Dominica. XXI. poſt Trinitatis
mētis bene inſtitute ad modū regni qd̓ eſt bene inſtitutū. ſꝫ recte in eo ꝯſolat̉ ſi recte ī eo obedit̉. Iſto mō dicitHokkot lect. lxvj. Mens bene inſtituta eſt cuꝫ bene cōſulit ⁊ voluntas bene ꝑcipit. ⁊ ſenſus bene obedit. Sine iſto regimine mens precipitāter regit̉. ⁊ aſſimilat̉ regno Roboam. iij. Reg. xij. qui relicto ꝯſilio ſenum iuuenum ꝯſilio acquieuit. vbi em̄ virtus non eſt illud qd̓debuit ſeruire imperat ⁊ quod dominari debuit miniſtrat. ⁊ ideo regnum ſub eo diuiſum eſt. Si autem ratōimperat que imꝑare debꝫ eo ꝙ ſemꝑ dep̄catur. id eſt reclinat ad optima .j. ethicoꝝ. tunc homo cōgrue diciturrex extirpans omne malum. Iuxta illud ꝓuerbioꝝ. xx.Rex qui ſedet in ſolio iudicij diſſipat omne malum. qͣidiceret. Homo qui ſedet in ſolio ſtellato virtutibus diſcretionis imperio ſue rationis diſſipat omnes motusillicitos. Ideo dicit Seneca. Magnum imperiuꝫ regitqui ſibip̄i dominat̉. Si auteꝫ dominat̉ ſenſualitas mouetur ad vicia. Iuxta illud Prouer. xxx. Per tria mouetur terra. quorum vnū eſt ꝑ ſeruum cum regnare inceperit. q. d. quando homo vt regulus regnauerit ꝑ ſenſualitatem mouet̉ caro ad vicia. ⁊ tunc merito mereturdici regulus. Quia dicit̉ in canone. ij. q. j. c. ſcelus. Rexveraciter dici nō poteſt qui nō ſalubri regimine appetitum refrenat. ſed crebra eneruatione illicitis eius motibus cedit. Iſtius reguli filius eſt humanus ſpūs. de qͦvidenda ſunt duo. vicꝫ vbi infirmat̉ ⁊ in quibꝰ membris. Primum gͦ vbi infirmat̉ reſpondet euangeliſta.Erat quidam regulus .i. homo regnans ꝑ ſenſualitatēcuius filiꝰ .i. ſpūs infirmabat̉ capharnaū. Capharnaūinterpretat̉ dupliciter. vno modo ager pinguedinis. ꝑquam deſignatur abundantia tꝑalis. Alio modo interpretatur villa conſolationis. Et per hanc ſignificat̉ voluptas carnalis. que duo faciunt ſepius ſpūm grauiterinfirmari in peccatis ſicut patet de zodomitis. Ezech.xvj. Hec fuit iniquitas ſororis tue .ſ. zodome. ſaturitaspanis ⁊ abundantia vini. Ideo de abundantia temporali loquitur Bern̄. Beatus inquit qui poſt illa .ſ. temporalia nō abijt. que poſſeſſa onerant. amata inqͥnant.inquinata cruciāt. ⁊ poſtremo velut infideles amici ſuos amatores in extrema neceſſitate deſerunt. Sꝫ de voluptate carnali loquit̉ Bern̄. Periclitat̉ inqͥt caſtitas īdelicijs. humilitas in iudicijs ⁊ veritas in multiloquioNam difficile eſt illi ſeruare caſtitatem qui viuit in corMporali voluptate. Uel in hoc ꝙ capharnauꝫ interpretatur villa conſolationis ſignificatur delectatio mundi praua ⁊ beſtialis que facit ſpiritum hominis in peccatis infirmari. Propter qd̓ dr̄ turpiſſima ⁊ exprobrabilis. vt dicit Areſto. iij. ethicoꝝ. c. xv. quia homines tali delectatione non vtuntur ẜm ꝙ hoīes ſed ẜm ꝙ animalia ſunt. ſicut narrat ibidem Areſto. de quodaꝫ quiappetijt guttur habere ita longum vt ei cibꝰ diu ſaperet ſicut eſſet guttur gruis. ⁊ hec delectatio eſt circa guſtum. Sed delectationes tactus quas iuuenes ⁊ iuuēcule habent ſunt cōſedentes ⁊ manibꝰ ſe mutuo ꝯſtringentes. vel tangentes fortaſſis loca minus decentia: faciunt infirmari ſpūm. ⁊ maxime inducunt beſtialitateꝫ⁊ faciunt hominem brutaleꝫ. qꝛ non ſunt homines ẜmꝙ homo ſed ꝓuenit illis ex corruptione complexionisvel mala aſſuefactione viuendi. Ideo dicit̉ ꝓuerbiorūiiij. Ne delecteris ī ſemitis impioꝝ. nec tibi placeat malorum via. Et dicit Areſto. ij. ethic. c. vij. ꝙ a delectationibꝰ illicitis maxime cauere debemus. ⁊ debemꝰ nosad illos habere ſicut ſenes plebis troyanoꝝ ſe habuer̄tad Helenam. Senes enim plebis iudicauerūt eā abijciendam. Et eſt alia delectatio naturalis. ⁊ ad hoc dicitholkot lecti. cxv. ꝙ nulla res hominis ſic declarat qualis eſt ſicut delectatio hominis. Unde omnis homo talis denominari debet quale eſt in quo delectat̉. Et ideovirtuoſus dicit̉ qui delectatur ⁊ gaudet in operibꝰ virtuoſis ſuis. Iuſtus qui in oꝑbꝰ iuſtis. voluptuoſus qͥ
gaudet in oꝑbꝰ voluptatis. et ſic de ſingulis virtutibꝰ⁊ vicijs. Et talis vt dicit Areſto. x. ethicoꝝ. eſt morumregulatiua. morum declaratiua ⁊ moꝝ augmentatiua.Primo igitur eſt morum regulatiua ꝑ moduꝫ finis. iōdicit Auguſtinus ſuꝑ illud psͣ. Scrutās corda ⁊ renesdeus. Finis cure ⁊ cogitationis eſt delectatio ad quemqͥs nititur ꝑuenire. vnde qͥ delectat̉ ꝑuenire ī poſſeſſionem pecunie dat ſe mercationibꝰ vel alicui oꝑationi ꝑquā pecunia acquirit̉. ⁊ qui delectat̉ ī militia dat ſe operibꝰ ſtrentitatis. ⁊ vnuſqͥſqꝫ ordinat ſe finaliter in illudin qͦ magis delectat̉. Conſiderādū tamen eſt an iſta delectatio ſit bona vel mala. Si bona bene equidē. Si mala in cōtrarium oportet nos attrahere. Dicit Areſtotil̓.Sicut volens lignum tortuoſum ad rectitudinem dirigere ipſum in contrarium vltra rectitudinem recuruat⁊ ſic tandem reducit ad medium. et hec eſt cauſa quarepsͣ. prudens ſibi deum ꝓ fine poſuit cum dicit. Iocundum ſit ei eloquium meum. ego v̓o delectabor in domino. Secundo delectatio eſt moꝝ declaratiua. quia taliseſt vnuſquiſqꝫ quale eſt in quo delectat̉. Nam omnisgeſtus exterior in ludis vel miſerijs argumentum prebet de ꝯpoſitiōe mentis. Un̄ Seneca epiſtola. lxxxviij.Omnium rerum ſi obſeruentur iudicia ſunt argumenta morum. Tercio delectatio eſt moꝝ augmētatiua. vn̄Areſt. Ethi. x. dicit. ꝙ certiꝰ homīes iudicent ⁊ inqͥrātilla in quibꝰ delectant̉ ꝙͣ alia. vnde delectationes ꝓprieconfirmant ſuas operationes. ⁊ ideo ſi diuerſi homīesad eandem artem ponentur. ille magis ꝓficiet qui ceteteris paribus amplius delectatur. Et ex hoc ſumitur illud ꝙ delectatio ꝑficit oꝑationē. Secundum quod videndū ē de ſpiritu humano qui ſignificatur ꝑ filium reguli in quibus membris infirmat̉. Vbi dicendū ꝙ ſpiritus ad inſtar corꝑis multiplicem incurrit infirmitatēPrimo in capite ꝑ corruptionem intentionū. quia ferein omnibꝰ operibꝰ noſtris a principis vſqꝫ ad fineꝫ col̓rupta eſt intentio. Eſt aūt intentio qͣdruplex. Prima ēꝑuerſa ⁊ ꝓcedit ex amore carnali. ⁊ hec fedat faciem ſpiritus. quia ſicut caput languidū indiſponit faciem corporis. ſic intentio ꝑuerſa faciē maculat mētis. Si amāsturpia appetit intentio turpis eſt ⁊ fedans faciē anime⁊ ſpūs. Secunda intentio eſt ficta. ⁊ fit fauore hominūvt intentio hypocritarum. quorū intentio eſt in actiōeoperū bonoꝝ vt videant̉ ab hominibꝰ. Hac infirmitate capitis videlicet ficte intentionis laborant clerici ⁊ religioſi. quia dicit Chry. ſuꝑ Math̓. omel̓. iij. Tolle hocmalum ſcilicet hypocriſim a clero. vt non velint hominibꝰ apparere. ⁊ ſine labore omnia vicia reſecant̉. Et eſtnotandum ꝙ omnis in ſacro ordine clericus ſiue religioſus qui fictam intentioneꝫ habet in ſuis operibus cōꝑatur ydolo. vt dicit Holkot. lectione. clxij. Sicut em̄ydolū effigieꝫ habet extrinſecus hoīs viuentis. ſꝫ caretcorde intrinſecus ⁊ omnibꝰ partibꝰ ſpūalibus. ita talesvidentur viuere vita ſpūali. ⁊ tamen mortui ſunt interius ꝑ peccatum in corde. ideo quo ad clericos ꝯqueredo dicit dominus Hieremie. xxxj. Poſuerūt ydola indomo mea in qua inuocatum eſt nomen meū vt polluerent. Sed ꝯtra tales qui in religione fingunt habitusſanctitatem. ⁊ putant ſibi hunc habitum ſufficere dicitmetriſta. Ampla corona nimis magna veſtis roba. nōfaciūt monachum ſed mens a crimine munda. Terciaintentio eſt mercennaria. que fit neceſſario. Quarta autem dicitur recta. ⁊ hec ſola intendit deuꝫ. ⁊ fortaſſis inpaucis inuenitur. Ideo dicit Eſa .j. Om̄e caput languidum. ⁊ omne cor merens a planta pedis vſqꝫ ad verticem. id eſt extremitatē operis non eſt in eo ſanitas. Secundo ſpiritus incurrit infirmitatem oculoꝝ in cogitatione. quia oculi in ſcriptura ſignificant cogitatiōes. vtin Iob. Qui oculos ſuos declinauerit ip̄e ſaluabitur. c.xxij. quaſi diceret. Qui humiliter cogitauerit d̓ deo ip̄eſalutem confequitur. Sed iſti oculi cogitationuꝫ inter-