Sermo.CIII.
tum honeſtatis pōt acqͥrere ꝙ virtutes illius habitusdiſſipabunt̉ fantaſie male que ſe ſemꝑ ingerunt dormienti. Aliqn̄ ſomnia cauſant in homine virtute corpoꝝſuꝑceleſtium. Nam corꝑa celeſtia influendo virtutemcorporibꝰ noſtris alterant corꝑa noſtra in ſomno ⁊ tunccōuenit inde fantaſia formare ſibi ſpēs ⁊ idola conformia qualitatibꝰ cauſatis in corꝑe a celo. ⁊ ſic apparēt aīealiqui effectus futuri ſicut debilitas vel ſterilitas corporum vel ſterilitas terre ⁊ hmōi. ſicut fuit de ſomnio pharaonis. ⁊ de ſeptem bobꝰ. ⁊ de ſepteꝫ ſpicis Gen̄. xl. Aliqn̄ originant̉ in nobis ſomnia a ſpiritibꝰ bonis. ſic̄ patꝫMath. ij. de angelo qui apparuit in ſomnis Ioſeph etin angelo qui apparuit magis ⁊ in alijs locis ſcripturepoſſumus ꝯſimile dicere. Tale videt̉ fuiſſe ſomniū Symonidis poete. de quo narrat Valerius li. j. ca. v. Symonides cum adlitus maris applicuiſſet inhūanatuꝫcorpus repꝑiſſet ⁊ illd̓ ſepulture tradidiſſet ⁊ admonitꝰab eo ꝑ ſomniū ne ꝓximo die inde nauigaret ⁊ ſic in terra remanſit ⁊ qui inde nauigauerunt fluctibꝰ ⁊ procellis in eius aſpectu obruti ſunt. ip̄e letatus eſt ꝙ vitā ſuāin ſomno quod non credere voluiſſet obſeruauit hocſomniū ab aliquo bono ſpiritu in recompenſatōem pietatis ſymonidis factū credit̉. Aliquando in nobis oriinantur ſomnia a ſpiritibꝰ malis. ſicut ptꝫ de vxore pylati que ocioſa die paraſceues dormitauit ⁊ multa paſſafuit ꝑ viſum de xp̄o demone immittente fantaſias ⁊ apparitōes vt ꝑ eam redemptōem nr̄am impediret vndemandauit viro ſuo pylato dicens. Nihil tibi de iuſto illo. multa enim paſſa ſum hodie per viſum propter euꝫMath. xxvij. Et a tali ſpū videtur ſomniū illud cauſatum fuiſſe. quod narrat Ualerius vbi ſupra de Caſſioꝑnenſi. Huic dormienti quidā cattus ꝓcere magnitudinis ⁊ nigri coloris apparuit ⁊ ſqualida barba ⁊ capillo remiſſo interrogatus ꝑ euꝫ quis eēt? Rn̄dit cattus:demon. Perterritus caſſio familiam excitauit ⁊ queſiuit ſi quis talis cameram ſuam fuiſſꝫ ingreſſus. Rn̄derunt ꝙ non. Rurſus ergo obdormiuit cui rurſus eadēſpēs apparuit ⁊ Caſſius ſibi lumen iuſſit afferre ⁊ pueros ſibi aſſiſtere p̄cepit. ⁊ ecce infra modicū tp̄s de mandato ceſaris punitus eſt capite. patet ergo ꝙ ſomnia ſiHgnificatiua ſunt euentuū futuroꝝ. Dicit tn̄ ph̓s. lꝫ ſomnia ſint ſignificatiua futuroꝝ. aliquando tn̄ non eſt neceſſe euentū ſomnioꝝ accidere qꝛ poſſunt ꝑfectiores eisea impedire. Sicut nubes ſunt cauſa pluuie qn̄ abundant ⁊ ſignant futuram pluuiā ⁊ tamen ab aliquo ſuperiori diſꝑgendo eas contingit impediri pluuiam. Conſimiliter in voluntarijs oꝑationibꝰ ꝙͣuis aliquis habeat conſilium ad aliquod faciendū ⁊ futurum ꝓpoſitumad idem non eſt neceſſe. neceſſe tamen ꝙ ſic faciat. Pōtenim fortius conſilium ſuꝑuenire ⁊ totū mutare ꝓpoſitum. ⁊ ideo interp̄tatur ſomnioꝝ non debet dicere determinate. ſic ⁊ ſic eueniet ſic ſomniū ſignificat. Sed debet adijcere cōditiōem niſi fortior cauſa ſuꝑuenies impediat. ⁊ ſic ſimiliter debent aſtrologi diuinare. vn̄ dic̄Albertus vbi ſupra. ꝙ aſtrologi dicentes determinateꝙ talis effectus eueniet faciunt ſcientiā aſtrologicā vileſcere fortiori cauſa impediente cum tamen in ſe non ſitdefectus. ſed in aſtrologia determinate ⁊ abſolute ſentētiam ꝓferre periculoſum eſt. Et ſanctus Auguſti. xxvjq. ij. c. Sors: dicit aſtrologia apud catholicos in diſſuetudinem abijt. quia dum propria curioſitate his nimiserant intenti minus vacabant his ꝓ ſalute animarumerant accōmodata. Similiter de ſomnijs dicit ſapiensEccī. xxxiiij. Uana ſpes eſt mendacium inſenſato viro⁊ ſomnia extollunt imprudentes ⁊ iterum multos errare fecerunt ⁊ exciderunt ſperantes in illis. Et metriſtadicit. Somnia ne cures naꝫ fallunt ſomnia plures. Exhis tamen patet ꝙ per ſomnia licꝫ diuinare. Sed. d. tamen Leui. iij. Prohibetur obſeruatio ſomnioꝝ ergo ēillicita. Reſpondet̉ ꝙ inhibetur ne ſuꝑſticioſe hoc fiat
⁊ nimis cōiter. non qꝛ aliqn̄ non liceat vt declaratū eſt.hoc tn̄ de ſomnijs hic inſerui potius litteratis ad legendum ꝙͣ laicis ad p̄dicandū qui diſcere non poſſunt vn̄ſomnia generent̉ ⁊ oriant̉ ⁊cͣ. Pro doctrina morali ē no.tandū. Iſta mulier ſignificat quamlibet aīam peccatricem que patitur fluxum ſanguinis .i. peccatoꝝ. de quibus petijt liberari Dauid pſal. l. Libera me de ſanguinibus deus deus ſalutis mee. Hec mulier ſi vult mundari oportet primo egredi ſecretum cordis. quia peccatum non ſanatur in ſecreto cordis. ſed oportet in publicum venire ꝑ confeſſionē oris. qꝛ dicit ſapiens Prouer.xxiiij. Qui abſcondit ſcelera ſua non dirigetur. Glo. inviam ſalutis. qui aūt cōfeſſus fuerit vicꝫ veraciter ⁊ integre ⁊ reliquerit ea abſqꝫ recidiuo mīam conſequet̉ .ſ. adeo. Et Augu. in expoſitōe pſal. peccatoꝝ moribꝰ cumtegitur inardeſcit. ſi confeſſionibꝰ aꝑitur euaporat. Etiterū illi quoꝝ peccata hūane noticie latent. nec ab ip̄isconfeſſa nec ab alijs publicata ip̄i ea confiteri vel emendare noluerint. deum queꝫ habent teſtem ip̄m habituri ſunt ⁊ vltorem. Et ſubdit. Quid ꝓdeſt hominibꝰ humanū intrare iudicium cum ſi in malo ſuo ꝑmanſerintituri ſunt in eternum deo retribuente ſuppliciū. IdemAugu. ſuper pſal. dicit. In cōfeſſione veniā eſt in peccatis damnatio. vulnus medicum querit. medicus confeſſionē exigit. Si iuſtus es aperi conſcientiam domino. aperi ſimplicitatem pectoris tui ⁊ puritateꝫ cordis.⁊ anime ſinceritatē. Si peccator es confitere peccatum.non tegas conſcientiā delictoꝝ. quia non poteſt deū latere vita tua. Secundo ꝙ hec mulier acceſſit retro ſigni.ficatur in hoc ꝙ anima peccatrix debet ml̓tū ponderoſe confiteri. quia pudor vel erubeſcentia eſt magna ꝑsconfeſſionis ⁊ maxime placet deo in penitētibꝰ. quia dicit Bern̄. Quantū diſplicet impudentia peccatoris tātum placet deo erubeſcentia penitentis. De illo v̓o quinon habet erubeſcentiā in confeſſione pōt intelligi illd̓Hiere. iij. Frōs meretricis facta eſt tibi noluiſti erubeſcere. Ideo Bern̄. dicit. Melius eſt nunc erubeſcere coram paucis qͣꝫ in futuro coram omnibꝰ. Tercio mulierhec tetigit fimbriam veſtimenti eius ⁊ ſanata eſt. Quidꝑ veſtimentū xp̄i niſi humanitas eius vel caro tegensip̄ius deitatem. De qua Apoca. xix. Habebat in veſtimento eius ſcriptum rex regum ⁊ dn̄s dominantium.quia xp̄c quaſi homo omnia regens ⁊ in omnibꝰ dominabitur poteſtatiue. ſicut ip̄e dixit Math. xviij. Data ēmihi omnis poteſtas in celo ⁊ in terra. Sed veſtimenti huius fimbria .ſ. humanitatis eſt paſſio quam ſolumin humanitate ⁊ non in deitate ſuſcepit. iuxta illud qd̓ponitur in glo. de ſumma trini. c. firmiter. Suꝑ hoc v̓bo impaſſibilis vicꝫ ẜm deitatem. Nihil̓ Iſaac patituraries fit victima xp̄o nec deitas patitur cum moriaturhomo. Tangere ergo fimbriam eſt credere ⁊ cogitarepaſſionem ex qua ſequitur omnis curatio peccati. qꝛ dicit Hugo d̓ ſacra. Pie recordandū eſt ꝙ paſſionis xp̄ifrequens meditatio tam corporalem qͣꝫ ſpiritualem releuat anguorem. Spiritualis languor eſt peccatū. Iuxta illud Boe. iiij. de conſola. Sicut languor eſt morbꝰcorporis. ita vicioſitas eſt morbus anime. ⁊ hunc morbum ⁊ languorem curat chriſti paſſio. Et hoc eſt quoddicit Iohānes Apoca. vlti. Uidit ex vtraqꝫ ꝑte fluminis lignum vite afferens fructus. xij. ⁊ folia eius ad ſanitatem gentium. ideo dicit Chryſoſtomus. Tota noſtra ſalus in paſſiōe domini noſtri eſt poſita. Quod cōſiderans autor de ſtimulo amoris. parte prima. c. j. Ecce inquit aperta eſt ianua vite. Et per lanceam longinigladius verſatilis eſt motus. Ecce lignum vite tam inramis ꝙͣ in ſtipite perforatum eſt in quibus foraminibus niſi pedeꝫ affectus poſueris non potes capere fructus eius. Ecce apertus eſt theſaurus diuine ſapientie⁊ ſanitatis eterne. Intra ergo per vulnerum apertionem ⁊ tunc inuenies veram ſalutem. O ꝙͣ beata lan-