ſibi ſapīa vera edificauit eſt ſpūalis ⁊ eſtduplex .ſ. ſpālis ⁊ cōmunis. Specialis eſt quelibet aīaad imaginem dei facta. de qͣ habet̉ in psͣ. xcij. Domumtuā decet ſanctitudo dn̄e in longitudine dieruꝫ. Hancdomū debemus mundā tenere. ẜm qd̓ mouet dn̄s Leuit̓. xix. Sancti ⁊ mundi eſtote qm̄ ego ſanctus ſum .ſ.qui vobiſcum cupio habitare. De iſta domo dicit beatꝰAug. in ſer. ix. ad frēs heremitas. Om̄es ſctī paradiſusdeliciaꝝ varijs bonoꝝ operū virgultis ꝯſita varijs v̓tutū floribꝰ purpurata iugiter celeſti gratia irrigata. hecfrēs chariſſimi eſt ꝑadiſus in qͦ plantat̉ lignū celeſtis ſapientie. hec eſt thalamus dei palatium xp̄i tabernaculū ſpirituſſancti. hec eſt thronus ſalomonis ſpōſi lectu-