Sermo.XXIIII.
regum ⁊ dominus dominantium. Etiam ſicut aquūanter omnes volucres eſt maxime liberalis. ip̄e eſt enimvt ait psͣ. clxvij. Qui dat iumentis eſcam ipſoꝝ ⁊ pulliscoruorum inuocantibꝰ eum. Iſte liberaliſſimus aquilaadeo diligit ſuos filios creatione pueros iudeoꝝ ꝙ noluit eos mittere vulnerari cum adhuc eſſent teneri. hoeſt ante octauū diem circūcidi. qꝛ vix ſine ꝑiculo ſuſtinere potuiſſent. ¶ Quia dicit Rabimoyſes maximꝰ ph̓set theologus. Puer aūt ante octauū diem tante adhucteneritatis eſt quante adhuc in vtero matris exiſtensita tunc minus aptus eſſet circumcidendus. In octano aūt die magis fortificant̉ ⁊ ſolidant̉ ⁊ aptiores fiunttunc infantes ad ſuſcipiendā penā circūciſionis. Ideonoluit dominus ante octauū diem infantes circumcidi. ne ob nimiā teneritudinē nimiū lederent̉. hec ille.Ita etiam filiū ſuū vnigenitū celeſtis pater quē ab eternō dilexit. noluit adhuc tenellum vulnerari circumciſione. ſed vſqꝫ ad octauū dieꝫ expectauit. Sed quia talesinfantes nō poterant exire ꝑ ſe de nido originalis peccati. Ideo permiſit per circumciſionem vulnerari ſalteꝫ pueros iudeorum. vt ſic tali vulneratione originale peccatum deleretur. Sed qꝛ ẜm prefatum doctoremin circūciſione maximus dolor fit voluit eos dn̄s circūlhuc paruam imaginem haberent vt mincidi dumitirēt. Ita etiaꝫ de chriſto: qꝛ poſtea derem ibi dobuit maximū dolorem in cruce ſuſtinere. Attn̄ bene poicere ad patrē illud psͣ. xvj. Propter verbare xp̄s voluit circūcidi cū tn̄ nō indiguit: qꝛ pctm̄ nō fecit nec ꝯtraxit. Ad hoc dicūt doctores ꝙ multiplici ratifecit. Primo ꝓpter heretice prauitatis cōfutaẜm ſanctū Tho. in ſcd̓a ſcd̓e ſue ſumme. varijerant errores de incarnatione affuturi quos xp̄us benep̄ſciuit. Manicheꝰ em̄ hereticus dixit eū corpus aſſumpſiſſe fantatiſticū ſumēs occaſionē ſui erroris ex verbisapl̓i ad phil̓. ij. vbi dicit. Semetip̄m exinaniuit formaꝫſerui accipiens in ſimilitudinē hoīm factus. Sed ī hohereticus ille ꝑfidus falſum dixit. qꝛ apl̓s intellexit dcm̄ſuū ꝙ chriſtus factus eſt in ſil̓itudem hominū ꝙͣtū adnaturā paſſibileꝫ. qꝛ oēs paſſibilitates aſſumpſit. teſteDama. dicēte. Oīa q̄ in nr̄a plantauit natura dei filiusaſſumpſit. Iō dic̄ mgr̄ li. iij. ſentē. Nō ſunt audiendi odicunt xp̄m nō verā carnē. ſꝫ falſaꝫ imaginē aſſumpſiſſe. cū caro fantaſtica nō valeat vulnerari. Sed caro xp̄icircumciſa ⁊ leſa vera caro ꝓbat̉ fuiſſe in ſanguinis effuſione. nec carnē groſſaꝫ ⁊ oſſa hꝫ corpus fantaſticumẜm illud Luc̄. vlti. Palpate ⁊ vidēte qꝛ ſpūs cariſa nō habet ſicut me videtis habere. Ad idē dic̄.in ſermone. Circūciſio vere humanitatis ſignuꝫ ē. Alijaūt vt appolinaris ⁊ ſui ſequaces dixerūt ip̄m carnē cleſtē ẜm corpus diuinitati ꝯſub̓aleꝫ aſſumpſiſſe. ſumentes errorē ſuū ex illo dicto apl̓i qd̓ ſcribit. j. Coꝝ. xv. prmus homo de terra terrenꝰ. ſꝫ ſcd̓s homo celeſtis de celo. Sꝫ ꝯͣ hoc dic̄ Areſto. in li. de celo. ꝙ natura celeſtꝭ incorruptibilis eſt. corpus aūt xp̄i mortuū fuit: iō pꝫ ꝙ celeſte nō fuit. ideo dicūt Aug. ⁊ hylarius. Celeſtem dicxp̄m qꝛ nō ex humano conceptus eſt ſemine. Iſtū errorem etiam tenuit valentinus. idcirco ad remouendosillos errores futurꝰ xp̄s voluit circumcidi. ¶ Scd̓o fecithoc ꝓpter legis impletionē vt ſatiſfaceret iudeis ⁊ etiaꝫinexcuſabiles eſſent. Si em̄ circūciſus nō fuiſſet. tūc potuiſſent ſe iudei excuſare ⁊ dicere. Iō te nō recipimꝰ qͥes diſſimilis patribꝰ noſtris. Cōtra hoc ip̄e dixit Mav. Non veni ſoluere legē ſꝫ adimplere. Et apl̓s ad Galath̓. iiij. Miſit deus inqͥt filiū ſuū factū ſub lege vt eosqͥ ſub lege erāt redimeret. ¶ Tercio ꝓpter demonū euaſionē. Refert em̄ Iſid̓. li. xij. ꝙ caſtor cū preſenſerit venatore: ip̄e ſe caſtrat ⁊ morſibꝰ virilia amputat vt eomolius venatorē euadat. Ita xp̄s ſe fecit circūcidi vt venator infernalis myſteriū incarnationis nō ꝑciꝑet. Quia
igit̉ circūciſio fiebat ꝯtra originale pctm̄ credidit dyabolus chriſtum qͥ circūcidebat̉ eē ſil̓r peccatorē qͥ circumciſionis remedio indigeret. ¶ Quarto circūciſus fuit ꝓ Dpter maiorē mitigationē. Refert em̄ Plini. in ſpe. nat.Bos caſtratꝰ magis mitigat̉ in corꝑe ⁊ cornibꝰ augmtū magis recipit. in robore magis ꝓficit ⁊ v̓tute. ⁊ effictur domitus quietꝰ ⁊ patiēs laboris. Et illa caſtratō dꝫfieri in iuuentute ante trienniū. qꝛ caſtratio eſt poſt tp̄sillud nimis ſeua. Sic xp̄s poſt circūciſionē factꝰ ē adeomitis ⁊ pius. vt iam dicat ꝑ Amandū in horalogio ſapiētie li. j. c. iiij. Ego ſum frater tuus. ſponſus tuus ꝑatus miſereri ⁊ tegere pctā tua. ⁊ ꝓijcere ea in ꝓfunduꝫmaris ⁊ ſic remittere qͣſi nunꝙͣ fuiſſent. Ided etiā dicitdn̄s Mat. xj. Diſcite a me qꝛ mitis ſuꝫ ⁊ humilis cordeEtiā magis ꝓficit in augmento grāꝝ. ſicut dr̄ Luce. ij.Ieſus aūt ꝓficiebat ſapīa ⁊ gr̄a apud deū ⁊ hoīes. Ip̄eetiā factꝰ eſt patientior ad omnē laborē ꝓ nobis ſuſtinēdum. ẜm illud ad Phil̓. ij. Et factus eſt ꝓ nobis obediens vſqꝫ ad mortē mortē aūt crucis ¶ Quinto circūcidi voluit ꝓpter noſtrā ſaluationē. videmus em̄ ꝙ medici cauterizāt vnū membrū ꝙ totū corpꝰ ſaluet̉. Sic xp̄sqͥ fuit medicus male hn̄tibꝰ Math̓. ix. Voluit portarecauteriū circumciſionis vt ſic totum corpꝰ myſticuꝫ ſaluaret̉. Iō dic̄ apl̓s ad Coll̓. ij. Circūciſi eſtis circumciſion nō manu facta in expoliatiōe carnis. ſꝫ circūciſionechriſti ¶ Sed di. quare circūciſus ē chriſtꝰ octauo die?Rō huius patere pōt ex p̄dictis qꝛ tale tp̄s fuit aptiſſiego cuſtodiui vias duras ¶ Sed di. qua 9. 4 mū circūciſioni. Dicūt tn̄ doctores ꝙ hoc fiebat vt daret̉ intelligi vt in octaua reſurrectiōis ab oī pctō ⁊ miſeria boni circūciderent̉ ẜm hunc intellectū. Hic ꝑ ocidies deſignant̉ octo etates. Quaꝝ pͥma fuit ab adaꝫ.qꝫ ad Noe. Scd̓a a noe vſqꝫ ad abraā. Tercia ab abra.vſqꝫ ad Moyſen. Quarta a moyſe vſqꝫ ad dauid. Quīta a Dauid vſqꝫ ad xp̄m. Sexta a xp̄o vſqꝫ ad finē mūdi. Septima erit morientiū. Octaua reſurgentiū. ī quatunc ab oī miſeria p̄cidemur. qꝛ tūc abſterget deꝰ omnēlachrymā ab oculis ſanctoꝝ Apoc. xxj. In hac etate ẜꝫAug. erit vita ſalus gloria virtus copia pax honor ⁊ oēbonū. ¶ Alio modo h̓ ꝑ octo dies deſignant̉ moraliter. Filla q̄ cōcurrūt ad iuſtificationē pctōris rimus dieseſt cognitio peccati. qn̄ em̄ peccat hō multa incurrit qͥainterius obtenebrat̉ ẜm Aug. dicentē. Pctm̄ eſt tenebra qͣ obſcurat̉ intellectꝰ ⁊ totus hō interior obtenebratur. pctm̄ ſpoliat oībꝰ gratuitis donis qd̓ fit ꝑ demōesQd̓ figuratū ē Iſa. xxiiij. ꝑ chaldeos ⁊ finalit̓ pͥuat regͦceleſti. ij. Paral̓. xxvij. vbi legit̉. ꝙ Oſias qͥ erat leproſꝰdormiuit cū pr̄ibꝰ ſuis ⁊ ſepelierūt eū in agro regaliū̄ ſepulcroꝝ ⁊ nō ſepulcris regū ꝑ qd̓ ſignificabat̉ vt ait Lera. Ꝙ moriens in pctō ſalteꝫ mortali qd̓ eſt ſpūalis lepͣnō recipiet̉ in quiete beatoꝝ qͥ cū xp̄o regnāt in eternuEt hoc neceſſe eſt ante oīa cognoſcere ⁊ illa cognitio dīprimus dies. Scd̓s dies dꝫ eſſe pctī ꝯtritio: q̄ dꝫ ſeccognitionem pctōꝝ. qn̄ em̄ homo cognoſcit pctī vilitatem ⁊ damnū qd̓ infert tunc ſuꝑ illo conterit̉. que ꝯtritio multum valet apud deum. vt habet̉ de pe. diſt. j. c.menſuram. nō em̄ apud deū tantū valet menſura tꝑisquantū ꝯtritionis et doloris. Ideo dixit rex EzechiasEſa. xxxviij. Recogitabo tibi om̄s annos meos ī amaritudine aīe mee. ¶ Tercius dies eſt ꝓpoſitū malū deſerendi ⁊ bonū faciēdi. iuxta illud Eſa. j. Quieſcite ꝑuerſe agere diſcite benefacere. ſic fecit filiꝰ ꝓdigꝰ Luc̄. xv. qͥſurgēs a malo ad bonū di. Surgā ⁊ ibo ad patrē meuꝫ⁊ dicā ei. Pr̄ peccaui ī celū ⁊ corā te ⁊cͣ. Quartꝰ dies ēpudor de pctō ⁊ hec eſt maxima ꝑs pnīe. teſte Auguſtꝰ.li. de pnīa. Et ponit̉ de pe. di. j. c. quē penitet. Subdit.Laborat mens patiendo erubeſcētiā. Et qm̄ verecundia magna eſt pena qͥ erubeſcit ꝓ xp̄o dignꝰ ē miſcd̓ia.Et dicit ibidē. Qui ꝑ vos peccaſtis ꝑ vos erubeſcatis.erubeſcētia em̄ ꝑtem hꝫ remiſſiōis ¶Quintꝰ dies ē timor de futuro iudicio qͥ etiā ꝯſtringit a pctīs. ẜm illud