De ſancto Bartholomeo.

Uade inquit diſcipule meus ad p̄dicandū. exi ad pugnā. capax eſto ꝑuuloꝝ. ego purū opus ꝯſūmaui pͥmꝰteſtis factus. vos qd̓ neceſſariū eſt adimplete. tuū imitare mgr̄m emulare dn̄m tuū. ſanguinē ſanguinibꝰ pone canibꝰ carnē trade. q̄ ꝓ te paſſus ſuſtinui: ꝓ me patere. arma tibi ſint benignitatis in ſudoribꝰ manſuetudo. Tunc ſubdit eius velocem adimpletionē. Non inquit refutauit apl̓s. ſꝫ vt famulus fidelis dn̄ico acquieſcens p̄cepto. ꝑgit gaudens tanqͣꝫ lux mūdi vt tenebreſos illūinaret. tanqͣꝫ ſol circa gentes inſipidas ſaliret. tāqͣꝫ agricole vt ſpūalem culturā ꝑficeret. hec theodorusIpſe em̄ videbat mundū eſſe ſine cognitiōe dei. Iuxtaillud Ozee. iiij. Non eſt ſcīa dei in terra. ideo ibat tāqͣꝫlux vt tenebras illuſtraret. Uidebat ipſum mundū eſſeſine ſapientia dei. ideo ibat tanꝙͣ ſal terre. vt inſipidasgentes ſale ſapīe ſaliret. Uidebat etiam ip̄m mundumſine ſcīa verbi dei. De quo dr̄ Eſa. j. Niſi dn̄s exerciturreliquiſſet nobis ſemen qͣſi zodoma fuiſſemꝰ. ideo ibattanqͣꝫ agricola: vt ſpūalem ageret culturā ⁊ ꝑficeret. Frit em̄ tāqͣꝫ velox ſerpens btūs bartholomeus. Quia teſte beato Theodoro in ẜmo. Tres magnas ꝓuinciasLucaniā in qͣ pͥmo p̄dicauit. Indiaꝫ in qͣ poſtmodū. etarmeniā in qua poſtea. ⁊ vltimo p̄dicauit in breui tēꝑeparagrauit. Iſte igit̉ diſcipulus btūs bartho. more ſerpentis ſe expoliauit triplici tunica. Primo a diuitijs. q̄perpendit illud dictū b. Aug. Qui diligenti cura terrena cuſtodit. celeſtis patrie: celeſtē theſauꝝ amittit. queꝫtheſauꝝ nullus hoīm hr̄e poteſt: niſi qͥ pauꝑibꝰ ſolacip̄bet. aut ꝑ ſemetip̄m pauꝑ eſt. Ideo legit̉ in vitaſpatlib̓. lx. c. iij. Ꝙ ſenex interrogatus a fratre. quid faceret:vt ſaluus fieret. Ille aūt ſe expolians veſtimento ſuo. ⁊cingens lumbos ſuos: ⁊ extēdens manus dixit. Sic debes eſſe nudus mōachus ab om̄i materia ſeculari. Itabeatus bartholo. nudus fugit ad xp̄m. Secūdo ſpoliauit ſe ⁊ libentiſſime ſpoliari ꝑmiſit tunica originali .ſ. pelle corꝑis. Iuxta illud Iob. ij. Pellem ꝓ pelle. ⁊ om̄ia q̄habet homo dabit ꝓ om̄ia ſua. qd̓ figuratū eſt Leuit̓. j.Ubi legit̉ ꝙ boues que debebant īmolari excoriabant̉⁊ artus in fruſta cōcidebantur. deinde fiebat in altariignis in quo ſacerdos holocauſtū adoleuit. Ita beatusbartholo. qͥ dn̄o debebat īmolari fuit excoriatus pelleſui corꝑis: ⁊ fuit in fruſta cōciſus: qn̄ decapitatus fuit.Quia ẜm btm̄ abbatē Theodoꝝ in albiſſima vrbe maioris armenie excoriatus fuit. tandem capite plexus ſeudecollatus eſt. Tercio expoliari ſe ꝑmiſit veſte naturaliſcꝫ carne que eſt aīe veſtis. Quia refert Theodorus inẜmone. Dū bartholo. fuit occiſus ⁊ quatuor alij martyres ibidem fuiſſent occiſi. infideles ꝓiecerūt eos in mare nō ꝯtenti ꝙ ip̄m occiderūt ⁊ aīam veſte ſua ſpoliauerūt. adhuc corpus ꝑdere voluerūt. Et hoc ad pͥmum¶ Ꝙtū ad ſecūdū cōmendat̉ a feruente charitate quāhabuit ad deū. Circa qd̓ notandū. Naturaliter videmus ꝙ hō nimiū calefactus ex ardore ſolis. de ſe ponitſua veſtimenta. Et illud ẜm medicos valet ꝓ corꝑis ſanitate. qꝛ ſudor adherens veſtibꝰ ad ſe trahit ſudorē corporis. vt inquit Galie. vt ſic ſudore duplici extracto ip̄einfirmaret̉. Ideo ꝯſulit poeta. Sub qua veſte ſudas caneas hāc ferre frequenter. Sicut hō nimia feruēs charitate erga ꝓximū ſuū. nōnunqͣꝫ exuit veſtimenta ſuadando ei quē amat. Sicut legimus figuratū. j. Regū.xvij. Poſtꝙͣ dauid percuſſit philiſteū Goliam in funda ⁊ lapide. ⁊ ppl̓m iſrael ab inimicis liberaſſet. Ueniens igitur ante Saul ab eo benigne eſt receptus. Tūcvt habetur. c. xviij. anima Ionathe colligata eſt dauiovinculo indiſſolubili: ⁊ dilexit eū ſicut animā ſuam. Etin ſignū feruentis charitatꝭ expoliauit ſe Ionathas tunica ſua. qua ꝓtunc indutus erat. ⁊ dedit eam DauidPer Ionatham qui interp̄tatur dn̄i donatio. Beatꝰbartholomeus denotat̉. qui datus eſt a deo populo qͥambulat in tenebris ⁊ ſine lumine cordium ẜm ꝙ di-

cit dn̄s deipſo Eſa. lij. Dedi te in lucem gentibꝰ: vt ſisſalus mea vſqꝫ ad extremū terre. Quia miſit eū dn̄s acextremā indiam que eſt in fine orbis. vbi ppl̓m peccatis excecatū ignobilem ⁊ meſtū ſua p̄dicatione illuſtrauit. Ideo dicit beatus abbas Theodorus. Uenit acpauperculam. ſcꝫ gentē theſaurus ditiſſimus. venit adignobilē p̄cioſiſſima margarita. venit ad meſtam ſplēdidiſſimū luminare. Datus eſt etiā gentibꝰ in ducem.Iuxta Eſa. xliij. Ecce teſtem ppl̓is dedi eū ducem ac p̄ceptorem gentibꝰ. Hic igitur apl̓us ꝑ Ionatham figiratus modo feruore charitatis accenſus veſtimēta ſuahodie depoſuit tortoribꝰ. in quibꝰ laborauit diutius eradicando vicia ⁊ p̄dicando. Quia ẜm btm̄ theodoꝝ inẜmone. Beatus bartholomeus ſpinas peccatoꝝ euūſit ſiluas impietatis ſecuit ſepes orationū circumpoſuitaratro lingue: terram cordium falcauit. ſemē verbi derecondidit. flores virtutū ⁊ vineam iocunditate plantauit: ⁊ ſingulis remedia oportuna adhibuit. Sꝫ reſpiciūt egroti medentē errabundi manu ducentē: mortuviuificantē. hec ille. Igitur ip̄m ita ſpernentes veſtemeius nobilē auaricia ducti exuebāt ⁊ forte minuta ip̄itractabant. ſicut faciūt ſpoliatores bene veſtitis. Ideſubdit Theodorus. Uide quales mercedes cultori tribuerūt vtiqꝫ ꝓ honore inhonorem. ꝓ benedictiōe maledictionē. ꝓ mūeribꝰ penas. ꝓ requieſcibili vita amariſſimā mortem. Nam poſtꝙͣ intolerabilia tormentaab eis ſubijt decoriatus in modum follis fuit. Sed hecomnia ex feruenti ſuſtinuit charitate quā habuit ergadeum. qui per dauid hic intelligitur. Sed exquo charitas eſt reciproca. ideo chriſtus eum reamauit. Iuxta illud Prouerb̓. viij. Ego diligentes me diligo. ⁊ multa ſibi ſigna dilectionis oſtendit. Primo ꝙ fecit ipſum apoſtolum precipue de maximis. Nam beatus Theodo­ ªrus doctor p̄cipuus comparat ipſum ad Petrum quifuit princeps apoſtoloꝝ dicens. Petrus apoſtolus docet nationes. ſed ⁊ bartholomeus pie inneſtigat. Petrus operatur ꝓdigia magna. bartholomeus facit ꝓdigia multa aut valida. Petrus deorſum capite crucifigitur. Bartholomeus poſtqͣꝫ viuus eſt excoriatus capite plectitur. Ad quot valet petrus myſteria capeſcenda ad tot ſufficit. Bartholomeus penitenda equaliterfecundat eccleſiaꝫ equaliter habuit ⁊ cetera diuina chariſmata. Secundo ꝙ in vita dedit ſibi cuſtodeꝫ angelū⁊ poſt mortem abſtulit a corpore eius maris periculuꝫ.Sicut refert Theodorus abbas. Poſtqͣꝫ fuit truncatꝰcapite ⁊ corpus eius cū alijs quatuor martyribꝰ in mare ꝓiectum nō petijt fundum. Sed illi predicti martyres bini ⁊ bini ꝓcedebant tanꝙͣ miniſteriū beato bartholomeo prebentes. ⁊ ille eos tanqͣꝫ dn̄s ſubſequebat̉.⁊ ſic de armenia vſqꝫ in partes cecilie. ⁊ in inſulam queIparis appellatur reuerenter deduxerūt ſub ipſo hoſtienſi qui tunc preſens erat fuit reuelatum. Cum verbartholomens ab incolis illius inſule cū multis hymnis laudibus ⁊ candelis fuiſſet receptus. Mox quatuor martyres inde tranſeuntes ad alias terras illarū regionum in quibus vſqꝫ huc deuote recoluntur. Tcio ꝙ anime ipſius dedit celeſte gaudiū. Ideo doctope noīatus concludens ſermone dicens. Gaude beatiBartholomee ſol orbis cuncta illuminans os dei lingua ignita ſapientiam ꝓmens. fons igitur ſuauitatenemanans qui mare meabilibus greſſibus ſanctificaſtiqui terram purpureā tuo cruore feciſti: qui ad celos cōmeaſti. Nunc in medio diuine aciei refulges. in ſplendore immarceſſibilis glorie ſplendes. in exultatione iocunditatis mirabiliter gaudes. Et hoc quo ad ſecundum.¶ Sermo ſecundus. De eodem apl̓a.